Батыс Австралиядағы Ла Гранж экспедициясы және қырғын
La Grange expedition
Батыс Аустралиядағы 1865 жылғы Ла Гранж экспедициясы: жоғалған елді мекендеушілерді іздеу, кім жауапты екенін анықтау және құрбан болғандарды жазалау мақсатымен ұйымдастырылған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Австралиядағы қырғынға әкелген экспедиция
Expedition leading to massacre in Western Australia
Ла Гранж экспедициясы – 1865 жылы Батыс Австралияның Кимберли аймағындағы Лагранж шығанағы маңына жасалған экспедиция. Мэтленд Браун басқарған экспедиция бастапқыда бұрынғы барлау экспедициясынан оралмаған үш қоныс аударушыны іздеді. Олар өз елдестеріне қызмет ету барысында қаза тапты, ал біздің міндетіміз – олардың қалай және қайда қаза тапқанын анықтау, егер зорлық-зомбылыққа ұшыраса, олардың құнын қайтару. Осы себепті бұл экспедиция кейде жаза беру экспедициясы деп те аталады.
The La Grange expedition was an expedition in 1865 to the vicinity of Lagrange Bay in the Kimberley region of Western Australia. Led by Maitland Brown, the expedition initially searched for three settlers who had failed to return from an earlier exploring expedition. text=They have fallen in the service of their fellow subjects, and it is our bounden duty to ascertain how and where they have fallen: and if by violence, avenge them. For this reason the expedition is sometimes referred to as a punitive expedition.
Қазалау
Кемеге қайтудың орнына экспедиция елді зерттеуді жалғастырды. Браун мұны одан әрі "зерттеу" деп сипаттады, бірақ көптеген ғалымдар қазір дәлелдер жазалау экспедициясына нұсқайтынын мойындайды; шын мәнінде, Мейтленд Браун ескерткішіндегі тақталардың бірі экспедицияны соңғы 111 жыл бойы еске алу мақсатында, оны жүргізген топты "жазалау тобы" деп атайды. 1865 жылдың 6 сәуірінде Браун тобы үлкен аборигендер тобымен қақтығысқа түсті. Көптеген мәліметтерде топтың тұзаққа түскені айтылады, бірақ кем дегенде бір деректе олар аборигендер лагеріне шабуыл жасады деп көрсетіледі. Себебі қандай болмасын, нәтиже даусыз: кем дегенде алты, тіпті жиырмаға дейін абориген қаза тапты, ал экспедиция мүшелері ешқандай жарақат алмады.
Instead of returning to the ship, the expedition continued to examine the country. Brown described this as further "exploration", but most scholars now agree that the evidence points to a punitive expedition; indeed, one of the plaques on the Maitland Brown Memorial that in part has commemorated the expedition for the past 111 years plainly calls the group of people conducting it the "punitive party". On 6 April 1865, Brown's party became engaged in a conflict with a large group of Aboriginal people. Most accounts state that the party walked into an ambush, but at least one account asserts that they attacked an Aboriginal camp. Regardless of the cause, the outcome is not in dispute: at least six, and possibly as many as twenty Aboriginal people were killed, whereas the expedition party suffered no injuries.
Салдары
Іздеу тобы 1865 жылдың мамыр айында Пертке оралды. Пантер, Хардинг және Голдуайерге қошеметпен жерлеу рәсімі жасалды. Бұл Батыс Австралия тарихында бұрын-соңды болмаған ең ірі шара болды; жерлеу пойызы шамамен 750 адамнан тұрды, ал мыңдаған адамдар шығыс Перт зиратына бара жатқан жол бойында көшелерді толтырып, құрмет көрсетті, осы зиратта олар жерленді. Мейтленд Браун ерлерді табысымен және олардың өліміне кек қайтарғаны үшін жұртшылықтың ыстық ықыласына бөленді. Шындығында, көптеген қоныс аударушылар «Браун мырзаның кісі өлтірушілерге салған жазасы жеткіліксіз» деп ойлады. Алайда, Англия үкіметі «аборигендерге қарсы күш қолданылды, бірақ оны қолдануға жеткілікті негіз болмады» деген пікір білдірді және жергілікті аборигендермен достық қарым-қатынасты сақтау қажеттігін атап өтті. Мейтленд Браун 1904 жылы қайтыс болып, Карракатта зиратына жерленді, бірақ 1911 жылы оның мәйіті Карракаттадан алынып, Пантер, Хардинг және Голдуайердің мәйіттерімен бірге шығыс Пертке қайта жерленді. Содан кейін Пьетро Порчеллиге Браунға ескерткіш жасау тапсырылды. Осының нәтижесінде Мейтленд Браун ескерткіші пайда болды – Браунның қоладан құйылған бас және иық мүсіні, гранит тұғырға орнатылған, оған өлтірілген қоныс аударушылар туралы және олардың өлімінің жағдайларын сипаттайтын тақталар бекітілген. 1990 жылдары ескерткіштің бір жақтылығы мойндалды және аборигендердің көзқарасынан жағдайды сипаттайтын қосымша тақташа орнатылды, бірақ ескерткіштің бұрыс және ұятты аспектілері өзгеріссіз қалды.
The search party returned to Perth in May 1865. Panter, Harding and Goldwyer were given a public funeral. It was the largest ever seen in Western Australia; the funeral train consisted of some 750 people, and thousands of spectators lined the streets on the way to the East Perth Cemetery, where the men were buried. Maitland Brown returned home to public acclaim, both for successfully finding the men, and for avenging their deaths. Indeed, many settlers felt "the requital Mr. Brown had inflicted on the murderers utterly inadequate". The English Government, however, expressed the view that "force had been exercised towards the [Aboriginal people ] without sufficient warranty" and urged the necessity of maintaining friendly relations with the local Aboriginal people. Maitland Brown died in 1904 and was buried at Karrakatta Cemetery, but in 1911 his remains were removed from Karrakatta and reinterred with the remains of Panter, Harding and Goldwyer at East Perth. Shortly afterwards, Pietro Porcelli was commissioned to create a memorial to Brown. The result was the Maitland Brown Memorial, a bronze head and shoulders statue of Brown, on a granite base to which is attached plaques portraying the murdered colonists only and describing the circumstances of their deaths. During the 1990s, the biased nature of the monument was recognised, and another plaque was added that describes the circumstances from the point of view of the Aboriginal people while leaving the biased and offensive aspects of the monument in place.