Теңіз шағырқуырлары: Сипаттамасы мен экологиялық ролі
Gribble
Теңіз шаяндары: Gribble-дар (Limnoriidae) – 56 түрге жуық, ақ түсті, кішкентай келімшектер. Ағаш, су өсімдіктерін тесіп, зиян келтіреді. Биологиялық ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шамырғылар тұқымдасы
Family of crustaceans
Шамырғы (немесе шамырғы құрты) – Limnoriidae тұқымдасына жататын теңізде мекендейтін шамамен 56 түрдің бірі. Олар көбінесе ақшыл ақ түсті, кішкентай (ұзындығы) бауыры ayaқтар, бірақ субантарктикалық сулардан таралған Limnoria stephenseni түрлері .
A gribble /ˈgɹɪbəl/ (or gribble worm) is any of about 56 species of marine isopod from the family Limnoriidae. They are mostly pale white and small ( long) crustaceans, although Limnoria stephenseni from subantarctic waters can reach .
Жіктеу
"Грибл" термині бастапқыда ағашқа тонған түрлерге, әсіресе 1799 жылы Норвегиядан Йенс Ратке сипаттаған алғашқы түрге, *Limnoria lignorum* түріне берілген. *Limnoriidae* тұқымдасына қазір теңіз балдырлары мен теңіз шөптерін тонған түрлер де, ағашқа тонған түрлер де кіреді. Тірі теңіз өсімдіктеріне тона алатын гриблдер ағашқа (өлі өсімдіктерге) тонатын түрлерден пайда болған деп саналады.
The term "gribble" was originally assigned to the wood boring species, especially the first species described from Norway by Jens Rathke in 1799, Limnoria lignorum. The Limnoriidae are now known to include seaweed and seagrass borers, as well as wood borers. Those gribbles able to bore into living marine plants are thought to have evolved from a wood (dead plant) boring species.
Экология
Грибблдар азық ретінде жеу үшін ағаш пен өсімдік материалдарын тесіп бұрғылайды. Ағаш целлюлозасы, көбінесе грибблдердің өзіндік өндіретін целлюлазалардың көмегімен қорытылады. Ең зиянды түрлер – Limnoria lignorum, L. tripunctata және L. quadripunctata. Ағаш кемелерде таралуының нәтижесінде, осы үш түрдің қайдан шыққандығы белгісіз. Limnoriidae теңіздік ағаш конструкцияларын, мысалы, пирс пен жағажайларды бұзу деңгейі бойынша Teredinidae-ден кейін екінші орында тұрады. L. tripunctata креозотты ыдырататын бактериялармен симбиозға байланысты, ағаш қадаларын қорғау үшін жиі қолданылатын консервант – креозотқа ерекше төзімді. Грибблдар ағаштың беткі қабаттарын тесіп, Teredinidae-ден өзгеше, олар тереңірек шабуылдайды. Олардың ойықтарының диаметрі 1–2 мм, ұзындығы бірнеше сантиметрге жетеді және ойықтың төбесі бірнеше кішкентай желдеткіш тесіктермен тесілген. Зақымдалған ағаш кеуекті және құмдай болуы мүмкін. Грибблдар экологиялық маңызды рөл атқарады, өйткені олар ағаштарды ыдыратып, қайта өңдеуге көмектеседі. Көптеген теңіз шөптерін тесіп жейтін грибблдар олардың тамырларына шабуыл жасайды және осының салдарынан, әсіресе дауыл кезінде, теңіз шөптері жұлынып кетуі мүмкін. Мысалы, Limnoria segnis және L. stephenseni Durvillaea antarctica және басқа оңтүстік бұқа кельпінің тамырларында мекендейді және осы тамырлардың ішінде Оңтүстік мұхит арқылы мыңдаған шақырымға дейін қашықтыққа ие болады. Қорғану үшін грибблдар өздерінің шұңқырларына uropods-тарын тығып, туннельді артқы дискі тәрізді сегменті – плеоттсонмен жаба алады. Limnoriidae-мен бірге тіршілік ететін бірнеше шабақтар эволюциялық дамыған. Chelura – грибблдардың тесіп бұрғылаған ағаштарының ең зақымдалған аймақтарында мекендейтін амфиподтар. Donsiella – Limnoriidae тұқымдасының жұмыртқа сақтайтын қалтасы мен денесінде тіршілік ететін ұсақ қосқындылар.
Gribbles bore into wood and plant material for ingestion as food. The cellulose of wood is digested, most likely with the aid of cellulases produced by the gribbles themselves. The most destructive species are Limnoria lignorum, L. tripunctata and L. quadripunctata. Due to dispersal while inhabiting wooden ships, it is uncertain where these three mentioned species originated. Limnoriidae are second only to the Teredinidae in the amount of destruction caused to marine timber structures such as jetties and piers. L. tripunctata is unusually tolerant of creosote, a preservative often used to protect timber piles, due to symbiosis with creosote degrading bacteria. Gribbles bore the surface layers of wood, unlike the Teredinidae which attack more deeply. Their burrows are 1–2 mm diameter, may be several centimetres long, and have the burrow’s roof punctured with a series of smaller ventilation holes. Attacked wood can become spongy and friable. Gribbles play an ecologically important role, by helping to degrade and recycle driftwood. Most seaweed boring gribbles attack holdfasts and their activities can cause the seaweed to come adrift especially during storms. For example, Limnoria segnis and L. stephenseni inhabit the holdfasts of Durvillaea antarctica and other southern bull kelp and have rafted thousands of kilometres across the Southern Ocean inside of these holdfasts. For defence, gribbles can jam themselves within their burrows using their uropods and block the tunnel with their rear disc shaped segment, the pleotelson. A number of crustaceans have evolved as commensals with Limnoriidae. Chelura are amphipods that inhabit the more severely attacked regions of gribble attacked wood. Donsiella are tiny copepods that inhabit the brood pouch and body of Limnoriidae.
Биоотын көзі ретінде
Limnoriidae-дің ағаш бөлшектеу үшін қолданатын ферменттері ағаш немесе сабан сияқты тағамдық емес биомассадан қант өндіру үшін тұрақты жолмен пайдалы болуы мүмкін деген ұсыныс жасалған. Бұл қанттарды баламалы отын өндіруге қолдануға болады. "Осы кішкентай жандардың өндіретін ферменттері сүректі целлюлозаны ыдыратып, энергияға толы қантқа айналдырады, яғни гриббль ағаш пен сабанды сұйық биоотынға айналдыра алады." Гриббльдің денесіндегі гепатопанкреас деп аталатын арнайы органнан өндіріліп, ішегіне секрецияланатын нақты бір фермент жақында анықталды және сипатталды: GH7 целлобиогидролазы, LqCel7B. Бұл фермент гриббль тіршілік ететін тұзды ортада өте тиімді екені көрсетілді.
It has been suggested that the enzymes used by Limnoriidae to break down wood may be useful for producing sugar from non food biomass, such as wood or straw, in a sustainable way. This could then be used to produce alternative fuels. "Enzymes produced by the tiny creatures are able to break down woody cellulose and turn it into energy rich sugars meaning that gribble could convert wood and straw into liquid biofuel." One particular enzyme produced in a special organ in the body of the gribble called the hepatopancreas and secreted into its gut has recently been identified and characterized: the GH7 cellobiohydrolase, LqCel7B. This enzyme has been shown to be highly effective in a salty environment such as that in which the gribble lives.