Кіріспе

Dom Peter, Coimbra герцогы, KG (Pedro ˈpeðɾu), (9 желтоқсан 1392 – 20 мамыр 1449) – Авиз үйінің португалиялық инфантесі (принці), Португалия королі Dom John I мен оның әйелі, Ланкастердің Филиппасының ұлы, Джон Гонттың қызы. Португалияда ол саяхаттарының арқасында "Жеті бөліктің [Әлемнің] Инфанте Дом Педро дас Сете Партидас [до Мундо]" деп белгілі. Ол заманының ең көп саяхат еткен ханзадаларының бірі болуы мүмкін, ол 1439 және 1448 жылдар аралығында регент қызметін атқарды. Сонымен қатар, ол Монтемор-о-Вельго, Авейро, Тентугал, Сернаше, Перейра, Кондеикса және Лусаның 1-ші лорды болды.

Ерте өмір

Петр дүниеге келген сәттен бастап Иоанн І-нің сүйікті ұлдарының бірі болды. Бауырларымен бірге ол сол кездегі патшазадалардың балаларына сирек кездесетін ерекше білім алды. Пётр ағалары Эдуард, болашақ Португалия патшасы, және Джон, Регенгос-де-Монсараз лордымен тығыз қарым-қатынаста болып, интригасыз бейбіт ортада өсті. 1415 жылы 14 тамызда ол әкесі мен ағалары Эдвард пен Генриге бірге Мароккодағы Сеута шайқасына қатысты. Оның анасы өткен айда қайтыс болып, өлім төсегінде әр ұлына олар үшін жасалған қарулы семсерін тапсырды. Пётр шайқаста ерлік көрсетпей, рыцарь атағын алудан бас тартты, және келесі күні ағаларымен бірге рыцарь атағын алды; сондай-ақ ол Коимбра герцогы аталды. Оның інісі Генрих Визеу герцогы болды. Бұл Португалияда құрылған алғашқы герцогтіктер еді. 1418 жылы Сенеканың "De Beneficiis" еңбегін аударуды аяқтағаннан кейін, ол Еуропа бойынша кең саяхаттар жасады, бұл оны келесі он жыл бойы Португалиядан алыс ұстады. Вальядолидте Кастилияның Иоанн II-мен кездескеннен кейін ол Венгрияға барды, онда ол Киелі Рим императоры Сигизмундпен кездесіп, оның қызметіне кірді. Ол император әскерлерімен түріктерге қарсы және Богемиядағы гусит соғыстарында соғысты, ал 1422 жылы Солтүстік Италиядағы Тревизо маркасын алды. 1424 жылы ол Киелі Рим империясынан кетіп, Патмос аралында Осман империясының сұлтаны Мурад II-мен кездесті, содан кейін Византия империясының астанасы Константинополге жол тартты. Константинопол қаласының Осман шабуылына қарсы ұстанымының үмітсіздігі оған әсер етпеді. Константинополден ол Александрия мен Каир арқылы Киелі жерге сапар шекті.

Еуропалық саяхат

1425 жылы Петр Франция мен Англияға саяхаттап, Париж және Оксфорд университеттеріне барды. 1426 жылы Фландрияға келгеннен кейін, ол келесі екі жылын Бургундия сарайында өткізді. 1425 жылы Бургундиялық Филипптің екінші әйелі қайтыс болғаннан кейін, Петр оған өз қарындасы Изабелланы әйел ретінде ұсынды. Филипп 1428-29 жылдары Португалияға делегация жіберді, оның құрамында Инфантаның екі портретін салған Ян ван Эйк болды. Филипп пен Изабелла 1430 жылдың 7 қаңтарында үйленді, ал олардың бір ұлы Бургундия герцогы Чарльз Батыл атанды. 1427 жылы Петр Брюггеден ағасы, кейін король Эдуардқа «патшалықтарды дұрыс басқару» тақырыбындағы атақты хат жазды. Сол жылы Англия королі Генрих VI (оның бірінші туысы) оны Гартер орденінің рыцары етіп тағайындады (оның әкесі мен ағасы Эдуард та осы орденмен марапатталған еді). 1428 жылы Петр өзінің Тревизо маркиздігіне және жақын орналасқан Венеция Республикасына сапар шекті, онда оған додж Марко Полоның кітабының көшірмесі сыйға тартылды. Кейін ол бұл кітапты, сондай-ақ Шығыстағы Венеция сауда жолдарының карталарын кіші інісі Генрих Теңізшіге берді. Карталардың бірі 1411 жылы танымал венециялық картограф Альбертин де Вирга жасаған және ол, мүмкін, Солтүстік Американы ресми түрде ашылғанға дейін көрсетеді. Бұл карта Португалия корольдік отбасының негізгі кітапханасы болған Алькобаса монастырында табылды. Венециядан Римге сапар шегіп, онда оны Рим папасы Мартин V қабылдады, содан кейін Барселонаға барды, онда ол ағасы Эдуардтың Элеонора Арагондықпен некелесуі және өзінің болашақ некесі Изабелла Ургельдықпен келісілді. Соңында ол Португалияға оралды. 1433 жылы ол өзінің алты томдық атақты еңбегін – «Трактат да Виртуоза Бенефеториа» аяқтады.

Регент

1438 жылы Португалия королі Эдуард I қайтыс болғаннан кейін, оның немере інісі Афонсу V бала күнінде таққа отырды. Алғашқыда регенттікке Арагон королевасы Элеонора таңдалды. Бұл таңдау көптеген португалдықтардың көңілінен шықпады, себебі Элеонора арагондық болған. Дегенмен, португал аристократиясының арасында, әсіресе Петрдің жарты ағасы Афонсо, Барселос графының төңірегіндегі дворяндар арасында Элеонораға көбірек сенім артылды. Сондай-ақ, Петрдің саяси қабілетіне күмән келтірілді. Петрдің ағасы, Регенгос-де-Монсараз лорды Жоао шақырған Португалия Кортесінде Петр регент болып тағайындалды, бұл шешім халық пен қарқынды дамып келе жатқан буржуазияның екеуіне де ұнады. 1443 жылы, келісімділік таныту үшін Петр өзінің жарты ағасы Афонсоны Браганса герцогы етіп тағайындады, соның нәтижесінде екеуінің арақатынасы жақсарды. Бірақ 1445 жылы Брагансаның жаңа герцогы ашуланды, себебі Афонсу V-нің әйелі ретінде Петрдің қызы Коимбралық Изабелла таңдалды, ал оның немерелерінің бірі емес. Петр бұл інтрыгаларға бейжай қарап, регенттік билігін жалғастырды және ел оның ықпалымен гүлденді. Осы кезеңде Петрдің інісі Генрих Теңізшінің қолдауымен Атлант мұхитын зерттеуге алғашқы қаржылық көмектер бөлінді.

Көтерілісші деп айыпталды

1448 жылы 9 маусымда Петр ел басқару құқығын патшаға қайтарды. Браганса герцогы Афонсоның ықпалымен Афонсо V Петрдің барлық жарлықтарын, соның ішінде билікті патшаның тұлғасында шоғырландырған жарлықтарды да күштен шығарды. Келесі жылы, кейіннен жалған екені дәлелденетін айыптаулар бойынша, Афонсо V Петрді көтерілісші деп жариялады. Жағдай шиеленісіп, азаматтық соғыс басталды. Бірақ ол ұзаққа созылмады, себебі Петр 1449 жылы 20 мамырда Альверка қаласының жанындағы Альфарробейра шайқасында қаза тапты. Оның қазасының нақты жағдайлары әлі де даулы: бірі шайқаста қаза тапты десе, енді бірі өз адамдарының бірі өлтірді дейді. Петрдің қазасынан кейін Португалия Браганса герцогы Афонсоның бақылауына көшті, оның ел тағдырына ықпалы күшейді. Дегенмен, Петрдің регенттік билігі ешқашан ұмытылмады, оның немересі Португалия королі Жоау II Петрді өзіне ең үлкен әсер еткен тұлға ретінде жиі айтты. Жоау II-нің Брагансаларға жасаған қатыгездік қудалауы, бәлкім, Инклита Герасасоның маңызды княздарының бірінің құлауына себеп болған қастандықтарға жауап болған шығар.

Неке және балалылық

1428 жылы Петр Ургель графы Яков II-нің қызы, Каспе келісімінде Арагон тағына үміткер болған Изабеллаға үйленді. Олардың келесі балалары болды:

Инфанте Петр (1429–1466), Португалияның констеблі, Барселона графы және Арагонның даулы королі. Инфанте Джон (1431–1457), 1456 жылы Кипрдің мұрагері Шарлотта Люзиньянға үйленді. Ол Антиохияның титулды ханзадасы атанды, және әйелінің анасы оны улаған болуы мүмкін. Инфанта Изабелла (1432–1455), Португалия королі Афонсо V-ке үйлену арқылы Португалия королевасы болды. Португалияның Иоан II-нің анасы. Инфанте Джеймс (1433–1459), Лиссабон кардиналы және архиепископы, Италияда өмір сүрді; оның қабірі Флоренциядағы Сан-Миниато-аль-Монте монастырының шіркеуінде орналасқан. Инфанта Беатрис (1435–1462), Равенштейннің лорды Адольф Клевскийге үйленді. Инфанта Филиппа (1437–1493), Одивелас монастырындағы қарындас. Екатерина (шамамен 1448 – 1462 және 1466 жылдар аралығында)