Кіріспе

Құс түрлері электр қуаты өшірілгеннен кейін электр стансасын іске қосу әдісі

NOTOC

Қарақұйрық (Oenanthe melanura) – Солтүстік Африка, Таяу Шығыс және Араб түбегінің шөлді аймақтарында кездесетін торғайлар тұқымдасына жататын құс. Ол өмір бойында мекендейтін түр. Қарақұйрықтың ұзындығы 14 см, атауы көбінесе жайылған қара құйрығынан шыққан; қалған қауырсындары көкшіл сұр немесе сұр қоңыр (Солтүстік Африкадағы түрлері қоңыр, Таяу Шығыстағы түрлері көк). Еркек және ұрғашы құстар бір-біріне ұқсас. Әні – ағысымды, көңілді үн: CHURlee TRUloo CHURlee TRUlur, әннің қысқа бөліктері шақыру ретінде қолданылады. Қарақұйрықтардың табиғаты – тасты шөлдер мен тау беткейлері; олар жартастардың арасына ұя салады және 3–4 жұмыртқа туады. Олар жәндіктермен қоректенеді, оларды көбінесе жерден ұстайды. Қарақұйрық – өзіне сенімді, адамдардан қорқа алмайтын құс.

Сипаттама

Қараторғайдың ұзындығы шамамен болса, қанаттарының аралық кеңдігі -ге жетеді, ал салмағы шамамен -ды құрайды. Аталық түрі O. m. melanura көгілдір күлгін сұр түсті үстіңгі бөлігіне, қарарақ қанаттарына, қара құйрығы мен қанат астына ие. Құрсағы мен қанат асты сұрғылт ақ; тұмсығы мен аяқтары қара. Екі жыныс та бірдей. Солтүстік Африканың O. m. lypura және O. m. airensis түрлері номиналды түрге қарағанда қоңыр түсті болады.

Өсіру

Қарақұрт бір жұпқа адал болады және жұптар жыл бойы көбейетін аумағында қалады. Ұясы – шалғын мен жапырақтардан жасалған, ішіне түк пен жұқа өсімдік талшықтары төселген қапталған тостаған тәрізді. Аналық әдетте ұяның кіреберісіне кішкентай кесек тастарды қояды. 3 немесе 4 ақшыл көк түсті, жіңішке қызыл-қоңыр дақты жұмыртқа күн сайын салынады. Оларды аналық бауырлап, 13–14 күннен кейін жарылады. Балапандар екі ата-анасымен қоректенеді және шамамен 14 күннен кейін ұшып кетеді. Жыл ішінде үш ретке дейін балапандар өсіруге болады. Өлі теңіздің батыс жағалауында Израильде жүргізілген зерттеуде ұялаудың сәтсіз аяқталуының басты себебі алтын және Каир тікенді егесіктерінің жұмыртқаларды жеп кетуі екені анықталды.