Кіріспе

Италиялық кинорежиссер (1917–1997)

Джузеппе Де Сантис (11 ақпан 1917 – 16 мамыр 1997) – итальяндық кинорежиссер. 1940-1950 жылдардағы ең идеалистік неореализмнің өкілдерінің бірі, ол әлеуметтік реформаларға шақыратын фильмдерді жазып, режиссерлік еткен. Ол итальяндық оператор Паскуалино Де Сантистің бауыры болды. Оның әйелі Гордана Милетич (туған жері бойынша: Miletić) – югослав актрисасы және бұрынғы балерина.

Өмірбаян

Де Сантис Лационың Фонди қаласында дүниеге келген. Ол Италия Коммунистік партиясының (PCI) мүшесі болды және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Римдегі неміс басқыншыларына қарсы күресте қатысты. Римдегі Экспериментальді кинематография орталығына оқуға түсу алдында философия мен әдебиетті оқыған. «Cinema» журналында журналист болып жұмыс істегенде, Чезаре Заваттинидің ықпалымен, пролетариат өмірінің қарапайым және трагикалық шындығын көрсететін фильмдер жасауға тырысқан алғашқы неореалистердің жақтаушысы болды. 1942 жылы Де Сантис Лучино Висконтидің дебюттік фильмі «Оссессионе» сценарийін жазуға қатысты, ол әдетте неореализмнің алғашқы фильмдерінің бірі саналады. «Cinema» журналында жұмыс істеп жүріп, ол 1947 жылға дейін сценарист және режиссердің ассистенті болып жұмыс істеді, содан кейін «Caccia Tragica» (Қайғылы Аң ауы) фильмімен режиссерлік дебютін жасады. Бұл фильм, одан кейін түсірілген екі фильм сияқты, итальяндық жұмысшы табы мен шаруалардың тұрмыс жағдайларын жақсартуға шақыру болды. Фильмде сыбайлас жемқорлық, қара нарық, немістермен ынтымақтастық және соғыстан оралған әскерлердің жағдайы сияқты мәселелер де көтерілді. Оның үшінші фильмі «Ащы күріш» (1950), күріш даласында жұмыс істейтін жас әйелдің таңдауы туралы фильм, Сильвана Манганоны танымал етті және жаңа кинематографиялық стильдің маңызды туындысы болды. Бұл фильм Де Сантиске «Үздік түпнұсқалық әңгіме» номинациясын әкелді. 1950 жылдардың басында неореализм қозғалысы сыншылар мен көрермендердің қызығуын жоғалтты. Жаңа режиссерлер қарым-қатынастарға негізделген драмалық оқиғаларды қолдана бастады, Де Сантис те өзінің бағытын өзгертті. 1952 жылы ол «Рим сағат 11-де» фильмін түсірді, бұл Аугусто Генина 1953 жылы «Үш тыйым салынған оқиға» деп қайта түсірген трагикалық оқиғаның алғашқы нұсқасы болды. 1959 жылы ол «Алтын глобус» сыйлығын жеңіп алды, ал Югославияда түсірілген бұл фильм «Оскар» сыйлығына «Үздік шетелдік фильм» номинациясына ие болды. 1979 жылы ол 11-ші Мәскеу халықаралық кинофестивалінің қазылар алқасының мүшесі болды. 1985 жылы ол 14-ші Мәскеу халықаралық кинофестивалінің қазылар алқасының мүшесі болды. Де Сантис 1997 жылы 80 жасында Римде жүрек талмасынан қайтыс болды, ал Италияда оның қайтысына байланысты бір күндік аза тұру жарияланды. Оның мұрағатының бір бөлігі Уэйк Форест университетінің Рейнольдс кітапханасына сыйға берілді. Сондай-ақ, оның әйелі мен достары оның есімімен аталатын қоры құрды.