Кіріспе

Ла Либертад () - Гватемаланың Эль-Петен департаменіндегі муниципалитет. Онда 79 416 адам тұрады және 1980 жылдан бері халықаралық мұнай компаниялары коммерцияланған мол мұнай қоры бар.

Дос-Эррес қазағы

1982 жылдың қазан айында партизандар Дос-Эррес маңындағы Палестинаға жақын жерде әскери конвойға тұзақ құрды. Олар 21 сарбазды өлтіріп, 19 мылтық алып кетті. 4 желтоқсанда 58 каибилден тұратын контингент (Гватемала армиясының элиталық арнайы күш коммандостары) осы аймаққа ұшып келді. Келесі күні олар партизан ретінде маскировкаланып, Дос-Эрреске барып, партизандық сезімтал деп саналған тұрғындарды өлтіру туралы бұйрық алды. Керемет, Қайыбайлар партизандардай киініп, 6 желтоқсан күні сағат 02:30-да ауылға келді. Олар ауыл тұрғындарын үйлерінен қуып шығып, еркектерді мектеп ғимаратына, әйелдер мен балаларды екі шіркеуге қамап қойды. Одан кейінгі іздестіру кезінде қару-жарақ пен партизандық үгіт-насихаттың ешбір белгісі табылмады. Сағат 06:00-де офицерлер радио арқылы басшыларымен кеңескен соң, командостарға таңғы астан кейін тұрғындарды "вакцинациялайтынын" хабарлады. Қазалау 7 желтоқсанда жалғасты. 8 желтоқсан күні таңертең, Кайбильдер кетуге дайындалып жатқанда, тағы 15 адам, олардың ішінде балалар да, ауылға келді. Айтуынша, кейбілдер жаңа келгендерді жарты сағатқа созылып кеткен жерге алып барып, екеуін ғана өлтірген.

Мұнай

Концессиялық келісім-шарт No 2 85 "Xan field" (47 бұрғыланған ұңғыма) туралы, оның барлау жұмыстары 1950 жылдардың ортасында басталды. Бұл келісімшарт бастапқыда 1960 жылдары Гватемаланың мұнай кодексінде 1954 жылғы қарсы төңкерістен кейін жұмыс істеген заңгерлердің бірі Джон Д. Парк құрған Basic Resources компаниясымен жасалған. Basic Resources 1970-ші жылдары мұнай ұңғымаларын барлауды бастады және 1980-ші жылдары Гватемаладағы Азамат соғысының ортасында коммерциялық өндірісті бастады. 1970 жылдары Basic Resources "Operación Conjunta" -ге қосылады, бұл француздық Elf Aquitaine компаниясы жүргізген бірлескен күш. 1993 жылы "Базалық ресурстар" компаниясы Ла Либертада мұнай өңдеу зауытын құрды, ал Лагуна-дель-Тигредегі Ксан ұңғымаларына дейін мұнай құбыры жүргізілді. 1985 жылы "Basic Resources" компаниясы Гватемала үкіметімен 25 жылға арналған келісімшартқа қол қойды. Алайда, 1990 жылдардың ортасында жаңа экологиялық заңдар мен азаматтық топтар Лагуна-дель-Тигредегі мұнай қызметіне кері әсер ететініне шағымдана бастады. Basic Resources экологиялық және ар-ождан жобаларын құру арқылы наразылықтарды тыныштандыруға тырысады, бірақ ол мұны істей алмайды. Ақырында, 1990-шы жылдардың аяғында Basic Resources компаниясын америкалық Union Pacific компаниясы сатып алды, содан кейін 2001 жылы 102,5 миллион АҚШ долларына француздық Perenco жеке компаниясына қайтадан сатты.