Кіріспе
Грэвенштейн алмасы (даниялық: Gråsten, "сұр тас" дегенді білдіреді, Грэстен сарайының атымен аталған) – 17 ғасырда немесе одан ертерек пайда болған үш диплоидты алма сорты. Жемісі қышқыл дәмімен ерекшеленеді және көбінесе тамаққа дайындау үшін, әсіресе алма соусы және алма сидрі жасауға қолданылады. Оны ұзақ сақтау қиын, тек маусымда ғана қолжетімді. Бұл, ішінара, суық қоймада немесе бақыланатын атмосферада сақтағанда алманың ерекше хош иісі жоғалады. Алайда, Nova Scotia жеміс өсірушілер қауымдастығының мәлімдемесіне сәйкес, "жақында төмен деңгейдегі оттегі бар CA сақтау осы жинау маусымындағы сапаны сақтауға үміт береді".
Gravenstein (Danish: Gråsten, meaning "graystone", after Gråsten Palace) is a triploid apple cultivar that originated in the 17th century or earlier. The fruit has a tart flavor, and it is heavily used as a cooking apple, especially for apple sauce and apple cider. It does not keep well, and it is available only in season. This is in part because neither cold storage, nor regular controlled atmosphere keeps the apples' distinctive aroma, although the Nova Scotia Fruit Growers' Association states that "recently however, low oxygen CA storage has shown promise in retaining this harvest time quality".
Өнім өсіру аймақтары
Австрияда Gravensteins жоғары сапалы бренди (Obstler) өндіру үшін қолданылады, ол әсіресе Оңтүстік Штейермарк аймағында танымал. Австралияда олар сірпік маусымының басында, қаңтардың соңы мен ақпанның басында, Сиднейдің батысындағы Голубы таулар аймағынан бірнеше апта бойы қол жетімді. Данияда Gravensteiner алмаларын қыркүйектің екінші жартысында жинайды. 2005 жылғы 18 қыркүйекте Данияның азық-түлік министрі Ханс Кристиан Шмидт Gravenstein-ді "ұлттық алма" деп жариялады, бірақ содан бері импортталған алмаларға қарағанда оның нарықтық үлесі төмендеді. АҚШ-та Gravenstein алмалары батыс жағалауында, әсіресе Калифорния штатының Сонома округіндегі Севастополь қаласының маңында кеңінен таралған. Лютер Бербанк бұл алманы жоғары бағалап, "Егер Gravenstein жыл бойы қолжетімді болса, басқа алма өсірудің қажеті болмас еді" деген. Канадада бұл алма екі жағалауда да кеңінен өсіріледі, бірақ коммерциялық бау-шаруашылықтарға қарағанда ескі фермалардың бақшаларында және жеке үйлердің аулаларында көбірек кездеседі. 20 ғасырдың бірінші жартысында Gravenstein Калифорния штатының Батыс Сонома округінде өсірілген алманың басты сорты болды және Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ әскерлері үшін алма соусы мен кептірілген алманың көзіне айналды. Сонома округіндегі көптеген бау-шаруашылықтар қазір шарап өндірісіне көшу және алма өнеркәсібіндегі экономикалық өзгерістердің салдарынан жойылды. 2006 жылғы мәліметтер бойынша, Сонома округінде тек алты коммерциялық өндіруші және бір өңдеуші мекеме қалды. 2005 жылы Slow Food USA Gravenstein алмасын мұралық тағам деп жариялады және оны "Дәмдік сандыққа" қосты. Slow Food USA Sonoma округінде жылына 750 000 қорап (15 000 тонна) Gravenstein алмасы өндірілетінін хабарлайды, оның үштен бірі (250 000 қорап) жоғары сапалы нарықтық өнім болып табылады. Калифорнияның 116-шы тас жолы Сонома округінің батыс бөлігінен өтеді және өнеркәсіптің құрметіне "Gravenstein тас жолы" деп аталды. Жаңа Зеландияда Gravenstein алмасы өндірілмейді және елдегі азық-түлік дүкендерінде табылмайды. Дегенмен, кейде шағын жеміс өсірушілер немесе фермерлер базарында оларды сатуға болады немесе өздігінен жинауға рұқсат береді. Жаңа Зеландияның Солтүстік аралында оларды ақпанның соңы мен наурыздың басында жинауға болады. Оңтүстік аралдың солтүстік өңіріндегі Нельсон қаласында Gravenstein алмасын қаңтардың ортасында пісіруге жарамды алма ретінде жинауға болады. Жаңа Зеландияда екі қызыл түрі – Albany Beauty және Oratia, жолақты "жалпы" Gravenstein-нен таңдалып алынған. Норвегияда Gravenstein алмалары әсіресе Телемарк және Хардангер провинцияларында өсіріледі. Хардангерде 1792 жылы Норвегияда алғашқы Gravenstein ағашын отырған Йоханнес Педерсен Агаға ескерткіш орнатылған. Көптеген бау-шаруашылықтары бар Согндаль қаласындағы бір көше Gravenstein көшесі деп аталған.
Тарих
Оқиғалардың кең тараған нұсқасына сәйкес, Грейвенштейн алмасын Данияға граф Карл Ахльштедт әкелді, ол оны Савойядағы Лак-дю-Бурже көлінің жанындағы Л'Аббае-де-Хуткомб монастырында тапқан. Ол ағасына, Фредерик Кенжеге (1662-1708) бұтақтарды үйіне жіберді, ол оларды отбасылық Грасстен сарайының бағындағы алма ағашына жапсырды. Алма сорты "Грастен" немесе "Гравенштейн" (Грастеннің неміс тіліндегі нұсқасы) деп аталды. Бір дереккөзге сәйкес, Фредерик өзі Грасстен сарайына осы сортты әкелген. Грейвенштейн алмасы Солтүстік Американың батысына 19 ғасырдың басында, мүмкін, орыс тері саудагерлері арқылы әкелінді, олар 1811 жылы Форт-Росста ағаш отырған дегенді айтады. Грейвенштейн алмасы 19 ғасырда Канаданың Новая Шотландия провинциясына енгізілді. Новая Шотландия алма өнеркәсібінің негізін қалаушы Чарльз Рамедж Прескотт өзінің Акасия Гровтағы бағында Новая Шотландияның алғашқы Грейвенштейн ағаштарын өсірді. 1859 жылға қарай, Грейвенштейн ағаштары Новая Шотландия фермаларында кеңінен өсірілді. Грейвенштейн алмасы әлі де көптеген Новая Шотландия тұрғындары үшін ең дәмді алма саналады, ал жергілікті түрі Тамашаның жәшігіне (Ark of Taste) енгізілген.