Кіріспе
Калифорниядағы Ванденберг ғарыш күштері базасындағы ұшыру алаңы 3-ғарыш ұшыру кешені (SLC 3) – Ванденберг ғарыш күштері базасындағы екі бөлек ұшыру платформасынан тұратын ұшыру алаңы. SLC 3E (шығыс) 2021 жылдың тамызында қолданыстан шығарылар алдында Atlas V зымыран-тасымалдағыш құралымен пайдаланылды, соңғы ұшыру 2022 жылдың 10 қарашасында сағат 09:49-да өтті, ал SLC 3W (батыс) демонтаждалды. Ванденбергтен ұшырылатын зымырандар оңтүстікке қарай бағытталған, бұл пайдалы жүктерді полярлық немесе Күнге синхронды орбиталар сияқты жоғары бұрыштық орбиталарға шығаруға мүмкіндік береді, олар тұрақты түрде толық жаһандық жабуды қамтамасыз етеді және көбінесе ауа-райы, Жерді бақылау және барлау спутниктері үшін қолданылады. Мұндай орбиталарға Кеннеди ғарыш орталығының солтүстігінде және оңтүстігіндегі тығыз халықтан қашу үшін шығысқа қарай ұшу қажет болғандықтан, Кеп-Канаверал ғарыш күштері стансасынан жету қиын. Бұл халықтан қашу үшін өте тиімсіз маневрлер жасау қажет болып, пайдалы жүк көлемін айтарлықтай төмендетуі мүмкін. SLC 3E 2018 жылдың мамыр айында InSight Марсқа қондыру аппаратын ұшыруға пайдаланылды.
Space Launch Complex 3 (SLC 3) is a launch site at Vandenberg Space Force Base that consists of two separate launch pads. SLC 3E (East) was used by the Atlas V launch vehicle before it was decommissioned in August 2021 with the final launch taking place on November 10, 2022 at 09:49, while SLC 3W (West) has been demolished. Launches from Vandenberg fly southward, allowing payloads to be placed in high inclination orbits such as polar or Sun synchronous orbit, which allow full global coverage on a regular basis and are often used for weather, Earth observation, and reconnaissance satellites. These orbits are difficult to reach from Cape Canaveral Space Force Station, where launches must fly eastward due to major population centers to both the north and south of Kennedy Space Center. Avoiding these would require hugely inefficient maneuvering, greatly reducing payload capacity. SLC 3E was the launch site of the Mars lander InSight in May 2018.
Тарих
VAFB-дегі екі Atlas Agena ұшыру алаңының бірі, SLC 3E бастапқыда MIDAS (Ракеталық қорғаныс дабыл жүйесі) ұшырулары үшін арналған еді және 1961 жылдың 12 шілдесінде алғашқы ұшуын жүзеге асырды. MIDAS бағдарламасы 1966 жылы аяқталғаннан кейін, SLC 3E 1967-68 жылдары PRIME жобасының аясында қайта кіру көлігін сынауды жүргізді. Алаң он жылға тоқтатылып, кейін 1970 жылдардың соңында жаңартылған Atlas E/F зымырандарында NAVSTAR байланыс спутниктерін ұшыру үшін қайта пайдалануға берілді. 1981 жылдың 19 желтоқсанында Atlas 76E қозғалтқышының істенуінен кейін алаңнан бірнеше жүз фут қашықтықта құлады, бірақ нысандарға едәуір зақым келтірмеді. Содан кейін SLC 3E Atlas H (Centaur орнына қатты күшеме сатысы бар Atlas Centaur жүйесі) үшін қайта жабдықталды және 1983 жылдан бастап ELINT спутниктерін ұшырды. Алаң тағы тоқтатылып, келесі 12 жыл бойы қолданылмады, содан кейін Atlas IIAS үшін қайта жаңғыртылды. SLC 3E-ден үш сәтті Atlas IIAS миссиясы іске қосылды. 1999 жылдың 18 желтоқсанында ұшырылған алғашқы миссия Terra спутнигін орбитаға шығарды. Қалған екі спутник те Naval Ocean Surveillance System жүйесіне кірді, олар – USA 160 және USA 173. SLC 3E-ден Atlas IIAS соңғы миссиясы 2003 жылдың 2 желтоқсанында іске қосылды. 2003 жылы SLC 3E Atlas V ұшыру платформасы ретінде пайдалану үшін күрделі жөндеуден өтетіні хабарланды. SLC 3E жаңартулары 2004 жылдың қаңтарында негізді қалау рәсімінен кейін басталды. Басқа жұмыстармен қатар, мобильді сервистік мұнараның шатыры шамамен 9 метрге көтеріліп, 73 метрге жеткізілді, бұл Atlas V 500 сериялы зымыраны және оның үлкенірек қорғағыш қаптамасын орналастыруға мүмкіндік берді. 2004 жылдың шілдесінде Lockheed Martin тұрақты ұшыру платформасының (FLP) төртінші және соңғы сегментінің жеткенін хабарлады. Сегменттер Флорида штатындағы Оук-Хиллдегі өндіріс орнынан 5633 шақырым қашықтықта тасымалданды. Ең ауыр сегмент 90 тонна салмақтады және "барлық ел бойынша тасылған ең үлкен жүк" деп есептелді. 2005 жылдың ақпанында іске қосу командасы ұшыру алаңын операциялық командаға тапсырды, бұл ірі қайта құрудың аяқталуын білдірді. Atlas V-тің алғашқы ұшырылуы SLC 3E-ден 2008 жылдың 13 наурызында сағат 10:02 GMT-де өтті. United Launch Alliance (ULA) компаниясы 2006 жылдың желтоқсанында Lockheed Martin және Boeing компанияларының бірлескен кәсіпорны ретінде құрылған кезде алаңды мұра етті және оны Atlas V зымырандарын ұшыру үшін пайдалануын жалғастырды. 2015 жылдың қазан айында ULA алаңның алдағы Vulcan Centaur зымырасын қабылдау үшін жаңартылатынын хабарлады, содан кейін алаң Atlas V немесе Vulcan зымырандарын ұшыруға қабілетті болады. Atlas V-тің соңғы ұшырылуы 2022 жылдың 10 қарашасында JPSS 2 спутнигін алып жүріп өтті. Vulcan-ның SLC 3E-ден алғашқы ұшырылуы 2023 жылы күтілді, бірақ Vulcan зымырасының іске қосылуы кейінге қалды және SLC 3E-ден алғашқы ұшырылу 2025 жылы күтілуде.
SLC-3W
SLC 3W бастапқыда Atlas Agena зымырандарын ұшыру үшін салынған, ал алғашқы ұшу 1960 жылдың 11 қазанында Samos 1 зымыранының ұшырылуы болды. 11 айдан кейін Samos 3 бустері ұшыру алаңында жарылып, кешенге ауыр зақым келді, бірақ ол тез жөнделіп, екі айдан кейін келесі ұшырылуды қабылдады. 1962-1963 жылдары ұшыру алаңы Thor Agena үшін қайта жабдықталды және келесі он жыл бойы Corona барлау спутниктерін ұшырудың негізгі орны болды. 1972 жылы Corona бағдарламасы аяқталғаннан кейін SLC 3W Atlas зымырандарын қолдау үшін қайта жабдықталды, бұл жолы жаңартылған Atlas E/F зымырандарының ұшулары үшін. Осындай соңғы ұшырылу 1995 жылы өтті. SpaceX бастапқыда Falcon 1 зымырандық кешені үшін SLC 3W пайдалануды жоспарлаған, бірақ Falcon 9 үшін SLC 4E-ге ауысты.