Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сауд Арабиясының аймақтық астанасы – Хаил. Хаил көбінесе ауыл шаруашылығымен айналысады, едәуір астық, хурма және жеміс-жидек өндірісіне ие. Корольдіктің бидай өндірісінің үлкен бөлігі Хаил провинциясынан түседі, ал солтүстік-шығысқа қарайғы аймақ суғаруға арналған бақтардан құралған. Тарихи тұрғыдан алғанда, Хаил өзінің байлығын Хажға барушы түйе керуендерінің жолында орналасқандығынан алған. Хаил Сауд Арабиясының және араб әлемінің барлық аймақтарында халқының жомарттығымен белгілі, себебі осы жерде Хатим әл-Тай өмір сүрген. Сонымен қатар, Хаил Рашид әулетінің отаны, ол Сауд әулетінің тарихи қарсыласы болған.
Regional capital in Saudi Arabia
Hail is largely agricultural, with significant grain, date, and fruit production. A large percentage of the kingdom's wheat production comes from Hail Province, where the area to the northeast, away, consists of irrigated gardens. Historically, Hail derived its wealth from being on the camel caravan route of the Hajj. Hail is well known for the generosity of its people throughout Saudi Arabia and the Arab world as it is the place where Hatim al Tai lived. It is also the homeland of the Rashid royal family, historical rivals to Saudi royal family.
География
Самра тауы қалаға қадағалап тұрады. Осы жерде Хатим әл Тай қонақтарды қарсы алу үшін шаңырағында от жаққан. Бүгінде асфальт жол тау басына дейін жеткізеді, онда түнде табиғи газбен жанатын от жағылады. Таудың етегінде көлі бар саябақ орналасқан, ал тау беткейінде Сауд Арабиясының нышаны (құрма пальмасы және қиылысқан қылыштар) электр шамдарынан жасалған, олар түнде жағылады. Ажа тауы (Жебель Ажа) Ас Самрадан Хаил қаласының қарсы бетінде жатыр. Таудың беткейінде түнде жағылатын электр шамдарынан жасалған үлкен Сауд Арабия туы орналасқан. Адайра аңғары шамамен солтүстік-оңтүстік бағытта созылып, Хаил қаласының орталық бөлігін екіге бөледі.
As Samra Mountain overlooks the city. This is where Hatim al Tai lit a fire on the summit to welcome guests. Today an asphalt road leads to the summit where a natural gas powered fire is lit at night. There is a park with a lake at the bottom of the mountain, and on the side of the mountain is the Emblem of Saudi Arabia (date palm and crossed swords) made from electric lights which are turned on at night. Aja Mountain (Jebel Aja) is on the opposite side of Ha'il city from As Samra. A huge Saudi flag made of electric lights, turned on at night, is located on the side of the mountain. The Adayra Valley runs roughly along a north–south axis, dividing central Ha'il in two.
Климат
Хаилде ыстық шөлді климат (Кёппен климаттық жіктелімі BWh) – ыстық жаздары және суық қыстары бар. Оның биіктігі жоғарырақ болғандықтан, Сауд Арабиясының басқа қалаларына қарағанда климаты біршама жұмсақ.
Ha'il has a hot desert climate (Köppen climate classification BWh) with hot summers and cool winters. It has a somewhat milder climate than other Saudi cities due to its higher altitude.
Көрікті жерлер
Барзан сарайы – 1920 жылдарға дейін Хайль қаласында орналасқан тарихи сарай. Ол 1808 жылы 300 000 шаршы метрден астам аумақта принц Мұхаммед бин Абдул Мухсин Әл Али салған. Сарай екінші Рашиди әмірі Талал бин Абдулла (1848–68) тұсында аяқталды. Сарай 3 қабаттан тұратын, бірінші қабатта қабылдау залдары, бау-бақшалар мен ас үйлер болған. Екінші қабатта дипломаттардың қонақ бөлмелері орналасқан. Үшінші қабатта патша отбасы тұрған. 1921 жылы Хайльді жаулап алғаннан кейін Ибн Саудтың бұйрығымен сарай қиратылды. Барзан базары – көптеген жылдар бұрын Хайль маңындағы аймақты басқарған Әл-Рашид әулетінің Барзан сарайы тұрған жерде орналасқан. Жұма күнгі базар – ұлттық демалыс күндері өткізілетін дәстүрлі базар. Гарден Молл – Хайль қаласындағы ең ірі сауда орталығы. Онда өмір салты, аяқ киім дүкені, балалар дүкені, H&M, Giordano, Iconic және т.б. дүкендер бар. "Самаха орталығы" Хайльдегі екінші ірі сауда орталығы болды. Үшіншісі – "Гиперпанда" сауда орталығы. Айриф бекінісі (Орейф деп те жазылады) қаланың шетіндегі төбеде орналасқан. Бұл 200 жыл бұрын саз кірпіштен салынған бекініс. Қаланың басты күзет мұнарасынан көрініс ашылады. Қишла бекінісі – Хайль қаласының орталығында орналасқан таңғажайып құрылыс. Қазіргі ғимарат 1940 жылы ханзада Абдулазиз бин Мусаад Әл Сауд Хайль провинциясында қызмет атқарған кезде салынған. Бұл Хайльдегі ең үлкен салтқа сай саз кірпіш қамал және сыртқы және ішкі жағынан жақсы қалпына келтіріліп, сақталған. Ол негізінен казарма ретінде пайдаланылды. Оның екі қабатының биіктігі 142,8x141,2 метр, қабырғаларының биіктігі 8,5 метр, қабырғамен бірге сегіз үлкен күзет мұнарасы бар, екі негізгі қақпасы бар – шығыс және батыс, және көрмеде ескі әскери заттар бар үлкен ішкі ауласы бар. Turathy мейрамханасы – Хайль орталығында орналасқан үлкен тарихи саз кірпіш ғимарат, ол дәстүрлі мейрамхана ретінде пайдаланылады. Оның сыртқы түрі жартылай мейрамхана, жартылай мұражай, көптеген жергілікті дәстүрлі бұйымдар сәндік ретінде қолданылады. Атмосфера өте дәстүрлі, тамақ дәстүрлі, ал орындықтар жерде. Хайль айналмалары қаланың әртүрлі бөліктерінде орналасқан. Олардың ортасында декоративті фонтандар орналасқан, жол қозғалысының ортасында орналасқан дәстүрлі бұйымдардың үлкен мүсіндері бар. Бірі – фонтан ретінде салынған Герба (дәстүрлі жануарлар терісінен жасалған су ыдысы), екіншісі – фонтан ретінде салынған Мабакара (дәстүрлі хош иіс жағу құралы), оның айналасында Деллалар (дәстүрлі кофе құмыралары) мен кеселер орналасқан. Хайль мұражайы – Хайль қаласының мұражайы. Бұл сонымен қатар Сауд Арабиясының Джубба оазисі маңындағы петроглифтерді көруге рұқсат алатын орындардың бірі, екіншісі – Джубба қаласының басты көшесінің жанында орналасқан Атеек Найф Әл Шаммаридің Джубба мұрасы сарайы мұражайы. 5500 жылға дейін салынған деп есептелетін осы тас оюлар Хайль қаласынан бір жарым сағаттық жерде орналасқан. Нафуд шөліне экскурсиялар да ұйымдастырылуы мүмкін. Ая сарайы қаланың шетінде орналасқан. Бұл жерде Хайль провинциясының бұрынғы губернаторы, принц Сауд бин Абдул Мухсин Әл Сауд өмір сүрген. Оны жақын маңдағы негізгі тас жолдан алыстан ғана көруге болады. Бұл тұрғын үй кешені және жалпы жұртшылыққа көрікті жерлерді көруге рұқсат етілмейді. Ha'il Desert Life Festival – бұл жыл сайынғы фестиваль, ол Хайль провинциясында шөлдегі өмір мен мәдениет туралы тәжірибе алмасу және тойлау үшін өткізіледі. Ha'il Rally – бұл Хайльдегі және тіпті Сауд Арабиясындағы маңызды оқиға, өйткені бұл Сауд Арабиясындағы алғашқы автомобиль раллиі, ол 2006 жылы басталды және 2008 жылы FIA мақұлдады.
Barzan Palace was a historic palace that used to be located in Ha'il up until the 1920s. It was built in 1808 by Prince Muhammad bin Abdul Muhsin Al Ali over an area of more than 300,000 square meters. The Palace was completed during the rule of the 2nd Rashidi amir, Talal bin Abdullah (1848–68). The Palace consisted of 3 floors, the first had the reception halls, gardens, and kitchens. The second had the diplomatic guest rooms. The third had the royal family rooms. It was demolished at the orders of Ibn Saud after the conquest of Ha'il in 1921. Barzan Souk is in the place where many years ago stood the Barzan Palace of the Al Rashid extended family who governed the area around Ha'il. Friday Market is a traditional style souk, held on Friday because it is a national weekend. Garden Mall is the largest shopping mall in Hail, it has shops like lifestyle, shoe mart, babyshop, H&M, giordano, iconic etc. "Samah Center" became the second largest shopping center in Ha'il. The third being the "Hyper Panda" shopping mall. Airif Fort (also spelled Oreif) is on a hill on the edge of the city. It is a mud brick (adobe) fort built over 200 years ago as a combined observation post and stronghold. There is a view of the city from the main watchtower. Qishlah Fortress is an impressive sight located in the center of Ha'il. The current building was built in the 1940s while Prince Abdulaziz bin Musa'ad Al Saud held office in Ha'il province. It is the largest traditional mud brick fortress in Ha'il and is very well restored and preserved both outside and inside. It was used mostly as a barracks. Its two floors are 142.8x141.2 meters high, its walls are 8.5m high, and it has eight large watch towers along with the wall with two main gates, eastern and western, and has a large inner courtyard with old military items on exhibition. At Turathy Restaurant is a large historical mud brick building located in Ha'il center which is used as a traditional restaurant. Its appearance is half restaurant, half museum with a large number of local traditional items used as decorations. The atmosphere is very traditional, food is traditional, and seating is on the floor. Ha'il Roundabouts are located in different parts of the city. These have large sculptures of traditional items located in the center of the traffic rotaries which are decorative fountains. One has a Gerba (traditional animal skin canteen) built as a fountain, another has a Mabakara (traditional incense burner) with Dellahs (traditional coffee pots) and cups around it built as a fountain. Ha'il Museum is the museum of the city of Ha'il. It is also one of the places where visitors can buy permits to see the petroglyphs near the oasis of Jubbah, Saudi Arabia, the other place being Ateeq Naif al Shammari's Jubbah Palace of Heritage museum just off the main street in the town of Jubbah itself. The rock carvings, which are believed to date from 5500 BC are in an area that is about an hour and a half from Ha'il city by car. Tours to the Nafud desert can also be organized there. Aja Palace is located on the outskirts of the city. It was where the former governor of Ha'il province Prince Saud bin Abdul Muhsin Al Saud lived. It can only be seen from a distance from the main highway nearby. It is a residential compound and as such is not open to the general public for sightseeing. Ha'il Desert Life Festival is an annual festival held in the province of Ha'il to celebrate and exchange experiences about desert life and culture around the world. Ha'il Rally is an important event in Ha'il and even in Saudi Arabia as it is the first car rally in Saudi Arabia, which started in 2006 and was approved by FIA in 2008.
Хаил университеті
Хайыл университеті (UoH) 1998 жылдың қыркүйегінде Хайыл қоғамдық колледжі (HCC) деп аталған қоғамдық колледж ретінде, Король Фахд мұнай және минералдар университетінің (KFUPM) қамқорлығымен құрылды. HCC Сауд Арабиясының орта мектеп бітірушілері үшін білім беру мүмкіндіктерін кеңейту жобасы аясында ашылған алғашқы қоғамдық колледж болды. HCC бизнес-әкімшілік, компьютерлік жүйелер және электрондық инженерия және құралдар салалары бойынша үш жылдық ассоцияттық дипломдармен басталды. Кейіннен HCC қолданбалы электр инженериясы, компьютерлік ғылым және басқару ақпараттық жүйелері бойынша үш бакалаврлік бағдарлама ұсынды. Хайыл университеті 2006 жылдың 14 маусымында ресми түрде құрылды. Университет бес колледжден тұрды: Медицина колледжі, Фармация және медициналық ғылымдар колледжі, Ғылым колледжі, Инженерлік колледж, Компьютерлік ғылымдар және компьютерлік инженерия колледжі және Қоғамдық колледж. Алғашқы студенттер 2006 жылдың 11 ақпанында қабылданды. 2007 жылы университетке екі колледж қосылды: Хайыл мұғалімдер колледжі (қазіргі Білім колледжі) және Қыздар педагогикалық колледжі. Бұл екі колледж бастапқыда Білім министрлігінің басқаруында болды. Қазіргі таңдағы студенттер саны 32 000-нан асты. Университеттің қала ішінде бірнеше кампусы бар және ол кеңейіп келеді. Қаланың солтүстігінде салынып жатқан жаңа кампус, 2,5 км²-ден астам аумақты қамтиды.
The University of Ha'il (UoH) started as a community college, called Ha'il Community College (HCC), under the auspices of King Fahd University of Petroleum and Minerals (KFUPM) in September 1998. HCC was the first Community College to open in a planned expansion of educational opportunities for Saudi Arabian high school graduates. HCC started by offering three year associate degree programs in Business Administration, Computer Systems, and Electronic Engineering and Instrumentation. Later on, HCC offered three Bachelor degree programs in Applied Electrical Engineering, Computer Science, and Management Information Systems. The University of Ha'il was officially established on 14 June 2006. The university consisted of five colleges: College of MedicineCollege of Pharmacy & Medical Sciences, College of Science, College of Engineering, College of Computer Science & Computer Engineering, and Community College. The first students were admitted on 11 February 2006. In 2007, two existing colleges joined the university, the men's Ha'il Teachers College (now called the College of Education)and the Girls College of Education. These two colleges were originally under the auspices of the Ministry of Education. The university enrollment has now grown to more than 32,000 students. The University has several campuses inside the city, and is expanding. It has as a new campus under construction, which is located to the north of the city and covers an area of more than .
Көлік
Хайль Сауд Арабиясының 65, 66, 70 және 400 тас жолдарында орналасқан. Ол Мәдина, Бурайда және Джуф тас жолдары арқылы 3 негізгі тас жолымен байланысты, бұл Хайльді Сауд Арабиясының солтүстік шекарасымен және Иордания Корольдігімен жалғастырады. Хайль Сауд Арабиясының солтүстік теміржол жүйесінде маңызды логистикалық рөл атқарады. 2008 жылы Хайльде теміржол құрылысына арналған бетонды ұйымта жасау зауыты салынды. Сауд Арабиясы теміржол жүйесін кеңейту аясында 2015 жылы Риядтан солтүстік Сауд Арабиясындағы Әл-Хадитаға дейін Хайль арқылы өтетін теміржол (солтүстік-оңтүстік бағыты) аяқталды. 2015 жылы жаңа SAR теміржол жолаушылар станциясы құрылысы аяқталды. Бұл станцияның 2017 жылдың төртінші тоқсанында Эр-Риядқа бағыттармен коммерциялық жұмысын бастауы жоспарлануда.
Ha'il is located on Saudi Arabian highways 65,66,70 and 400, and is connected to 3 main highways, Madinah, Buraydah, and Jouf Highways, which connect Ha'il with the northern borders of Saudi Arabia and the Kingdom of Jordan. Ha'il has an important logistical role in northern Saudi Arabia's rail system (SAR). In 2008 Ha'il is the site of a concrete sleeper plant for railway construction. A railway (the north–south line) was completed in 2015 that extends from Riyadh to Al Hadeetha in northern Saudi Arabia through Ha'il as part of the expansion of the Saudi railway system railway. A new SAR railway passenger station was completed in 2015. It is planned that commercial operation of this station will start in the fourth quarter of 2017 with trips to Riyadh.
Әуежай
Ha'il аймақтық әуежайы (IATA: HAS, ICAO: OEHL) – Хаил қаласының оңтүстік-шығысында орналасқан, ішкі және халықаралық рейстерді ұсынатын әуежай. Бұл әуежайды ішкі авиакомпаниялар (Flynas, Flyadeal, Nesma Airlines және Saudia) мен шетелдік авиакомпаниялар (Air Arabia, flydubai, Jazeera Airways және Nile Air) пайдаланады. Хаил қаласының жанындағы Принц Абдулазиз бен Мусаид экономикалық қаласында (PABMEC) жаңа халықаралық әуежай салу жоспарлануда, себебі Хаилдің Таяу Шығыста стратегиялық маңызы бар, ол арқылы 11 араб елордасына ұшақпен бір сағатта жетуге болады.
Ha'il Regional Airport (IATA: HAS, ICAO: OEHL) is an airport offering both domestic and international flights, located to the southeast of Ha'il city. The airport is served by domestic carriers (Flynas, Flyadeal, Nesma Airlines, and Saudia) and foreign carriers (Air Arabia, flydubai, Jazeera Airways and Nile Air). A new international airport was planned to be constructed near Ha'il city, in the Prince Abdulaziz Bin Mousaed Economic City (PABMEC), as Ha'il has a strategic location in the Middle East because it takes only one hour by plane to reach 11 Arab capitals.