Кіріспе

Берёзово (Берёзово; Ханты: Сўмт вош, Sŭmt voš; Манси: Хāльпӯс, Hāļpūs) – Ресей Федерациясы Ханты-Манси автономдық округінің Берёзовский ауданының әкімшілік орталығы, Обь өзенінде орналасқан қала типтес мекенжай. Халық саны:

География

Ол Северная Сосьва өзенінің сол жағалауындағы үш төбеде, Обь өзенімен қосылатын жерде орналасқан. Ол бірнеше рет өртке ұшырады, оның ішінде 1719 және 1808 жылдарғы өрттер де болды. Жылдық орташа температурасы , ал ең төмен температурасы .

Тарих

Ресейлік сауданың кейбір жақсы құжатталмаған түрлері Ресейдің Сібірді жаулап алуынан бұрын осы аймақта болған. Березово 1593 жылы Орал таулары арқылы, жүзікке бай Мангазея аймағына дейінгі Северная Сосьва жолы бойында құрылған. Остыктар 1592, 1697 және 1608 жылдары елді мекенді қоршауға алды. Ол Тобыл губернаторлығының Березов қаласына айналды. XVII ғасырдың соңында сауданың көп бөлігі оңтүстікке қарай Верхотурьеге көшті. Ұлы Петр мен Екатеринаның сүйіктісі, князь Меншиков 1729 жылы осы жерде жер аударылып қайтыс болды. 1730 жылы Меншиковтың жауы және қарсыласы Алексей Григорьевич Долгоруков отбасымен бірге мұнда тұтқынға алынды. 1740 жылдың 9 сәуірінде Санкт-Петербургтағы француз астрономы Жозеф Николя Делиль 22 сәуірде Меркурийдің Күн алдынан өтуін бақылау үшін Березовоға келді, бірақ бұлтты ауа-райы оның жоспарын қиындатты. Делиль экспедициясы туралы есебінде Березовоның сол кездегі губернаторының атын атады: Федор Иванов Шульгинов (Шульгинов). Березовода болған кезінде ол казак гетманының үйінде ("la maison la plus distinguée de la Ville") тұрды, Делиль Мэншиков (Меншиков) салған шіркеуге барды, онда князь кейіннен жерленді. Қаланың кафедралық соборы бар, оның жанында Мария Меншикова (1711-1729, Александр Меншиковтың қызы, оны патша Петр II-ге үйлендіруге тырысқан) және Долгоруковтардың бір бөлігі жерленген.