Кіріспе

Аделаида симфониялық оркестрі (ASO) — 75 толық штаттан тұратын, 1936 жылы құрылған Оңтүстік Австралияның өнер ұйымы. Оңтүстік Австралияның Аделаида қаласында орналасқан оркестрдің негізгі концерт алаңы Аделаида қалалық залы, бірақ ASO басқа да жерлерде өнер көрсетеді. Ол Оңтүстік Австралия мемлекеттік операсының барлық қойылымдарына және Австралия балетінің Аделаидадағы барлық спектакльдеріне оркестрлік қолдау көрсетеді. Сонымен қатар, Аделаида фестивалінде жиі қатысады және Аделаида кабаре фестивалінде, WOMAdelaide және Аделаидадағы басқа да бірнеше фестивальдерде өнер көрсеткен.

Тарих

1936 жылы Оңтүстік Австралия оркестрі Уильям Кейд басқарған 50 мүшелі Аделаида симфониялық оркестрімен алмастырылды және Австралия радио хабарларын тарату комиссиясы (кейіннен Австралия радио хабарларын тарату корпорациясы немесе ABC) оған демеушілік етті. 1949 жылы оркестр 55 мүшелі Оңтүстік Австралия симфониялық оркестрі ретінде қайта құрылды, оның тұрақты дирижері Генри Крипс болды. Оркестр 1975 жылдың соңында бастапқы атауына – Аделаида симфониялық оркестріне қайта оралды. ASO-ның ең маңызды жетістіктерінің бірі – 1998 жылы Рихард Вагнердің «Ринг циклы» операсының қойылымы, ол 1913 жылдан бергі Австралиядағы алғашқы қойылым болды (дегенмен, бұл Австралиядағы алғашқы қойылым деген қате пікір тарады). 2004 жылы оркестр «The Ring» операсының толыққанды австралиялық қойылымына қатысты. 2007 жылы оркестр Hilltop Hoods тобымен бірлесіп, олардың «The Hard Road» альбомының қайта өңделген нұсқасын – «The Hard Road: Restrung» атты дискіні дайындады. 2009 жылы Премьер-министр және Өнер министрі Майк Ранн климаттық өзгерістер тақырыбындағы ірі оркестрлік шығарманы тапсыруды ұсынды және ASO-ға мемлекеттік қаржыландыруды бөліп берді. ASO-ның Мюррей өзенінен шабыттанған Жерар Брофидің «Көк жіп» шығармасының әлемдік премьерасы 2010 жылдың 27 қарашасында Аделаида қалалық залында өткен «Жер үшін концертте» орындалды. Ранн үкіметі тағы екі ASO тапсырысына қаржыландыруды ұсынды және ұйымдастырды: біріншісі – крикетші сэр Дональд Брэдманға арналған оркестрлік құрмет, ал екіншісі – Галлиполи шайқасындағы АНЗАК десанттарының жүз жылдығына арналған шығарма. Натали Уильямстың «Біздің Дон» шығармасы ASO-да 2014 жылдың тамызында әлемдік премьерасын көрсетті. Композитор Иэн Грандедж мен либреттошы Кейт Мулванидің «ANZAC Requiem» шығармасының әлемдік премьерасы 2015 жылдың 22 сәуірінде өтті. 2015 жылы Hilltop Hoods тобы 32 мүшелі Аделаида симфониялық оркестрімен және 20 мүшелі Аделаида камералық хорымен бірлесіп, «Drinking from the Sun, Walking Under Stars Restrung» атты келесі қайта өңделген альбомын жасады. 2016 жылы Аделаида симфониялық оркестрі өзінің алғашқы көркемдік басшылық командасын құрды, оның құрамына жаңа суретші, скрипкашы Пинхас Цукерман, бас қонақ дирижері және көркемдік кеңесшісі сэр Джеффри Тейт, сондай-ақ оркестрдің бас дирижері Николас Картер кірді. Картер оркестр тарихындағы ең жас бас дирижер және соңғы 30 жылда ірі австралиялық оркестрде бас дирижер лауазымына тағайындалған алғашқы австралиялық дирижер болды. 2017 жылы оркестр Аделаида фестивалінде Барри Коскидің «Саул» операсын сахналады, бұл қойылым Ұлыбританиядағы Глиндеборн операсынан алынған еді. 2018 жылы Аделаида фестивалінде Глиндеборн операсының қойылымы мен композитор Брет Диннің жаңа операсы «Гамлеттің» австралиялық премьерасы өтті. Бұл қойылымдар сыншылар тарапынан жоғары бағаланды және көптеген Helpmann сыйлығын жеңіп алды. 2018 жылы көркемдік басшылық командасына жас скрипкашы және оркестрдің жаңа перспективті әртісі Грейс Клиффорд, австралиялық композитор және оркестрдің жаңа композиторы Кэти Милликен, сондай-ақ британдық дирижер және оркестрдің жаңа бас қонақ дирижері Марк Вигглсворт қосылды.

Қазіргі құрамы

2024 жылдан бастап көркемдік жетекші топқа концертмейстер Кейт Сатерс, қауымдастырылған суретші Эмили Сан, қауымдастырылған жас композитор Якуб Янковский, лауреат дирижер Николас Брейтвейт кіреді, ал оркестр 75 музыканттан құралған.

Орындалу орындары мен жүргізіліп жатқан жұмыстар

Оркестрдің негізгі концерт алаңы Аделаида қалалық залы болып табылады, бірақ ASO Аделаида фестиваль орталығы, Аделаида ойын-сауық орталығы, Аделаида университетінің Елдэр залы және өзінің Грайнгер студиясы (композитор Перси Грайнгердің құрметіне аталған) сияқты басқа да алаңдарда өнер көрсетеді. ASO Оңтүстік Австралия мемлекеттік операсының барлық қойылымдарына, сондай-ақ Аделаидадағы Австралия балетінің қойылымдарына оркестрлік сүйемелдеу қызметін көрсетеді. Оркестр Аделаида фестивалінде үнемі қатысады, сонымен қатар Аделаида кабаре фестивалі, OzAsia фестивалі, Аделаида гитара фестивалі және WOMADelaide фестивальдерінің құрамында өнер көрсетеді.

ARIA музыкалық марапаттары

Жыл Номинацияланған туындылар Сыйлық Нәтижесі 1995 Dream Children, Рон Спигельманмен Балаларға арналған ең үздік альбом Байронның үш өлеңі – Capriccio Nocturnes Unchained Melody, Дэвид Порчелинь және Янош Фюрстпен Ең үздік классикалық альбом 1997 Peter Sculthorpe: Sun Music, Дэвид Порчелиньмен 2002 Górecki: Symphony No. 3, Ивон Кеннимен 2007 Скульторп Реквием және оркестрлік туындылары, Арво Вольмермен 2018 Home, Грета Брэдмен, Аделаида камералық әншілер тобы, Люк Доллманмен 2019 Бах концерттері, Григорян ағайындарымен, Бенджамин Нортимен 2020 Бетховен фортепиано концерттері, Джейсон Гиллэммен, Николас Картермен