Кіріспе

Munkholmen (Монк аралы) – Норвегияның Трёнделаг округінің Тронхейм муниципалитетіне қарасты кішкентай арал. Арал Тронхеймсфьордта, Браттёра аралынан солтүстік-батысқа қарай және Тронхейм қаласының орталығындағы Нидельва өзенінің сағасынан орналасқан. Бұл арал жазалау орны, монастырь, бекініс, түрме және Екінші дүниежүзілік соғыстағы зениттік артиллериялық позиция ретінде пайдаланылған. Бүгінде Мункхолмен танымал туристік орын және демалыс алабы.

Тарих

997 жылы Олав Триггвасон Тронхейм қаласын құрғанға дейінгі жылдары Мункхолмен Ладе ерлерінің жаза орындау орны ретінде пайдаланылған. 995 жылы Олав Триггвасонның Норвегияға келгені Тормод Карк өлтірген Хакон Сигюрдссонға қарсы көтеріліспен бірге болды. Хакон мен Карктың кесілген бас­тары ескерту үшін фьордқа қарап, Мункхолменге тіректерге орнатылды. Қылмыскерлер мен саяси қарсыластардың бас­тарын көрсету дәстүрі біраз уақыт сақталды, бірақ енді бас­тар Тронхейм қаласына қаратылып, қала тұрғындарының қылмыс жасауына қарсы ескерту ретінде қолданылды.

Нидархолм абатлығы

Мункхолмен термині бастапқыда кеңінен қолданылмады. Керісінше, бұл орын Нидархолм монастырының орналасқан жері ретінде танымал болды. 12 ғасырдың басында, және мүмкін одан да ертерек, Нидархолм аббаттығында бенедиктин монахтары аралда тұрды. Монастырь Орта ғасырларда үш рет өртенді, соңғы рет 1531 жылы. Лютерандық протестантизм Тронхеймге келген кезде ғимараттар құлдырап, бұрынғы монастырь Тронхеймдегі патшалық мүлікке өтті. Мункхольмен бекітілген кезде 17 ғасырда монастырь ғимараттары жоғалып кетті.

Қалған және түрме

1658 жылы, 1658-1660 жылдардағы Дания-Швеция соғысы кезінде Тронгеймді швециялықтардың қоршауынан кейін аралда бекініс салу басталды. 1661 жылы құрылысы аяқталған соң, бекініс қоғамнан шеттетілгендерге арналған мемлекеттік түрме ретінде де пайдаланылды. 1671 жылы Мункхольменнің ең танымал тұтқыны, граф Педер Грифенфельд Копенгаген бекінісінен осы жерге ауыстырылды. Грифенфельд 18 жыл Мункхольменде ұсталды, одан кейін ол өлімге қатерлі ауру жұқтырып, босатылды. 1700 жылдан 1704 жылға дейін бекіністің командирі майор Курт Кристоф фон Коппелов болды. Бекініс 1893 жылға дейін қолданыста болды.

Неміс оккупациясы

1940 жылы нацистік Германия Норвегияға шабуыл жасап, басып алды. Норвегия кампаниясының басында Тронгеймді жаулап алғаннан кейін, немістер фиордтың табиғи қорғанысын пайдаланып, тез арада су асты кемелерінің базасын құрды. Осы кезде Мункхолменге қару-жарақ орнатылды. Бекіністің үлкен бөлігі оқ-дәрі сақтау үшін қайта жабдықталды, ал еден тақталарына металл қазықтардың шарттық соққысынан туындаған жарылыстарды болдырмау үшін ағаш қазықтар қағылды. Неміс оккупациялық күштері 1945 жылдың мамыр айында Еуропадағы соғыс аяқталғанға дейін Норвегияда болды. Орнатылымның қалдықтары әлі де бекіністің жоғарғы деңгейлерінде сақталған.

Туризм және демалыс

Бүгінде Мункхолмен - жазда туристердің танымал орны және Тронхейм тұрғындарының демалысқа баратын жері. Мамырдан қыркүйекке дейін Равенклоадан үнемі қайықтар жүріп тұрады. Аралға келген соң, келушілер экскурсияға қатыса алады (ағылшын және норвег тілдерінде) немесе еркін серуендеуге болады. Сондай-ақ, кішкентай кафе/ресторан да бар.