Кіріспе

Британдық солдат және консерватор саясаткер

Джон Джордж Стюарт Мюррей, Атоллдың 8-ші герцогы, (15 желтоқсан 1871 – 16 наурыз 1942), 1917 жылға дейін Туллибардиннің маркизі лауазымында болған, британдық солдат және консерватор саясаткер.

Ерте өмір

Туллибардин графы титулымен дүниеге келген ол Пертширдегі Блэр қамалында, Джон Стюарт Мюррейдің екінші, бірақ ең үлкен баласы, Атоллдың 7-ші герцогы, Луизадан, сол Илктің 7-ші баронеті сэр Томас Монкрейфтің қызынан туған. Ол Етон колледжінде білім алған.

Екінші Бура соғысы

1900 жылы ол Наталда орналасқан кавалерия дивизиясының бригадасына қолбасшылық ететін бригадир генерал Дж. Ф. Берн Мёрдоктың лагерь көмекшісі болып қызмет етті. 1900 жылы қарашада Корольдік ат сақшыларының штаб-майор атағы берілді. Ол Омдурман жорығында бірге қызмет еткен лорд Китченерден Оңтүстік Африкада шотландтықтардан полк құруды сұрады, ол «Шотландия жылқысы» деп аталды. Полк тез құрылып, Батыс Трансваалда жақын арада активті қызметке кірісті. «Шотландия жылқысының» екінші полкі 7-ші Атолл герцогы жалдаған әскерлерден құрылды, ал осы екі полкке жабдықтап, қамтамасыз ету үшін тұрақты штаб құрылды. Атолл командалық құрамда болды, бірақ әр полкке бағынышты командирлер далалық басқаруда жауапты болды. Бұл табыс «Шотландия жылқысы» Екінші Бур соғысының соңына қарай толық бригадаға дейін жеткенге дейін жалғасты. 1901 жылдың тамызында лорд Туллибардин «Шотландия жылқысына» қолбасшылық еткенде Оңтүстік Африкада жергілікті подполковник атағын алды. Ол лорд Китченердің 1902 жылғы 23 маусымдағы хабарламасында есімдері тізілген. 1902 жылғы маусымда соғыс аяқталғаннан кейін лорд Туллибардин және «Шотландия жылқысының» көп бөлігі тамыз айының басында SS Goth кемесімен Кейптауннан шығып, сол айдың соңында Саутгемптонға жетті. Ұлыбританияға оралғаннан кейін, 1902 жылғы 28 қыркүйекте ол Балморал сарайында король Эдуард VII қабылдауында болды, король оған Оңтүстік Африкадағы қызметтері үшін Корольдік Викториан орденінің (MVO) мүшесінің (4-сынып) белгісін табыс етті. Келесі жылы ол армияда подполковник шеніне көтерілді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Ұлы соғыста Атолл еменші полкінің бригадасына қолбасшылық етті және оларды Дарданелл шайқасында, жылқысыз (жаяу) күштермен түріктерге қарсы күресуге алып барды. 1918 жылы ол уақытша бригадир-генерал шеніне ие болды.

Қосымша қызмет көрсету

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, жетпіс жасқа толғанға қарамастан, Атолл Отан қорғаушылары қатарына қосылды және Уайтхоллдағы күзетші офицерлік міндетін кезекпен атқарғаны хабарланды. Ол Шотландия атқыш әскерімен тығыз байланыста болды, 1919 жылға дейін полковник-командир лауазымында, ал 1920 жылдан 1942 жылы қайтыс болғанға дейін құрметті полковник лауазымында қызмет етті. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін Эдинбург қалашығында Шотландияның Ұлттық соғыс ескерткішін құруда маңызды рөл атқарды және осы мәселеге қатысты құжаттары Шотландия Ұлттық кітапханасында сақтаулы.

Саяси мансап

Таллибардин маркизі ретінде Атолл 1910 жылғы қаңтарда өткен жалпы сайлауда Батыс Пертширден Парламент мүшесі болып сайланды және 1917 жылға дейін Палатада қызмет етті. Одан кейін әкесінен мұрагерлікке ие болып, Лордтар палатасында Атоллдың 8-ші герцогы ретінде орын алды. 1918 жылы ол "Тисл" орденінің рыцары атанды, сосын 1920 жылға дейін Шотландия шіркеуінің Бас ассамблеясының Жоғарғы комиссары қызметін атқарды. Дэвид Ллойд Джордж оны Король үйінің Лорд-камергері етіп тағайындады, ол келесі жылдың қазан айында коалициялық үкімет құлағанға дейін осы лауазымды иеленді. Әскери және саяси мансаптарынан өзге, Атолл 1908 мен 1913 жылдар аралығында Шотландия еркін зияткерлерінің Ұлы шебері, ал 1920 мен 1931 жылдар аралығында король Георг V-нің жеке көмекшісі болды. Оған Эдинбург қаласының құрметті азаматтығы берілді. Әйелінің 1958 жылы жарық көрген "Бірлескен еңбек" атты автобиографиясында айтылғандай, Атолл Флоренциядағы делегациямен кездескеннен кейін Албания тағына үміткер ретінде қарастырылған.

Лотерея

1932 жылы Атолл Ирландия еркін мемлекетінің ауруханалары үшін ұйымдастырылатын лотереялардан ақшаның шетелге шығуын тоқтату мақсатында лотерея іске қосты, соның арқасында ел назарына ілікті. Осы жобадан түскен қаражат британдық қайырымдылық қорына, көбінесе ауруханаларға берілді. Бірақ 1933 жылы ол мемлекеттік прокурор, сэр Эдвард Хейл Тиндал Аткинсон тарапынан заңсыз лотереяны насихаттады деген айыппен қудаланды. Бұл қарамастан, Атоллдың лотереялық әрекеттері көптеген британдықтар тарапынан құрметпен қабылданды және патриоттық болып есептелді.

Отбасылық өмір

Тюллибардиннің маркизі болған кезде Атолл 1899 жылғы 20 шілдеде Вестминстердегі Сент-Маргарет шіркеуінде сэр Джеймс Рамсейдің қызы Кэтрин Рамсейге үйленді. Оның әйелі жергілікті басқаруда, Парламентте және үкімет министрі ретінде ұзақ саяси мансапқа қол жеткізді. Олардың балалары болмады. Атолл 1942 жылғы 16 наурызда 70 жасында қайтыс болды, оның орнына ең кіші ағасы Джеймс Стюарт Мюррей келді. Оның жесірі, Атолл герцогинясы Кэтрин 1960 жылғы қазанда 85 жасында дүние салды.