Кіріспе

Қара легион, ресми түрде 1-ші тұрақты белсенді бригада (Prvi stajaći djelatni sdrug), Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Тәуелсіз Хорватия мемлекетінде белсенді болған Усташе милициясының жаяу әскер бөлімі. Легион 1941 жылдың қыркүйегінде 1-ші Усташе полкі ретінде құрылды. Ол негізінен шығыс Босниядан келген босниялық мұсылмандар мен хорваттардан құралды, онда четниктер және шамалы дәрежеде югослав партизандары кең ауқымды қырғындар жасады. Купрес шайқасынан кейін Легионның 1-ші және 2-ші батальондары жаңа құрылған 5-ші тұрақты белсенді бригаданың ядросын құру үшін пайдаланылды, ол Рафаэль Бобанның басқаруына берілді және 1944 жылдың желтоқсанында Хорватия қарулы күштерінің 5-ші дивизиясына қосылды. 1942 жылдың тамызында Францетич Усташе армиясының барлық тұрақты белсенді бригадаларының бас қолбасшысы болып тағайындалды, ал Легионның жаңа қолбасшысы полковник Иво Стипкович болды. Стипковичтің басқаруымен Легион 23-ші және 28-ші батальондарын (көбінесе босниялық мұсылмандардан құралған) таратып, олардың сарбаздары 13-ші Вафен тау дивизиясына жіберілді. 1943 жылдың қыркүйегінде полковник Стипкович қайтыс болғаннан кейін Легионның қолбасшысы майор Милан Шулентич болды, бірақ сегіз күннен кейін оның орнына майор Франжо Судар келді. 1944 жылдың соңында Легион генерал Роман Доманиктің басқаруымен Хорватия қарулы күштерінің 1-ші дивизиясына қосылды. Қара легион сарбаздары соғыс аяқталғанға дейін қара форма кие берді, бұл, әдетте, құрметті айырма белгісі ретінде қарастырылды. Соңында, 1945 жылдың мамыр айында Сисакта партизандар кем дегенде 120 бұрынғы Қара легион сарбазын атқылады. Соғыс аяқталғаннан кейін Қара легионның көптеген сарбаздары басылудан бас тартып, крестшілерге қосылды.