Кіріспе

Форт Нискулли – Гудзон шығанағы компаниясының Колумбия департаментінің бөлігі болған Пьюгет саунд айманындағы Гудзон шығанағы компаниясының маңызды тері саудасы және шаруашылық бекеті болды. Ол қазіргі Вашингтон штатының Дюпонт қаласында орналасқан. Бүгінде бұл Такома қаласында орналасқан, АҚШ-тың Вашингтон штатындағы Point Defiance Park шекарасындағы тірі тарих мұражайы. Форт Нискулли астық қоймасы, Фактордың үйімен бірге екінші форттың бастапқы орнынан осы саябаққа көшірілді және ол АҚШ-тың ұлттық тарихи ескерткіші болып табылады. 1843 жылы салынған астық қоймасы Вашингтон штатындағы ең көне ғимарат және Гудзон шығанағы компаниясының «пост және тақтай» құрылымының сақталған жалғыз мысалы. Фактордың үйі мен астық қоймасы – Құрама Штаттардағы Гудзон шығанағы компаниясының сақталған жалғыз ғимараттары. ), қауіпсіздік пен нығайту мақсатымен орталықта орналасқан бекініс қажет екені анықталды. Жаңа орталық орналасқан жер – Нискулли, өйткені ол кемелерді тоқтатуға өте ыңғайлы, құрлықпен сауда жасауға қолайлы, жергілікті тайпалардың достығымен және мал жаюға, егін өсіруге жарамды далаларымен ерекшеленді. Секуалитчеу ағысының жанында, Нискулли өзенінің дельтасының солтүстігіндегі жазықта, қазіргі Дюпонт қаласында Нискулли үйі 1832 жылдың сәуір айында салынды. Бұл 15x20 фут көлеміндегі қойма болды. Онда үш адам жұмыс істеді, олармен бірге кейбір жабдықтар қалдырылды. Бұл Пьюгет саундтағы алғашқы еуропалық сауда бекеті еді.

Операциялар

Бір жыл өткен соң, 1833 жылдың мамыр айында, бас саудагер Арчибальд Макдональд Уильям Фрейзер Толми және жеті адаммен бірге тұрақты бекініс құрылысын бастады. Толми сол жылы онда болды және аймақ туралы кеңінен жазды. Аң аулауға көптеген жануарлар кездеспегендіктен, олар күн көрісі үшін айналасындағы жергілікті елді мекендерге тәуелді болды. Көршілес халықтармен қарым-қатынас тереңдеді, 1833 жылы бекініс офицерлері Стейлакум тайпасының басшысы Грей Хедпен кездесті. Сол жылы жақын орналасқан Пуяллуп тайпасымен және алыс С'Клаллам тайпасымен сауда жасалды. Форт Нискуаллиді шотланд азаматтары, жергілікті американдықтар, гавайлық канакалар, француз канадалықтары, метистер, Батыс Үндістандықтар, ағылшыздар және кейінірек бірнеше американдықтар басқарды және қызмет етті. Форт Нискуалли, әскери бекініс болмаса да, қарапайым сауда орталығынан ірі халықаралық сауда орталығына дейін өсті. Форттың негізгі экспорты – бобёр терісі, одан бобёр терісінен жасалған цилиндр шапан дайындауға болатын. Форт Нискуалли сауда орталығы ретінде жұмыс істеген кезеңде шамамен 5000 бобёр, 3000 суыр, 2000 егермен және 1500 өзен суырының терісі жиналды.

Пьюгет саунд ауыл шаруашылығы компаниясы

1840 жылы құрылған Пюгетс саунд ауыл шаруашылығы компаниясы (PSAC) HBC-нің еншілес компаниясы ретінде, RAC HBC келісіміндегі Ресейлік Америка компаниясымен шарттық міндеттемелерді орындау мақсатында құрылды. Форт Нискуалли және Каулиц фермасы жаңа кәсіпорынға қосылды, бірақ олар HBC қызметкерлерімен жабдылып, басқарыла берді. 1841 жылы PSAC екі станциясында мал өсіруші және фермер болу үшін, негізінен Ред-Ривер колониясынан метис отбасылары жұмысқа алынды. Джеймс Синклермен бірге құрлықпен Форт-Ванкуверге барғаннан кейін, Қызыл өзен колониясынан 14 отбасы Форт Нискуаллиді соңғы орналасу орны ретінде таңдады. 1843 жылы станция Эдмондс батпағы мен Секуалитчев өзеніне жақын жерге көшірілді, бұл оны су көзіне және орманға жақын қылды. Форт Нискуалли жергілікті тұтынуға және негізінен Ресей Аляскасына, Гавай Корольдігіне және Альта Калифорнияға мал мен егін экспортын бастады. Мексикадан әкелінген ірі қара малдың саны 1845 жылы 2000-нан асты және аймақтағы көптеген HBC форттарын қамтамасыз етті. Ұсталатын қойлар "жүн тұқымдарының аристократиясы" деп есептелді, олар Chevoit, Leicester және Southdown тұқымдарының қоспаларынан тұрды. 1845 жылы олардың саны 6000-ға жуық болды, 1849 жылға қарай екі есеге өсті, бірақ содан кейін азая бастады, 1856 жылға қарай станцияда 5000-нан сәл астам болды. Толми 1843 жылдан 1857 жылға дейін PSAC менеджері болды және Форт Нискуаллидегі мал және ауыл шаруашылығы жобаларын басқарды. Оның қызметі 1846 жылғы Орегон келісімі және Пьюджет саунд соғысы нәтижесінде британдық биліктен американдық билікке өту кезеңін қамтыды. Ол аймақ туралы білімімен және британдықтармен, жергілікті халықтармен және американдық қоныс аударушылармен достық қарым-қатынас орнатқаны үшін жоғары бағаланды.

Орегон келісім-шарты

1846 жылы АҚШ пен Ұлыбритания арасындағы келісім бойынша Британдық Солтүстік Америка мен АҚШ арасындағы шекара 49-шы параллельде белгіленді, соның салдарынан Форт Нискулли американдық территорияда қалды. Пьюджет саунд айманындағы алғашқы американдық қоныс салушылар 1850 жылдары жерді иеленуге асықты, оларға «Жер сыйлау туралы заңмен» рұқсат берілген еді. Бұл топ өзіне қажетті азық-түлік пен жабдықты өндіре алмай, Форт Нискуллиге мұқтаж болды. Бастапқыда, төлем ретінде ауыл шаруашылығы өнімдерін қабылдап, тауар алмасу кең таралған. АҚШ-тан келген жазатайым қоныс салушылар Форт Нискулли үшін мәселеге айналды. 1851 жылы форттың жерін басып алуға 28 рет әрекет жасалды, ал екі жыл өткен соң бұл көрсеткіш 50-ге жетті. Форт Нискуллидің малдары да мақсатқа айналды, 1854 жылы бір офицер «америкалықтардың екі-үш тобы біздің малдарымызды сойып, далаларда жүреді» деп хабарлады. Жүн саудасы төмендеген және американдық қоныс салушылар, салық жинаушылар мен кіріс агенттерінен күшейген қысымға байланысты, Форт Нискулли 1869 жылы жабылды. Форт Нискуллидің бұрынғы қызметкері Эдвард Хаггинс американдық азамат болып, осы жерді жеке меншігіне алды.

Менеджмент

Менеджер лауазымы Қызмет мерзімі Франсис Херон Бас саудагер 1833 1834 Уильям Китсон клерк 1834 1840 Александр С. Андерсон клерк 1840 1841 Джозеф Т. Хит 1841 Уильям Генри МакНилл Бас саудагер 1841 1842 Ангус Макдональд почта бастығы 1842 1843 Уильям Фрейзер Толми клерк 1843 1847 Уильям Фрейзер Толми Бас саудагер 1847 1855 Уильям Фрейзер Толми Бас фактор 1855 1859 Эдвард Хэггинс клерк 1859 1870

Қалпына келтіру

1930 жылдары Форт Нискуллиді жаңа орында қайта құру туралы шешім қабылданды: Вашингтон штатының Такома қаласындағы Пойнт Дефианс паркі, түпнұсқа форттан шамамен 24 шақырым (15 миль) қашықтықта. Осы қалпына келтіру жұмысы президент Франклин Рузвельттің «Жаңа мәміле» бағдарламасының бір бөлігі болды, ол Ұлы депрессиядан зардап шеккен елге жұмыс орындарын ұсынды. Бұл жобаға WPA және Такома кәсіпкерлер қауымдастығы қаржыландырып, қолдау көрсетті. Тек екі ғимарат – астық қоймасы мен фактор үйі – бастапқы орналасқан жерінен көшірілді. Ал қалғандары уақыт өте тозығына ұшырап, Пойнт Дефиансқа көшірілмеді. Форт Нискулли астық қоймасы 1970 жылы Ұлттық тарихи маңызы бар орын деп жарияланды.

Қазіргі заманғы қолданысы

Бүгінде қалпына келтірілген Нискулли форты – жұмысшылар мен еріктілер басқаратын тірі тарих мұражайы. Түпнұсқа ғимараттардың екеуі – Фактор үйі мен Астық қоймасы сақталған. Сонымен қатар, сауда дүкені, жұмыс істейтін темір шеберханасы, жұмысшылардың тұрғын үйі, демонстрациялық асхана және асхана бақшасы бар. Fort Nisqually өзінің бастапқы кейпін сақтау үшін жасалған жаңа өзгерістерге ұшырады. Бұл өзгерістердің ең маңыздысы – Фактор үйінің қалпына келтірілуі, сондай-ақ 1830 жылдардағы екі бастионның орнынан жылжытылып, қалпына келтірілуі. Бұған қоса, қамал қабырғасының бір бөлігі 1847 жылғы қабырғаның көшірмесі ретінде жасалған. 1988–89 жылдары археологиялық зерттеулер солтүстік-шығыс бастион мен палисада қабырғасының орналасуын, бағытын және мөлшерін анықтау үшін жүргізілді. Жүздеген артефакттар табылып, тізімге енгізіліп, тарихи деректерге қосылды. Эдвард Хаггинстің жүздеген хаттары мен бастапқы журналдарын пайдалана отырып, көптеген зерттеулер жүргізілді. Хаггинс 1850 жылы келген HBC клеркі болды. Лондонда туған Хаггинс ақырында америкалық азаматқа айналып, HBC тастап кеткеннен кейін жерді және ғимараттарды иеленді. Ол 1906 жылға дейін осы жерде өмір сүріп, ішек қатерлі ісіктен қайтыс болды. Қайта қалпына келтірілген фортты Metro Parks Tacoma басқарады. 1833 жылғы орналасқан жері DuPont қаласындағы The Home Course гольф алаңында орналасқан. 1843 жылғы орналасқан жері, қазір Point Defiance-та орналасқан ғимараттардың бастапқы орны, The Archaeological Conservancy-ге тиесілі, DuPont Historical Society басқарады және жыл сайын өткізілетін Fort Nisqually мерекесінен басқа, жұртшылыққа жабық. Алғашқы қабырғалардың орнын белгілейтін тіректер сақталған, бірақ ғимараттар жоқ. Бастапқы форттың көзге көрінетін жалғыз қалдықтары – 1850 жылдары отырғызылған қара шегіртке ағаштары. DuPont тарих мұражайында жоспарлар туралы ақпарат және Hudson's Bay Company-ға тиесілі басқа да заттар бар.