Кіріспе

Hawker Tornado – Екінші дүниежүзілік соғыста Ұлыбританияның бір орындық күрес ұшағының жобасы, Корольдік әуе күштері үшін Hawker Hurricane ұшағын алмастыру мақсатында жасалған. Rolls Royce Vulture қозғалтқышының қызметте сенімсіз екені анықталғаннан кейін, жоспарланған Tornado өндірісі тоқтатылды. Аталған қозғалтқышқа параллель құрылым, Napier Sabre қозғалтқышымен жабдықталған, Hawker Typhoon ретінде өндіріспен жалғасты.

Жобалау және әзірлеу

Hawker Hurricane ұшағы қолданысқа енгеннен кейін көп ұзамай, Hawker компаниясы оның ізбасарының жобасын қолға алды, бұл үшін Әуе министрлігіне қандай жобаларды қарастыру керектігін сұрады. Екі баламалы жоба жүзеге асырылды: Napier Sabre қозғалтқышымен жабдықталған N типі (Napier үшін) және Rolls Royce Vulture қозғалтқышымен жабдықталған R типі (Rolls Royce үшін). 1937 жылдың шілде айында Hawker компаниясы Әуе министрлігіне Sabre истребителінің суреттемелерін және деректерін жіберді, олар мұндай истребительдің техникалық талаптары жақын арада ұсынылуы мүмкін екенін хабарлады. Hawker қазан айында Vulture қозғалтқышымен жабдықталған жобаны бастады. Министрлік 1938 жылдың басында Hawker компаниясынан сұрағаннан кейін F.18/37 техникалық талаптарын жариялады, бірақ толық техникалық талаптар мен тендерге шақыру сәуір айына дейін келмеді. Техникалық талаптар бойынша Spitfire және Hurricane истребителін 12 0,303 дюймдік (7,7 мм) пулеметтермен қаруланған, 15 000 фут (4600 м) биіктікте кемінде 400 миль/сағ (644 км/сағ) жылдамдықпен және кемінде 35 000 фут (10 700 м) қызметтік төбелікпен жаңа бір орындық истребительді талап етті. Басқа өндірушілер де техникалық талаптарға жауап берді: Bristol – 42 фут қанат көлденеңі бар және Bristol Centaurus, Sabre немесе Vulture қозғалтқыштарымен жабдықталған истребитель; Gloster – қос балкалы, алдыңғы бөлігінде қару-жарағы шоғырланған истребитель және олардың F.9/37 истребителіне негізделген екі қозғалтқышты истребитель; Supermarine – екі ұқсас екі қозғалтқышты истребительді ұсынды (біреуі тартылатын, екіншісі итерілетін типте). Hawker компаниясының жобалары таңдалды және 1938 жылдың 3 наурызында N және R типтерінің екі прототипіне тапсырыс берілді. 1939 жылдың 10 шілдесінде Hawker компаниясымен F.9/37 типіндегі 500 Vulture және 500 Sabre қозғалтқышты истребительдерге келісімшарт жасалды. "Торнадо" ресми атауы тамыз айында бекітілді.

Техникалық сипаттама

Екі прототип те жалпы сыртқы түрі жағынан "Хуррикан" ұшағына өте ұқсас болды және оның құрылыс техникасының бір бөлігін бөлісті. Алдыңғы фюзеляж 1925 жылы Сидней Камм мен Фред Сигрист әзірлеген дюралюминді түтіктерден жасалған құрылыммен бірдей болды. Жаңа үлгіде кіру үшін автомобильдегідей бүйірлік есіктер болды және "Supermarine Spitfire" сияқты ұшақтардағыдан әлдеқайда жуан көлденең қимасы бар үлкен 40 футтық (12 м) қанат қолданылды. Артқы фюзеляж, пилот кабинасының артында, "Хуррикан" ұшағынан өзгешеленді, ол дюралюминді, жартылай монокок, тегіс бұрандалы құрылымнан тұрды. Барлық металлдан жасалған қанаттар кең шассилі аяқтар мен доңғалақ бөлімдерін қамтиды, ал негізгі шасси ішке қарай жиырылатын болды. Екі модель де бір-біріне өте ұқсас болды; R үлгісі дөңгелек мұрын бөлігіне және төменгі радиаторға ие болды, ал N үлгісі тегіс палуба мен алдыңғы радиаторға ие болды. "Tornado" ұшағының қанаттың алдындағы фюзеляжы "Typhoon" ұшағынан 12 дюймге (30 см) ұзын болды, ал қанаттары фюзеляжға 3 дюймге (76 мм) төмен орнатылды. "Vulture" қозғалтқышының X 24 цилиндрлі конфигурациясы үшін әр жағында екі жиынтық шығарып тастау түтікшелері қажет болды.

Ұшу сынақтары

1939 жылғы 6 қазанда алғашқы прототипті (P5219) П. Г. Лукас ұшырып сынады, одан бұрын ол аяқтау үшін Кингстоннан Лэнглиге көшірілді. Келесі ұшу сынақтары радиатордың маңындағы ауа ағынының проблемаларын көрсетті, содан кейін ол алдыңғы бөлігіне орналастырылды. Кейінгі өзгерістерге рульдің ауданының ұлғайтылуы және қуатты Vulture Mark V қозғалтқышына жаңарту кірді. Hawker өндіріс желілері Hurricane-ге шоғырланғандықтан, екінші прототиптің (P5224) аяқталуы айтарлықтай кешікті. Ол алдыңғы бөліктегі радиатормен, кабинаның артындағы жақтаулардағы қосымша терезе панельдерімен және 12 .303 калибрлі пулеметтердің орнына төрт 20 мм Hispano зеңбірегімен жабдықталды. Ол алғаш рет 1940 жылғы 5 желтоқсанда ұшты, оған Vulture II қозғалтқышы орнатылған, бірақ бірінші прототиптегідей, кейін Vulture V қозғалтқышы қойылды.