Кіріспе

1988 жылғы испандық жалпы ереуіл, жергілікті жерде "14 D" (14 желтоқсанның қысқартылған түрі) деп белгілі, 1988 жылдың 14 желтоқсанында Испанияда өткен жалпы ереуіл болды. Оны екі ірі кәсіподақ – CCOO және Unión General de Trabajadores (UGT) ұйымдастырды. Еңбек нарығындағы маңызды реформа, атап айтқанда, тәжірибесіз жастарға арналған жаңа, икемді келісімшарт, сондай-ақ жұмыстан босату төлемдерінің азаюы ереуілге себеп болды. Бұл ереуіл сонымен қатар Испанияның PSOE үкіметінің саясатына деген жалпы наразылықтың көрінісі болды. Кәсіподақтар мен көптеген солшыл сайлаушылар үкіметтің экономикалық саясатын тым консервативті деп есептеді. Ел 24 сағатқа толығымен және бейбіт түрде тоқтады, бұл үкіметті кәсіподақтармен келіссөздер жүргізуге итермеледі. Тіпті жұмыскерлер телеарналардың хабар таратуын да тоқтатты. Аталған икемді келісімшарттан бас тартылып, әлеуметтік қамтамасыздану деңгейі жоғарылатылды. Дегенмен, бұл ереуіл PSOE партиясының үшінші абсолютті көпшілігіне қол жеткізуіне кедергі келтірмеді, ал оның басшысы Фелипе Гонсалес халық арасында беделді болды.

14-Д ереуілінің салдары

Кейбір экономистер ереуілдің мемлекеттік шығындардың күрт өсуіне, ал осының нәтижесінде бюджет тапшылығының артуына себеп болғанын айтады. Басқалары бюджет тапшылығының себебін 1992 жылы Барселонада өткен Олимпиада ойындарына, 1992 жылы Севильяда өткен әлемдік көрмеге және алғашқы жоғары жылдамдықты пойыз құрылысына жатқызады. Бюджет тапшылығы шығындарды қысқартуға алып келді, бұл қатаң монетарлық саясатпен қосылып, 1993 жылы экономикалық төмендеуге (дағдарысқа) соқты.

14-D-ны басқа соққыларда қолдану

Кейбір азшылық кәсіподақтар, оның ішінде студенттер одағы, анархистік кәсіподақ, CNT және екінші ірі мұғалімдер одағы STEC, 2005 жылғы 14 желтоқсанда білім беру саласында ереуіл жариялады. Олар 14 желтоқсан күнінің символдық мәнін солшыл күштердің PSOE үкіметіне қарсы ереуілі ретінде пайдалануды және Испаниядағы көбінесе католик жеке мектептерге артық қаржы бөлген жаңа білім беру заңына наразылық танытуды көздеді. Басқа кәсіподақтардың қолдау көрсетпеуіне байланысты ереуіл толыққанды нәтиже бермеді.