Кіріспе

Жыл сайынғы спорт және ойындар мерекесі

Ойындар король Джеймстің мақұлдауына ие болды. Англияда ежелгі гректерге деген құрмет өсіп келе жатқан тұста, Довердің мотивациясы мәдени емес, әскери болған болуы мүмкін. Оның өмірбаясын жазған Кристофер Уитфилд Довердің ежелгі ауылдық дәстүрлерді "классикалық мифологиямен және Ренессанс мәдениетімен біріктіріп, сонымен бірге оларды тақ пен корольдің протестанттық шіркеуімен байланыстырғанын" айтты. Ол сондай-ақ, ойындар бай мен кедейді жақындастырып, әлеуметтік келісімді арттырады деп сенген болуы мүмкін, бұл оқиғаның көпшілік назарын қалай аударғанын түсіндіруге болады; сол кезеңнің поэзиясы ойындарды "әлеуметтік келісім мен ортақ қуаныш мерекесі" деп жырлаған. Король Джеймстің сарайының мүшесі Эндимион Портер Довердің үйіне жақын Астон суб-Эдж ауылында жер тегін иеленген. 1636 жылы Доверді және ойындарды ілгерілету мен басқарудағы жетістіктерін мақтаған өлеңдер жинағы "Анналия Дубренсия" ("Довердің жылнамалары") жарық көрді. Жинакқа Майкл Дрейтон, Бен Джонсон, Томас Рэндольф және Томас Хейвуд сияқты белгілі ақындар да қатысты. Олар ойындарды дәстүрлі ағылшын қоғамдық өмірін қайта жандандырады деп есептеді және осындай шараларды сынағандардың "ишараты жоқ мінез-құлқы мен әдепсіздік" туралы шағымдарына қарсы, оқиғаның "бейбіт және ұстамды" сипатын атап көрсетіп, тіпті ойындарды "патшаға адалдық таныту" деп мақтады. Ойындар "Олимпиада" деген атауды "Анналия Дубренсия" жарық көргенге дейін алды, бұл атау Довердің мақұлдауымен бекітілді. Ол спортты ежелгі Грекияның Олимпиада ойындарымен байланыстыра отырып, оны діни сипаттан айырды және оған мәдениеттің іздерін қосты. Католик отбасында өскен Довер дінге көп көңіл бөлмеуі мүмкін, әсіресе егер ойындар бұрынғы шіркеуде өткізілетін тойлардан ауысқан болса.

Іс жүргізу

Ойындар Глостерширдегі Чиппинг Кампден қаласының үстінде, қазіргі Довер төбесі деп аталатын табиғи амфитеатрда өтті. Олар Уит аптасының бейсенбі және жұма күндерінде, яғни Пентекост аптасында өткізілді, ол әдетте мамырдың ортасы мен маусымның ортасы аралығында болатын. Довер ат үстінде, король Джеймс сыйлаған пальто, бас киім, қауырсын және руфпен киінді. Аттар мен адамдар Довердің белгісін – шапкаға ілінген немесе қолға, аяққа немесе мойынға тағылған сары ленталармен әшекейленді. Ақын Николас Валлингтон былай деп жазды: "Ол [Довер] ешқандай шығынға бармайды; бұл да кез келген дастарханға отырғандарға мүмкіндік береді. Ешкім де осы ойындардан аш күйі үйіне оралған жоқ, не тамақ, не орын жайында шағымданған есімдері жоқ." Жыл сайын "Довер қамалы" деп аталатын уақытша ағаш ғимарат салынып, жарыстар кезінде одан салют атылатын. Бұл жарыстарды "қатаңдық танушылар" деп аталатын төрешілер басқарды, содан "қатаңдық танушы" деген сөз пайда болды. Олар екі қарсыласты қауіпсіз араластыру үшін таяқтар алып жүретіндіктен осылай аталды. Ешқандай жарыс бойынша нәтижелер мен уақыт тіркелмеді. Сол кездегі портативті сағаттар "сирек, қымбат және салыстырмалы түрде сенімсіз құрылғылар" болды, бірақ, бәлкім, одан да маңыздысы, "Довер заманында ешкім спорттық рекордтарды сақтауға немесе жаңа рекордтар жасауға қызығушылық танытқан жоқ". Ауыл шаруашылығы жұмысшыларынан бастап ақсүйектерге дейін, барлық топтан келген адамдар қатысты, олардың кейбіреулері ойынға қатысу үшін 97 шақырымға дейін жол жүрді. 1636 жылы шаһзада Руперт та қатысты. Ойын әсем фейерверкпен аяқталды, ол қамалда орын алды.

Дау

XVII ғасырда көптеген пуритандар кез келген шағын іс-әрекет күнәға, тіпті өкініш білдірмесе, тозаққа әкелуі мүмкін деп сенді. 1627 жылы қазіргі Массачусетс штатындағы Уолластон тауында өткен «Мамырды қарсы алу» фестиваліне қарсы пуритандық көтеріліс оның ұйымдастырушысын колониядан қуғызды. Ал Джеймс патша пуритандықты монархтың билігіне сын ретінде қарастырды. Патшаның сыйға берген киімдері, Довердің ойындарды басқарған кезде киген киімдері тек сән мәселесі ғана емес, сонымен қатар саяси мәлімдеме болды. Пуритан жазушысы Филип Стаббс айтқандай, Довердің бас киіміндегі қауырсын пуритандық көзқараста «әдептілікке қарсы ту» болды, тіпті оның жейдесін жуу үшін қолданылған крахмал да жамандық деп есептелді. Ол крахмалды «шайтан оларды [пуритан еместерді] жейделерін жууға және бояуға үйреткен белгілі бір сұйық зат» деп сипаттады. Келесі жылы Карл 1632 жылғы судьялардың шешімін өзгертті. Ол Джеймс патшаның «Спорт кітабының» жаңа нұсқасын жасады және оны әрбір шіркеуде оқуға бұйырды. Онда ол былай деп жазды: Біз, зиянды әдеттерді жою деген желеумен, тек қана қарапайым жиналыстарды ғана емес, сонымен қатар шіркеулерді тойлау мейрамын, жалпы халықтың «сергек» деп атап кеткен мерекесін де тыйым салғандығымызды байқадық. Енді біздің қатаң қалауымыз бен ниетіміз – осы мерекелерді және басқаларын да сақтау, ал біздің бейбіт соттарымыз оған қадағалап, барлық тәртіпсіздіктердің алдын алуға немесе жазалауға, сондай-ақ көршілік пен бостандыққа, адамгершілікке лайықты және заңмен рұхсат етілген ойындарға мүмкіндік беруі керек. 1642 жылы Англия азаматтық соғысының басталуы осы ойындарға нүкте қойды.

Бірінші қайта өрлеу, 16601850

Ойындар 1660 жылы Реставрациядан кейін белгілі бір мерзімде қайта жандандырылды. 1652 жылы Довер қайтыс болды, ал оның ықпалынан айырылған ойындар, 1740 жылы ақын Уильям Сомервилл жазған есепке сәйкес, "жалғыз маскүнемдік ауылдық тойға" айналды. Ақын және жазушы Ричард Грейвс өзінің "Рухани Кихот" (1773) атты пикарескалық романында ойындарды "язықшылар жиыны" деп сипаттады. Грейвс әйелдер жарысына деген ынтаны, полюске ілінген голландиялық көйлек арқылы көрсетті: "алты жас әйел бүкіл жиналған халық алдында, әдептілік ережелеріне қайшы келетін киіммен өзін көрсетті". 1845 жылы ойындарды жергілікті мейрамхана иесі Уильям Дрюри ұйымдастырды, ол осы құқық үшін 5 фунт төледі. Ол орын-жайларды жалға берді және, әдетте, іс-шарада алкоголь сатты. Довер төбесі орналасқан Уэстон-саб-Эдж приходінің пасторы, преподобный Джеффри Дринкуотер Борн, сол кезде ойындарға 30 000-ға жуық адам келгенін және төбе мас және тәртіпсіз адамдарға толы болғанын мәлімдеді. Борн сондай-ақ былай деп мәлімдеді: 1846 жылдан бастап ойындар, бастапқыда лайықты түрде өткізілуі тиіс болғандықтан, Бірмингем мен Оксфорд арасындағы аймақтарда тұратын халықтың ең төменгі топтарының кездесу орнына айналды. Дегенмен, мұндай есептер шамадан тыс болуы мүмкін, себебі ойындарға полиция шақырылғандығы туралы ақпарат аз, ал мас болу немесе төбелес жасау бойынша сот істерінің тізімі жоқ. Ойындардың өткізілуі ортақ жердің жеткілікті аумағының болуына байланысты болды, бірақ 19 ғасырдың ортасына қарай Англияның көптеген ортақ жерлері бөлініп, қоршалды. Уэстон-саб-Эдж приходінің жерін қоршауға 1850 жылы рұқсат берілді, бұл 1852 жылы ойындардың аяқталуын білдірді. Приходтың жері жергілікті шаруалар мен жер иелері арасында бөлісті; бірнеше жыл бұрын ойындар туралы наразылық білдірген преподобный Борн оны алды және Шекспирдің ойындарды көргенін ұсынатын дәлел ретінде пайдаланды. Бірақ бұл сілтеме 1602 жылғы кварто басылымында жоқ, ол алғаш рет 1623 жылғы Генри Конделл мен Джон Хемингс редакциялаған, Шекспирдің өлімінен кейін жарық көрген Бірінші фолиода пайда болды. Сондықтан оны Шекспир жазған-жазбағаны белгісіз.

Екінші қайта өрлеу, 1951 жылдан қазіргі уақытқа дейін

Довердің төбесі 1928 жылы Ұлттық қорға сатып алынды. Ойындар 1951 жылы Ұлыбритания фестивалі үшін қайта жандандырылды, бірақ Роберт Довердің ойындар қоғамы 1965 жылы құрылғанға дейін тұрақты түрде өткізілмеді. Өте нашар ауа-райы немесе ауыз және тұяқ ауруының таралуы салдарынан тоқтатылған жағдайларды есептемегенде, ойындар 1966 жылдан бері жыл сайын, көктемгі демалыстан кейінгі жұма күні кешке өткізіліп келеді және мыңдаған келушілерді қызықтырады. Ойындардың ашылу салтанатында Довер кейпіндегі актер атпен келеді. Іс-шараларға тартыс, гимнастика, аяқ-қол күресі, дуэль-флонкинг, мотоциклмен жарыс, дзюдо, фортепианоны қирату, Моррис биі және 1976 жылы поэзия кірді. Күн батқаннан кейін от жағылады, содан кейін шамдармен шеру ұйымдастырылып, Чиппинг-Кэмпдендегі алаңға барады, онда көңіл көтеру түнге дейін жалғасады. Британдық Олимпиадалық қауымдастық 2012 жылғы Лондондағы Олимпиада ойындарын ұйымдастыруға үміткерлік білдірген кезде Довер ойындарын "Британияның Олимпиадалық қозғалысының бастауы" деп мойындады. 1972 жылы жеңіл атлетика жаттықтырушысы және спорт журналисі Рон Пикеринг былай деп жазды: 2019 жылғы ойындардың күн тәртібіне балаларға арналған жарты мильдік жарыс трассасы, ересектерге арналған төбе жарысының чемпионаты және тартыс жарысы сияқты іс-шаралар енді. Ұйымдастырушылар сондай-ақ фейерверк, шамдармен шеру, марш-бандалар мен зеңбіректерден оқ атуды жоспарлады. 2020 және 2021 жылғы ойындар COVID-19 пандемиясының салдарынан тоқтатылды.