Кіріспе

Джон Вро (19 қыркүйек 1782 – 5 ақпан 1863) – британдық уағызшы, 1820 жылдары бірқатар көріністер болған деп сенгеннен кейін Израильдік христиан шіркеуін құрған.

Өмірбаян

Вро 1782 жылдың 19 қыркүйегінде Брэдфорд қаласының жанындағы Шығыс Боулинг ауылында, жүн өндіруші және фермердің отбасында дүниеге келді, содан кейін қалада крещениеден өтті. Ол өте аз білім алғаннан кейін әкесінің бизнесіне қатысты, бірақ кейін ферманы басқарды. Ол үйленді және жеті бала тәрбиеледі. 1819 жылы Вро қызбаға шалдығып, оны қараған екі дәрігер оның өміріне қауіп төнді деп санады. Вро дін қызметкерінің келіп, онымен бірге дұға етуін сұрады. Әйелі төрт шіркеу пасторын шақырғанмен, олардың әрқайсысы оның өтінішін қабылдамады. Содан кейін Вро әйелінен Киелі кітаптан бірнеше тарау оқып беруін өтінді, біраз уақыттан соң денсаулығы жақсарып, бірақ психикалық ауыртпалығы басылмады. Ол бірнеше ай бойы күндіз-түні "Құдаймен күресті". Ұзақ уақыт өткен соң Вро көріністер көруді бастады, көбінесе соқыр болып, сөйлей алмайтын болды – бірде алты күнге соқыр қалды. Осы кезеңдерде, Вро айтуынша, көптеген ерекше оқиғалар оған болжанып, ашылды: Рух оған дүниелік істерінен бас тартуды бұйырды, сондықтан ол өмірін саяхаттау мен уағыздауға арнады, осылай көптеген ізбасарларды жинап, оларды Құдайдың елшісі екеніне көндірді. Вро, жиі қуғынға ұшырап, қауіп-қатерге қарсы тұрса да, Еуропаның барлық аймақтарын, соның ішінде Гибралтар, Испания, Франция, Германия, Италия, Шотландия және Уэльсті аралады. Кейін ол АҚШ-қа және Австралияға сапарлады. Христиандық Израиль шіркеуі бастапқыда Ланкашир графтығындағы Аштон-андер-Лайнда құрылды және 1822 жылдан 1831 жылға дейін бұл қала шіркеудің бас кеңсесі болды. 1820 жылдары шіркеудің қамқорлары Аштон-андер-Лайнды "Жаңа Иерусалимге" айналдыруды жоспарлады. Олар қаланың айналасына төрт қақпасы бар қабырға салуды ниеттенді, бірақ қабырға салынбады, ал төрт қақпа үйі мен баспахана салынды. Бұл жоспарлар қамқорлар ауыстырылып, 1830 жылдары шіркеу штабы Кент графтығындағы Грейвсендке көшірілгенде сәтсіз аяқталды. 1831 жылы Вроға арсыз мінез-құлық танытқандығы айыпталғанда, Аштон қаласының халқы оған қарсы шықты, бірақ айыптаулар алынып тасталды. Шіркеу Австралияға да тарады, ол әлі де белсенді қызмет етеді. Вро 1863 жылы 81 жасында Мельбурн қаласында қайтыс болды, шіркеу ісін қамқорларына тапсырды.

Мәдени суреттер мен мұра

Вроудың өмірі Джейн Роджерстің «Мистер Вроудың бойжеткендері» романының негізі болды. 1993 жылы Джонатан Прайс Кэти Берк пен Минни Драйвермен бірге Дэнни Бойл режиссерлік еткен романның BBC мини-сериалына бейімделуінде Вроу рөлін ойнады.