Кіріспе

Welwitschiaceae өсімдіктер туысы – Гнетальдер отрядына жататын, Оңтүстік-Батыс Африкада кездесетін Welwitschia mirabilis деген жалғыз тірі түрі бар өсімдіктер туысы. Крат формациясынан (Апт кезеңінің соңы) – Бразилияның солтүстік-шығысындағы Арарипе бассейнінде орналасқан төменгі Бор кезеңінің қабаттарынан үш қазба туыс табылды, олардың бірі Марокконың Акрабу формациясынан (Кеноман-Тур кезеңдерінің басы) да белгілі.

Таксономия

Неміс натуралисі Фридрих Маркграф 1926 жылы "Die Natürlichen Pflanzenfamilien" басылымында Welwitschiaceae атауын енгізді. Қазіргі жүйелер Welwitschiaceae тұқымдасын Gymnosperm сапындағы Gnetales ордеріне жатқызады. Бұл ордер Pinales ордерімен ең жақын туыс, оған Araucariaceae – Араукариялар, Cupressaceae – Кипарис тұқымдасы, Pinaceae – Қайын тұқымдасы, Podocarpaceae – Подокарптар, Sciadopityaceae – Коямаки тұқымдасы (бір ғана Sciadopitys verticillata – Коямаки түрі бар), Taxaceae – Сергілде отбасы кіреді. Гендік талдаулар Gnetales ордерінің қылқан жапырақтылар тобының ішінде пайда болғанын, ал гүлді өсімдіктер мен Gnetales арасындағы кез келген морфологиялық ұқсастықтардың жеке дамығанын көрсетеді. Қазіргі гимноспермдер ордерлерінің – Gnetales, Coniferales, Cycadales және Ginkgoales – ата-бабалары соңғы палеозой дәуірінде пайда болды және соңғы перм және мезозой флорасының басым бөлігін құрады.

Тірі түрлер

Отбасы бір ғана туыс және қазіргі кезде сақталған бір ғана түрінен тұрады, ол – Уэлвицкия мирабилис, Оңтүстік-Батыс Африкадағы Ангола және Намибияның Каоковельд шөлінде өседі.

Қалдық түрлер

Қазба дәлелдері Уелвицкиа тұқымдасының мүшелерінің Мезозой дәуірінің ерте креда кезеңінде Оңтүстік Америкада болғандығын көрсетеді. Бұл - жапырақшалы тұқымдықтары бар кейбір өсімдіктерге қатысты қазба таксоны. Олардың Вельвицкия өсімдіктерінің тұқымдықтарымен көптеген ортақ белгілері бар. Бұл ертедегі өсімдіктердің мекендері қазіргі шөлді жағдайларға қарағанда ылғалдырақ болған, ал қазіргі бөлшектенген және оқшауланған таралуы палеоген, неоген және төртіншілік дәуірлердегі құрғақшылыққа байланысты болуы мүмкін, бұл өсімдіктерді қажетті сумен қамтамасыз ететін жерлерге шектеді.