Кіріспе

Жостовская роспись) – орыс халық қолөнерінің бір түрі. Ол металл табақтарды бояумен айналысады. Бұл өнер Мәскеу облысындағы Жостово ауылында пайда болған және кең тараған. Ол 19-шы ғасырдың басында, негізінен металға гүл суретін салудағы Урал қолөнерінің ықпалымен туындады. Жостово росписьінің кейінгі дамуы стильдік тұрғыдан Мәскеу маңындағы фабрикаларда қолданылатын фарфор және эмаль бояу техникаларымен, Иваново фабрикаларында өндірілген мақта маталардағы гүл мотивтерімен және Лукутин миниатюраларымен (Федоскино миниатюраларына қараңыз) байланысты.

Тарих

Жостово қолөнері 18 ғасырдың басында, 1825 жылы Осип Филиппович Вишняков шеберханасын ашқанда бастау алды. Вишняковтың шеберханасында папье-машеден жасалған заттар, оның ішінде қораптар, сигара қаптамалары және табалар сатылды. 19 ғасырда Мәскеудің маңындағы және бұрынғы Троицк облысының ауылдарында папье-машеден лакталған бұйымдар жасауға арналған шеберханалар пайда болды. Оның сурет салу техникасының бастауы 18 ғасырда пайда болған Тагил суретінде. 1922 жылы Новосельцевода лакталған металл табалар өндіретін Новосельцево жұмыс артелі құрылды; 1924 жылы Жостово жұмыс артелі және Спецкустар құрылды. Лакировшик және Свой труд 1925 жылы құрылды. Артельдер 1925 жылы бірігіп, Металлоподнос құрылды. 1930 жылдары кеңестік өнердің реализмге ұмтылысы дәстүрлі әдістерді өзгертуге алып келді және халық өнерін ескермей, кәсіби суретшілер жасаған Жостово үлгілеріне қатысты қолданылды. Жостовоның жетекші суретшілері өздерінің дәстүрлерін тастауға жасалған қысымға қарсы тұрды. Алдыңғы кезде Жостово суреті үй шаруалық заттарын жасаудың бір бөлігі болды. Ол сәндік және қолөнердің жеке түріне айналып, Ресей халық өнерінің бірегей стиліне айналды, ол Жостов декоративтік сурет салу фабрикасы (Жостовская фабрика декоративной росписи) ретінде танылды.

Өндіріс процесі

Жостово суреті – металл табақтарға сурет салудың қолөнер түрі, олар бастапқыда қаптама (шпатты) және майлық лакпен (әдетте, қара түспен) жабылады. Сурет салу жұмсақ қылшақпен және зығыр майымен араласқан майлы бояулармен бірнеше рет, тікелей, күшті және нақты соққылармен жасалады. Ең көп қолданылатын мотив – бақша және жабайы гүлдердің үйлесімі. Табақтың жиектері "уборка" деп аталатын ақшыл алтынмен әшекейленеді. Аяқталған табақ үш қабат жеңіл лакпен жабылып, жылтырлығына дейін жылтыратылады.