Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Джуигальпа (xwiˈɣalpa) – Никарагуаның Чонталес департаментінің астанасы және Джуигальпа муниципалитетінің орталығы. Ол Никарагуаның орталық аймағында, Манагуадан шамамен 140 км шығысқа қарай, Карретера Рама трассасында, Джуигальпа муниципалитетінің аумағында орналасқан. Джуигальпа муниципалитетінің халқы 61 411 адамды құрайды және ауданы 727 км²-ды, ал халық тығыздығы 84 адам/км² (2022 жылғы бағанама).
Juigalpa (xwiˈɣalpa) is the municipal seat of Juigalpa Municipality and the capital city of the Chontales Department of Nicaragua. It is located within the municipality of Juigalpa, approximately 140 km east of Managua on Carretera Rama, in the central region of Nicaragua. Juigalpa Municipality has a population of 61,411 and extends for 727 km², with a population density of 84/km² (2022 estimate).
Тарих
1659 жылы мэр Джеронимо Вильегос испан үкіметінің өкілі Себастьян Альварестен қала құру үшін жер сұрады. Бұл өтініш 1668 жылғы 24 сәуірде мақұлданды. 1877 жылғы 11 маусымда Джуигальпа, Акояпамен 19 жылдық даудан кейін екінші және соңғы рет департамент орталығы деп жарияланды. Джуигальпа 1879 жылғы 27 қаңтарда қала мәртебесіне көтерілді. Джуигальпа атауы үнді тілінде "жикароға толы жер" және "қара ұлулардың бастауы" деген мағынаны білдіреді. Қала айналасындағы шахтерлер мен фермерлер үшін аялдама ретінде қолданылған.
In 1659, mayor Jeronimo Villegas requested land from a Spanish government representative, Sebastian Alvarez, for the foundation of a town. This request was granted on April 24, 1668. On June 11, 1877, Juigalpa was declared the department capital for the second and last time after a 19 year dispute with Acoyapa. Juigalpa was elevated to the status of a city on January 27, 1879. The name Juigalpa means “land abundant of jicaro,” and “origin of black snails” in an Indian tongue. The city was used as a stop over point for miners and farmers from the surrounding area.
География
Джуигальпа Америриск тауларындағы аңғарда орналасқан. Карретера қаланың ең төменгі бөліктерінен өтеді, ал екі жағы да биікке көтеріледі. Қаланың жоғары жатқан жерлерінен Америриск тауларының ашық көрінісіне болады.
Juigalpa sits within a valley in the Amerrisque Mountains. The Carretera passes through the lowest parts of the city with the elevation rising on both sides. Higher points throughout the city provide clear views of the Amerrisque mountains.
Экономика
Никарагуаның басқа өңірлерімен салыстырғанда, Хуигальпа жақсы дамыған. Чонталес департаменті Никарагуадағы сиыр етінің 90 пайызын өндіреді және бұл өңірдегі басты индустрия болып табылады. Хуигальпа – аймақтың ең ірі қаласы болғандықтан, онда көптеген сауда және қызмет көрсету секторларындағы кәсіпорындар да бар.
In comparison to other parts of Nicaragua, Juigalpa is rather prosperous. The department of Chontales produces 90% of the beef in Nicaragua, and is the dominant industry in the region. Because Juigalpa is the largest city in the region, it has many commerce and service sector businesses as well.
Ойын-сауық
Никарагуаның оңтүстік-орталық аймағындағы ең ірі қала болғандықтан, Хуигальпада түрлі демалыс мүмкіндіктері бар. Пласа Майор немесе Басты алаң – қаланың орталық орны, себебі оны кафедраль, маңызды мемлекеттік ғимараттар, дүкендер, мейрамханалар мен барлар қоршап тұрады. Студенттер мен балалар түстен кейін оркестр маңында жиналады не ойнайды, ал кешкі уақытта отбасылар мен туристер серуендеуге, фонтан жанында демалуға не көше арғы жағындағы мейрамханада кешкі ас ішуге шығады. Жаяу жүргіншілерге арналған Асунсьон көшесі – қаланың жаңадан ашылған тартымды орындарының бірі, онда фонтан, отыруға арналған орындықтар, көптеген көлеңкелі ағаштар, кофеханалар, мұздақ дүкендері мен былғары тауарлары сатылатын дүкендер бар. Пласа Майордан солтүстікке қарай шамамен төрт блоктай жерде Пало Соло паркі орналасқан – қала мен айналасындағы Америск тауларының әдемі көрінісін ашатын абаттандырылған төбе. Сондай-ақ, онда елдегі ең жақсы органикалық сиыр етін ұсынатын, көрінісі бар мейрамхана да бар. Би – никарагуалықтардың сүйікті ойын-сауығының бірі. Хуигальпада үш "дискотека" немесе би клубы бар. Хуигальпада сонымен қатар Томас Белт атындағы хайуанаттар бағы орналасқан, онда түрлі жануарлар ұсталған. Хуигальпада Грегорио Агилар Бареа атындағы археологиялық мұражай да бар, онда Америск тауларынан табылған тас мүсіндері мен басқа да археологиялық жәдігерлер қойылған. Бұл жәдігерлердің көпшілігі Чонталь тайпаларынан табылған.
As the largest city in the south central region of Nicaragua, Juigalpa has various entertainment options. Plaza Mayor or Main Square is the main venue in the city for it is surrounded by the Cathedral, the main public buildings, shops, restaurants, and bars. Students and children hang out or play around the band stand in the early afternoons while families and visitors come out in the evening for a stroll, hang around the fountain, or to have dinner across the street. Peatonal Asunción a pedestrianized street is a brand new addition to the city's attractions with a fountain, benches, plenty of shade trees, and coffeeshops, ice cream parlors, and leathergood stores. About four blocks north of Plaza Mayor there is Palo Solo Park a neatly manicured overlook on a hill with great views of the city and the surrounding Amerrisque Mountains, and a restaurant that specializes in some of the best, organic prime beef in the country with a view. Dancing is one of the favorite pastimes in Nicaragua. Juigalpa features three “discotecas” or dance clubs. Juigalpa also features the Thomas Belt Zoo, with an impressive selection of animals. There is also the Gregorio Aguilar Barea Archaeological Museum in Juigalpa, featuring several stone carvings and other artifacts found in the Amerrisque Mountains. Many of these artifacts are from the Chontal natives.
Көлік
Манагуадағы Меркадо Майореода Джуигальпаға және Джуигальпадан Манагуаға барлық автобус бағыттарын табуға болады. Джуигальпа Манагуадан қалыпты автобуспен шамамен үш сағат, ал экспресс автобуспен екі сағаттық жерде орналасқан. Манагуадан жалдамаға тікұшақтар да қолжетімді. Қала ішінде көлік құралы ретінде таксилер басым қолданылады.
All of the bus routes to and from Juigalpa can be found at Mercado Mayoreo in Managua. Juigalpa is approximately three hours from Managua by ordinary bus, and two hours on an express bus. There are also charter helicopters available from Managua. Taxi cabs are the predominant means of transportation within the city.
Мерекелік мерекелер
15 тамыздағы аптада қамқоршы қасиеттілердің мерекелері (fiestas patronales) Қасиетті Мариямның көкке көтерілуіне арналады. Бұл мереке Орталық Америкадағы ең танымал мерекелердің бірі саналады және көрші елдерден көптеген адамдарды қызықтырады. Мерекенің көп бөлігі қала орталығына жақын орналасқан Плаза де Торос алаңында өтеді. Алаңдағы басты шара – бұқаға міну. Жыл сайын бұқаға міну салдарынан бес адам қаза табады. Сондықтан да, Жуигальпа қаласында "Егер ешкім өлмесе, онда қамқоршы қасиетті мерекесі жақсы өтпеген" деген мақал бар.
The patron saint celebrations (fiestas patronales) during the week of August 15 celebrate the Assumption of the Virgin Mary. This patron saint festival is renowned as one of the best in Central America, drawing people from neighboring countries. Much of this celebration takes place in the Plaza de Toros near the center of town. Here, the highlighted event is bull riding. On average, five people die every year from bull riding related injuries. As a result, there is a saying in Juigalpa, “It is not a good patron saint festival if nobody dies.”
Мереке кезінде екі жәрмеңке өтеді. Бірін қала әкімдігі қала орталығында ұйымдастырады. Екіншісі, одан ірі жәрмеңкені микроқаржылық ұйым PRODESA ұйымдастырады, ол қаланың батыс жағында орналасқан PRODESA жәрмеңке алаңында өткізіледі.
There are two fairs during the patron saint festival. One is produced by the mayor’s office in the center of town. The other, and larger of the two, is organized by a microfinance NGO, PRODESA, and takes place in the PRODESA fairgrounds located on the western side of town.
Инфрақұрылым және байланыс
Электр қуаты қызметі Никарагуаның Тынық мұхиты жағына қарағанда тұрақтырақ, себебі ол Манагуамен бір электр стансасын пайдаланбайды. Кәдімгі телефон қызметін Enitel, ұлттық телефон компаниясы ұсынады. Никарагуадағы Claro және Movistar деген екі ұялы байланыс операторы Джуигальпа қаласында кең көлемде қамтуды қамтамасыз етеді. Джуигальпада Radio Asunción 720 AM, Radio Centro 870 AM, Radio Sabrocita 100.1 FM және Estereo Medidano 94.1 сияқты бірнеше радиостанция бар. 14 және 20 арналары – екі жергілікті телеарна. Джуигальпада тек бір мемлекеттік аурухана бар, ол – Камило Ортега Сааведра ауруханасы.
Electric service is very consistent relative to the Pacific side of Nicaragua as it does not share a power plant with Managua. Conventional landline telephone is provided by Enitel, the national telephone company. The two cellphone companies in Nicaragua, Claro and Movistar, have extensive coverage in Juigalpa. There are a handful of radio stations in Juigalpa, including Radio Asunción 720 AM, Radio Centro 870 AM, Radio Sabrocita 100.1 FM and Estereo Medidano 94.1. There are two local television channels, Canal 14 and Canal 20. There is only one public hospital in Juigalpa, the Hospital Camilo Ortega Saavedra.