Кіріспе

2002 жылы Ресейдің криминалдық телехикаялар мини-сериалы.

"Бригада" (Бригада), сонымен қатар "Заңсыздардың заңы" деп те аталады, 2002 жылы тұңғыш рет көрсетілген 15 бөлімдік ресейлік криминалдық телехикаялар мини-сериалы. Ол Ресейде, бұрынғы Кеңес Одағы елдерінде және Шығыс Еуропада кең танымал болды, бірақ қылмыскерлерді жағымды бейнелеуі және зорлық-зомбылықты әдемілеуі сынға ұшырады. Мини-сериал 1989 жылдан 2000 жылға дейінгі төрт жақын дос туралы әңгімелейді және олардың қарапайым ұрылардан нағыз мафияға дейін қылмыс әлемінде қалай өскенін көрсетеді, басты назар топ жетекшісі Саша Беловқа (Сергей Безруков ойнайды) шоғырланған. Он бес бөлімдік мини-сериалды Игорь Порублиев пен Алексей Сидоров жазды, ал режиссерлігін Алексей Сидоров жүзеге асырды.

Сюжет

Фильм хронологиялық тәртіппен дамиды, бірінші эпизодтың басындағы титрлерден бұрынғы көрініс, 1997 жылғы қыстан алынған, ерекшелік етеді.

1989 жылдың жазы

Фильм 1989 жылы басталады, Сержант Александр (Саша) Белов (шағанағы Белый, немесе ақ) Кеңес шекара әскерлерінде ұлттық қызметін аяқтап, Мәскеудегі үйіне оралады. Оны балалық шағынан дос болған үш досы Қосмос Холмогоров (немесе Космос (Кос) / Космос), Виктор Пьёлькин (Пхьёла / Bee) және Валерий Филатов (Фил / Фил) қарсы алады. Алайда оның қайтып оралуы Кеңес Одағындағы өмірді терең өзгерткенін және Космос пен Пхёланың Мәскеу нарықтарында қылмыстық рэкетке айналғандығын көрсетеді. Олар Сашаны өздеріне қосылуға итермелеуге тырысады, бірақ Белов кенеттен бас тартады және оның орнына вулканология бойынша жоғары білім алуға ұмтылады. Белов өзінің бұрынғы қыз досы Елена Елисееваның (Лена, Ленка) жезөкше болып кеткенін біледі. Ашулы Саша дискотекаға барады, бірақ әңгімелесуге тырысқан кезде оны Еленаның суицидасы Муха (Флай) үзіп тастайды. Алдын ала күреске дайындалған Белов Мукханың бетін мыс түйемен ұрады, нәтижесінде сынған. Мұханың бандит серіктері Сашаны ұрып-соғудан бұрын, Космос, Фил және Пхиола келіп, достарын құтқарады. Белый Мұханың милициямен тығыз байланыста екенін білмейтін . Мұханың сауығып кеткеннен кейін Каверин Беловқа қарсы кек алуды жасыруға келіседі, бұл оның өліміне әкелуі мүмкін. Белов оның орнына топтың жиналысына келіп, Мукаға 1-ден 1-ге жекпе-жекке шығады, ол соңғысы жоғалтады. Бұл жекпе-жек Беловтың Ленкамен қарым-қатынасына да нұқсан келтіреді. Pchyola және Kosmos-тан айырмашылығы, Fil бокспен спорттық мансабын жалғастыруға ынталы. Оның амбициялары дәрігер Паркинсон ауруының алғашқы белгілерін анықтаған кезде жоғалады және оған бокспен айналысуға рұқсат бермейді, бірақ сонымен бірге оған жер астындағы аралас жекпе-жек клубына қатысуға ұсыныс жасайды. Филь өзінің жекпе-жек дебютын сонда жасайды және оны үш досы қолдайды, бірақ көрермендер арасында Муха бар, ол Беловты пышақпен сайып, кек алу мүмкіндігіне ие болуды шешеді, сонда жанкүйерлер арасында жанжал басталады. Қақтығысты бір адам тоқтатып, көкке бірнеше рет оқ атып, көпшілікті қашуға мәжбүр етеді. Келесі күні таңертең Муханың денесі ұрыс болған ангардан табылды және Каверин тергеушіге Беловты басты күдікті деп санауға пара берді. Көп ұзамай милиция оның пәтеріне іздестіру орденімен келіп, киімінің ішіне тапанша қояды. Космос, кездейсоқ өтіп бара жатқанда, тапаншаны табуға куәлік етуді сұрайды. Куәгер ретінде құжатқа қол қоюды сұрағанда, Космос Сашаны көшеде өзінің пәтеріне жақындап келе жатқанын байқайды. Космос оны машинаға салып, не болғанын түсіндіреді. Кейін Космос Сашаны Мәскеудің сыртындағы дачада (демалыс үйінде) жасырады, ал оның достары тергеушіге жеке мәлімдеме жасайды. Сонымен қатар Сашаның анасы заңгерді іздеуге тырысады, сондай-ақ Кеңес Одағының ғылым академиясының мүшесі, совет элитасының арасында көптеген байланыстары бар Космостың әкесі Юрий Ростиславовичтен көмек сұрайды. Саша дачада көршісінің сұлу Ольга Сурикованы байқап, оған бірден ғашық болады. Ол Мәскеудегі скрипка концертіне барады және онымен танысады. Ольга Сашаның аяқкиімінің бүлінген тұяғын жөндеп қайтып келуін күтіп, пойыз платформасында оның аты мен беті жазылған іздеу туралы плакатқа назар аудара бастайды. Сашаның достары оның рухын көтеруге шешім қабылдайды және Филдің спорттық байланыстарымен төрт әйел жүзушіден тұратын топты "жалдап" алады, оларды Дачаға жұптар жыныстық қатынасқа түсетін тойға апарады. Музыканың қаттылығы соншалық, Ольганың әжесі жергілікті милиция шерифін шақырады. Бірақ, кеш келген соң, ол Беловтың бет-әлпетін таниды. Ол өзінің бөлімшесіне оралғаннан кейін, оны іздеуде тұрған плакатта таниды және дереу ОМОН-ды (қолға қаруланған полиция отряды) оны тұтқындауға шақырады. Олар Фил мен Космос тағы да алкоголь алуға кеткеннен кейін келеді, ал Пхёла мен Саша атыс болған дачадан орманға қашып құтылып, Саша оқпен өлтіріледі. Ақшасы түспегенін түсінген Космос үйге келіп, мас күйінде әкесі мен Сашаның анасына қарсы шығып, Сашаның бәрі жақсы екенін уәде етеді. Ауылға оралғанда олар шерифті Пьйола мен Сашаның барымтаға алғандығын тауып, оған оқиға туралы хабарламауды ескертіп, оны өлтірмей-ақ алып кетеді. Осы арада Космостың әкесі түн бойы телефонмен сөйлесіп, Сашаның атын ақтағанын хабарлайды. Өкінішке қарай, ол Мәскеуге бір жыл бұрын қайтып оралуы мүмкін. 1989 жылғы оқиға таң атқанда "Спарроу-Хиллз" тауының басында аяқталады, төрт достың назары Мәскеу панорамасына түседі. Саша достарына әрқашан оларға және Бригадаға адал...

1991 жылдың көктемі

Фильм 1991 жылы басталады және көрермен Сашаның бір жарым жыл бойы Оралда жасырынғаннан кейін, болған оқиғалардан кейін қылмыскерлік өмірдің табиғи болатынын шешеді. Филь қазір каскадер болып жұмыс істейді, ал Бригада бірнеше автосервистер мен базарларды басқарады. Олардың табысы аз және танымалдылығы төмен болғандықтан, Пьёла Сашаға алғашқы үлкен қадамды үлкен сауда компаниясы Курс Инвест төрағаларын (және Пьёланың бұрынғы көршісін) алаяқтықпен жасауға кеңес береді. Компанияның иесі Артур Беловтың әзіл-сықақ әдістерімен өзіне тигізілген қорқынышына қарамастан, оның "ұсынысын" қабылдаудан бас тартып, Беловтың адвокатын ауыр жарақаттады. Белов Артурдың бірнеше вагонда Тажикстандағы алюминийді алып келген үлкен жүк тасымалын ұрлап алады. Артурдың жартылай қылмыстық жансакшылар Беловпен күресуге сәтсіз тырысқаннан кейін, даудың профилі КГБ-ның назарын аударады және агент Игорь Введенский Беловтың талантын өз басшыларына жариялайды және топтың өз бақылауында одан әрі дамуына рұқсат сұрайды. Сонымен қатар Артур милициямен байланысады, оның ісі Кавериннің қолына түседі. Каверин бұл жағдайды Беловпен 1989 жылғы оқиғаны шешудің тамаша мүмкіндігі деп санайды. Осы арада Саша Ольгаға үйленеді және сәнді қонақасы болғаннан кейін олардың алғашқы үйлену тойы Котельническая Ембанкмент ғимаратындағы жаңа пәтерінде өтеді (Пчола, Фил және Космос сыйлаған). Алайда, Ольганың тойлық киіміне ілінген сым олардың үйінің есігінің қарсы жағында орнатылған гранатаның ілгісіне ілінген кезде, бұл апатқа ұшырайды. Саша қарулы гранатаны ұстап алып, баспалдаққа лақтырады. Кейін, Космостың әкесі тұрған үйде Ольга Сашаға оның кім екенін және не істегенін білгеніне қарамастан, оны әлі де жақсы көретінін мойындайды. Мұндай әрекетті тек қана кенеге ғана жасауға болатындығын білген Саша Ялтаға қашып кетуін ұйымдастырады, бұл кенеге өзін ашуға себеп болады. Содан кейін оны орманға алып шығып, өлтіреді. Белов өзінің бригадасына осындай әрекетті жасаған әркім оның тағдырын бөлісетінін ашық айтады. Каверин Артурға өлі кене суретін көрсетеді, ал Беловті алып тастау әрекеті сәтсіз аяқталғанына Артурдың ашуын туғыза отырып, Каверин оны Бригаданы заңды түрде талқандау үшін бұл керемет дәлел деп сендіруге тырысады. Артур бас тартқанда, сол сәтте Бригада кеңсеге кіріп келеді. Артур мен Каверин дәретханада жасырынып, Космос пен Би Артурдың хатшысы Людаға қамалды. Олар кеткеннен кейін Каверин Артурдың қолтаңбасын алып, өз бетімен мәлімдеме жазады. Алайда бұл кезде Введенскийдің КГБ-сы кіріп, Каверинді дереу қызметтен босатады. Сонымен қатар, Тажикстанның алюминий өндірушісі тажик мафиясын Беловқа қарсы әрекет етуге шақырады, өйткені Артур келісімнің жартысын ғана төледі. Қауіпсіз топтар арасындағы жекпе-жекте Белый оның көшбасшысын өзінің ескі әскер досы Фархад Джураев (Фарик) деп таниды. Оның орнына екеуі есірткі саудасына бет бұрады, онда Беловтың алюминий пойыздары Тәжікстаннан героин контрабандасына пайдаланылады. Келісімді атап өту үшін Беловтың Бригадасы мен Фариктің құдалары сәнді мейрамханаға барып, Ольганың өнерін көреді. Введенский Беловпен байланысқа түседі және бас бостандығынан айыру қаупі төнген кезде есірткі тек Ресей арқылы ғана тасымалданатынын хабарлайды. Беловтың келісіміне орай Артур өз лауазымынан бас тартып, көшіп кетуге мәжбүр болады, ал Белов "Курс Инвестті" толықтай, оның ішінде кеңсесін және тіпті Артурдың хатшысы Люданы да алады. Ольга филармонияны бітіргеннен кейін музыкалық мансабын бастамайды, керісінше бұрынғы курстасы Виталикке жүгінеді және оның тобына қосылады. Виталик Ольгаға деген қызығушылығын жасырмай, оны күйеуінен кетуге шантаж жасауға тырысады, ол Вилалик пен оның топтың бір бөлігі болуын ашық түрде мақұлдамайды, ол бүкіл партияны мейрамханадан шығарып, оны көрінеді. Ақырында Саша Виталиктің Ольганы сөзбен қорлайтынын және қысқаша ұрыста оны қалай азапқа ұшырататынын көреді, содан кейін Ольга Сашамен бірге қуана кетеді. Фильмнің 1991 жылғы бөлігі Ольга мен Саша сүйіспеншілікке тоқтаған кезде аяқталады. Олар теледидар барлық арналарда бірдей "Лебедь көлі" бағдарламасын тарататынын білгенде, бұл ресейлік көрермен 1991 жылғы тамыз төңкерісінің басталуы екенін біледі.

1993 жылдың күзі

1993 жылғы оқиға Сашаның АҚШ-тан оралған кезінде, Ольга олардың ұлы Иванды босану алдында. Ол Конституциялық төңкеріс кезінде келеді. Сонымен қатар, Фарик Мәскеуге келеді, оны отбасының ақсақалдары Беловтың батысқа тасымалдау туралы ұсынысын орындамай, Мәскеуде есірткі сату туралы келісімге келісу үшін жібереді. Екі топ Сашаның кеңсесіне жеткенде, орыс ОМОНы ғимаратқа шабуыл жасайды, ал барлық бригадалар тұтқындалып, Бутырка изоляторына әкелінеді. Үлкен камерада рейдтерде ұсталған адамдар, соның ішінде Каверин мен оның екі әріптесі бар. Екі тарап бір-біріне жақындамаса да, олар достары туралы білетіндерін және Кавериннің МДС-дан кеткеннен кейін қазір Бек басқаратын қылмыстық әрекеттермен айналысатын жеке қауіпсіздік фирмасында жұмыс істейтінін айтады. Введенский Беловтың не болғанын біліп, оны босатуды ұйымдастырады. Саша сыртқа шыққанда ол Ольганың босанғанын біледі. Бригада ауруханаға қарай бара жатқанда, олар ақ үйден өлгендерді алып бара жатқан әскери көліктерді көреді. Жаңа туған ұлын көріп, Бригада кеңсеге қайта келеді, онда Фарик Белиге өзінің проблемаларын айтады. Космос пен Пьёла Мәскеуде есірткі сатудан көп табыс табады деп келіседі, бірақ Саша бұдан бас тартады. Талқылау аяқталғаннан кейін Фарик өзін сатқын сезінгенін айтып, сыртқа шығады. Космос Белиді ойынан айнытуға көндіреді, бірақ ол келісімге тікелей қатыспайтынын айтады. Олар білмейтін нәрсе, бұл бүкіл әңгіме Кавериннің қашықтан бақылау жабдығы арқылы жазылған. Кейерін бірден Бекке таспаларды жібереді, ол келісімді бұзуға келіседі. Саша клиенттер Фарикті тұзаққа түсіруі мүмкін деп қорқып, Фильге алмасуды қадағалауға қатысуды ұсынады. Алайда Фарик бас тартады, Сашаның ең қорқынышы жүзеге асады. Сауда-саттық Фарикке наркотиктерді ВДНХ-ның дөңгелегінде тапсыру арқылы жүзеге асады, ал оның екі тәжік досы ақшаны Мәскеуден тыс жерде алады. Тағдыр алмасудан кейін екі тажик тарап та өлтіріледі. Саша болған оқиғаны біліп, денелерді Фариктің Тәжікстандағы ақсақалдарына алып барады. Белов әкесіне оны жауапты деп есептеуге толық құқылы екенін түсіндіреді, бірақ ол мұнда жалғыз және олардың серіктестігі маңыздырақ. Фариктің әкесіне жаңа туған Иванның суретін көрсеткеннен кейін, ол оған Мәскеуге оралып, жауаптыларды табуға рұқсат береді. Каверин Бекке күмәндана қарайды. Таспаларды көрсеткеннен кейін, ол оларды Бекке арнап барлау мәліметтерін жинап жатқанына және алмасуды ұрлайтынын білгеніне сендіреді. Жаңа жыл мерекесіндегі оқиға Саша мен Ольга арасында Чайковскийдің "Лебедь көлі" вальсін орындау кезінде және Мәскеудің әртүрлі жерлерінде өтеді, онда Бектің өзі мен оның тобы Фариктің өліміне кек алу үшін өлтіріледі. Концертте шаршаған Белов операцияның сәтті болғанын соңғы қошеметпен естіп отыр. Бұл оны көрермендермен бірге тұрып, "Браво" командасын алғыстырады. Фильмнің 1993 жылғы бөлігі Введенскийдің КГБ-ға Каверин туралы баяндауымен аяқталады. Бек пен Беловтың арасында екіжақты агенттікке қалай ойнағанын және соңғысымен жеке есептерін қалай ойнағанын көріп, Введенский Беловтың өсіп келе жатқан бригадасына тепе-теңдік ретінде Каверинді қолдауды ұсынады.

1994 жылдың күзі

Беловтың тобының ықпалы арта түссе, ірі ойындар басталады. Олардың байланыстары тек есірткіге ғана шектелмейді, Каверин Космосты заңмен танымал ұры Лукамен таныстырады. Лука, Беловтың есірткі арналарын пайдаланып, Чечняға қару-жарақ жеткізуді ұсынады. Бірақ Белов қару саудасына қызығушылық танытпайды, керісінше, қызметін заңдастыруды көздейді. Ол ресейлік саясаткер Виктор Петровичпен жақын қарым-қатынас орнатып, "қалпына келтіру қорына" қатысты құжаттарды табыс етеді, бұл оған алкоголь мен темекі саудасында салықтан босатылуға мүмкіндік береді. Дегенмен, КГБ (қазір ФСК) қару саудасының ілгерілеуін қалайды және Луканың адамдарын Саша, Ольга мен Иван анасының пәтеріне келгенде шабуыл жасауға жібереді. Беловтың күзетшісі Макс екеуін өлтіріп, қалған қаскөйді қуа жөнеледі. Макс Ольга мен Иванды Мәскеудің сыртындағы қауіпсіз жайға жеткізеді, ал Белов пен Фил Мәскеудегі белгісіз пәтерде жасырынады. Оқ атысы теледидардан кеңінен көрсетіледі, оны Введенский үйде отырып тамашалайды. Ол Каверинге Космосты Лукаға әкелуді бұйырады, ол Космосқа Белов бас тартса, Лука Беловты жоқ қылып, Космос билікке келеді дейді. Бірақ Космос бұл ұсыныстан бас тартып, жағдайды Беловқа жеткізеді. Ольга Иванның тамағының қабынуын анықтайды және жедел операция жасалуы керектігін біледі. Ауруханаға бара жатқанда, сүйемелдеушілер GAI бекетінде ұсталып, қамауға алынады. Иванның операциясы кезінде Луканың адамдары шағын облыстық аурухананы қоршап алады, оны тек Макс қорғай алады. Фил Виктор Петровичтен көмек сұрауға тырысса, Лука Беловқа телефон соғып, талаптарын қояды. Белов телефонын лақтырып жібереді, ал Лука Каверинге оны өлтіруді бұйырады. Каверин кәсіби снайперді жалдап, Тушино әуежайында бірнеше километр қашықтықтағы ғимараттың үстінде снайпермен бандиттік дуэль ұйымдастырады. Бірақ Сашаның орнына Лука қаза табады, ал Пчёла мен Фил оның күзетшілерін жоқ қылады. Луканың адамдары ауруханадан кетуге мәжбүр болады, Иванның операциясы аяқталады. Соңынан Белый Введенский мен Каверинмен кездеседі. Введенский оған Каверин Луканың ісін жалғастырғанын және Белов егер осы оқиға қайталанбасын десе, Чечняға қару сатуы керек екенін айтады. 1994 жылғы оқиға Белов анасының пәтеріне келгенде аяқталады. Бұрынғы қастандықтың куәсі болған анасы жүрек талмасынан құлап, көз жұмады. Белов оның рухымен сөйлесіп, кешірім сұрайды.

1995 жылдың көктемі

Бірінші Чечен соғысы басталды, және күн сайын радиодан партизан шабуылдарынан ресейліктердің қаза болуы туралы хабарлар тарады. Космос бұл мәселені жеке қабылдайды, өйткені бастапқыда бұл оның идеясы еді, бірақ енді олар сататын қару-жарақтар орыстарға қарсы қолданылуда. Пчёла таратудың қаржылық жағын өз мойнына алады. Бұл олардың арасында ашық қақтығыс тудырады, соның салдарынан Саша араласуға мәжбүр болады. Кокаинге тәуелді болған Космос дозасын асырып алып, көлік апатынан жарақаттанады. Саша оны әкесінің үйіне барады, онда Космос 1989 жылы Муха Белидің артына пышақ ұстап келе жатқанын көргенде, оны өзі атып түсіргенін мойындайды. Саша оны кешіреді және Чечен мәселесін шешуге бел буады. Белов Бригаданың қызметін заңдастыруға тырысып, Виктор Петровичпен алкоголь және темекі лицензиялары бойынша келісімге келеді. Фильге жаңалықты жеткізіп, олар тойлау үшін казиноға барады, онда Саша мас болып, танымал кинопродюсер Гордон мен оның әйелі, актриса Анютамен кездеседі, оны Фил каскадерлік жұмысынан таниды. Каверин Чечняға қару-жарақ жөнелтуді аяқтап, бағыт туралы келіскеннен кейін сол казиноға келеді, онда ол Беловпен кездеседі. Олар бір-бірін жек көретіндігі туралы пікір таластырады, сонда Каверин 1989 жылы үйіндегі тінтіру кезінде пистолеттің жалған іздеуін оның ықпалымен жасағанын мойындайды. Белый Володяның басына шампан бөтелкесін сындырады. Казинодан шыққаннан кейін Бели Анютаның көзқарасын байқап, оның үйіне қайтады, соның нәтижесінде олардың арасында қарым-қатынас басталады. Ертесіне таңертең ол Гордонның гомосексуал екенін және олардың некесі тек пайдаға бағытталғанын біледі. Каверин Чечняға аттанады және көтерілісшілермен кездеседі. Қару-жарақ жеткізілімін армияның арнайы жасақтары тоқтатады, шабуылшыларды өлтіріп, жүк көліктерін жояды. Мәскеуде келісімді растауды күтіп отырған Пчёлаға барлығы қирағаны туралы хабар беріледі. Саша оған 11 миллион доллардың зиянына қарамастан, бұл оларға жақсы болатынын айтады. Виктор Петрович Сашаға берген ақпараты үшін алғыс білдіріп, Введенскийден қорқудың қажеті жоқ екенін жеткізеді. Белов Введенскийді өз үйінің алдында кездестіреді, және Введенскийдің Беловтың қайда тұратынын білгеніне таңырқағанын түсінген Саша оған екеуінің де балалары бар екенін және олардың бірге өмір сүруін қалайтынын айтады. Введенский Белидің өзімен де манипуляция жасай алатынын мойындайды және қару-жарақ ағынын тоқтату дұрыс шешім болғанымен келіседі. Фильмнің 1995 жылғы бөлігі қанға батқан Каверинмен аяқталады, ол екі снайпер оғын алғанмен, өртенген ауылдың жанынан ақсап келеді. Орыс әскерінің БТР патрулі тоқтап, сарбаздар оны құтқарады.

1997 жылдың қысы

Бұрынғы оқиғалардан кейін бригаданың жағдайы нашарлай бастады. Филь Гордонның "Гайленд" туралы жаңа қойылымында каскадер ретінде өте сәтті роль ойнады. Саша Гордонның әйелі, фильмдегі басты рөлді ойнайтын Анютамен қарым-қатынасын жалғастырады. Әсіресе жақсы трюктан кейін Фила Америкадан Ольгамен бірге қайтып келген Иванға көрсету үшін Анютадан видеокамераны алады. Ол сонымен бірге манекеннің басын да алып кетеді. Филь Ольга мен Иванды үйіне апарып, қалған Бригаданы түнгі клубта ұстайды. Сол жерде Пьёла Кавказ мафиясымен жаңа ақшаны адалдату туралы келісім жасасады. Бэли оны қабылдаудан бас тартады, себебі ол бизнестің заңды профилін жалғастыру қағидаты бойынша. Пхиола Космостың қатты үрейленуімен, оны жалғыз өзімен жалғастыруға шешім қабылдайды және әуежайға Бригадамен емес, ақ түстілермен саяхаттайды. Пьёла Германияға ұшатын рейске жету үшін әуежайға барады. Филь Космос пен Сашаны кеңселеріне айдап бара жатқанда, үшеуі де қол сағаттарының қолдары қалай жылдамдағанын және радионың бұзыла бастағанын байқайды. Бір сәттен Саша бәріне сыртқа секіріп шығуға айқайлайды, ал Космоспен бірге олар қарға қаланған көшеге шығады. Алайда Фил күмәнмен қарайды, ал үлкен Мерседес жарылып кетпес бұрын бірнеше секундтан кейін секіреді. Бұл бірінші эпизодтың бастапқы кредиттері алдында көрсетілген көрініс. Ол есінен танып, ауруханаға апарылады. Космос Сашаны Пьйоланың мұны жүзеге асыра алатын жалғыз адам екеніне сендіреді, өйткені олар өлгеннен кейін оның бәрі болады және ол олардың машинасына отырмады. Олар қауіпсіздік бастығы Шмитті және оның адамдарын (барлығы бұрынғы қарақшылар) оны табуға жібереді. Пьёланың өзі шабуыл туралы білгенде әуежайға жетіп, алғашқы таксимен Мәскеуге қайтты. Түн түсіп, Фил әлі де операциядан өтіп жатыр, Ольга сол арада Кутузовский проспекті бойынша Макспен (қазіргі өзі мен Иванның жеке жансакшысы) көлік жүргізуді үйреніп жатыр, онда Пшиола оны ұстап алады. Ол оған телефон арқылы Макс туралы айтпауын айтады және дәріханаға тоқтап, жалғыз келуін сұрайды. Ол Фильдің қарызға алған видеокамерасы қосылып қалғанын және қазір ол Анютаның үйінде екенін айтады (Фил оны Гордонның камерасы екенін түсінгеннен кейін қайтарып берді). Макс Пьйоланы көргенде, Шмитті шақырады, ол келіп, оны ауруханаға апарады. Осы арада Ольга Анютаның үйіне келіп, онымен бетпе-бет келіп, Сашамен болған қарым-қатынасын тоқтатуға және камераны қайтаруға мәжбүрлейді. Ауруханада Пхиоланы Бели мен Космос тапанша ұстап қарсы алады, оларды медбике "Фил үшін В тобындағы теріс қанды" іздеп сұрайды. Саша операция аяқталғаннан кейін әлі есінен таса емес Филаға қан құюды жүзеге асыратын Пьйоланы көрсетеді. Кейін Космос Белиге Пхёланы өлтіруге батылы жетпейтінін айтады, Саша оған да жетпейді деп жауап береді. Кос Сашаға Шмитпен жұмыс істеуге кеңес береді. Сатша өзінің жүйкелерін тыныштандыру үшін Космостан кокаин сұрайды, ол оны көп жылдар бойы сатты, бірақ ешқашан сынаған жоқ, бірақ екінші рет сынағаннан кейін ештеңе сезінбейді. Сол сәтте Ольга мен Макс камерамен кірді. Саша Ольгаға айқайлайды, бірақ Макс араласып, видеоны ойнатады, онда Гордонның Филь әкелген манекеннің басына бомбаны қалай орналастырғаны көрсетіледі. Космос Гордонның Филден жарты миллион қарыз алғанын, бірақ оны қайтарудың мүмкіндігі болмағандығын еске алады. Не болғанын түсінген Космос Пхьолаға өзінің қателігі үшін жалбарынады. Фильмнің 1997 жылғы бөлігі Ольга мас Космос, Саша және Пьйолаға кірген кезде аяқталады және оларға Филдің комада екенін айтады.

1998 жылдың қысы

Бір жыл өтті, бірақ Фил әлі де комада. Дәрігерлер оның әйелі Тамараны емделу түтігін өшіруге көндіруге тырысады, өйткені оның сауығуының мүмкіндігі аз. Мұны білген Белов оны жеке клиникаға ауыстыруға келіскенмен, досының кекін қайтарғысы келеді. Гордон өзінің жаңа фильмінің табысты және танымал премьерасын жасайды, және оны тойлау үшін ол өзінің гомосексуалды кездесуімен кездеседі, олар гей-клубқа барады. Олар көліктен шығып кетер алдында жас жігіт Саша Белиден сәлем беріп, Гордонды өлтіріп өлтіреді. Белгілі продюсердің өлтірілуі мафияға қатысты бұқаралық ақпарат құралдарында үлкен наразылық тудырады, Ольга Иванды алып, Сашаны тастап кетеді. Белов әжесінің әлі күнге дейін тұратын дачасына келіп, Ольгаға күшпен шабуыл жасайды. Милиция келіп, Саша 1989 жылғы милиция шерифін таниды. Ол өздігінен келіп, станцияда өз өмірлерін айтып, ішіп-жеп, би билейді. Содан кейін милиция офицері Беловтың ескі іздеудегі плакатын көрсетеді және оған бірнеше фотокопия жасауды бастайды. Күтіп тұрған кезде Беловтың көзі шокқа ұшырап, сайлау плакатында Кавериннің суреті бар екенін көреді. Каверин Чечняда аман қалып, алдағы сайлауда Мемлекеттік Думаға үміткер болып отыр. Шмит, Пхиола және Космос Гордонның өлтірушісіне ақша төлейді, бірақ ол кафеден шыққаннан кейін, SOBR бірлігі оларды тұтқындап, орманға кіреді, онда үш адам өздеріне мылтықпен қабір қазуға мәжбүр болады. SOBR қарулылары бос ағаштарға атыс бастайды, содан кейін олар өздерінің бастарының үстінде жүреді, үшеуін жол іздеуге қалдырады. Үш адам кеңсеге келгенде Белов оқиға туралы ізденіс жүргізеді. Виктор Петрович оған оны милиция командирі жасағанын айтады, ол Гордонның өлімінен кейін оны ескертіп, егер бұл қайтадан қайталанса, Бели мен оның бригадасын талқандай алатын заң мен тәртіп әлі де бар екенін ескертеді. Бели командирге қарсы шығып, досы үшін қажетті нәрсені жасағанын айтады. Ол ауруханадан телефон шалып, Филдің жағдайы нашарлап кеткенін айтады. Командирді тастап кетер алдында ол орыс православиелік крестін алады, оны SOBR достарынан алды. 1998 жылғы бөлім Саша Фильге барып, оны дәрігерлердің қоршауында тапқан кезде аяқталады. Ол Филдің үстінде тізе бүгіп, көзінің ашық екенін көріп, "қарындас" деп шыбырады. Фильдің көзіне жас құйылады. Осыдан кейін Белов Каверинге қарсы шығуға шешім қабылдайды.

1999 жылдың қысы

1999 жылдың желтоқсаны, сайлау 2000 жылдың көктемінде өтеді, Каверин мен Белов бір-бірінен басым түсуге тырысады. Введенский тағы да әрекет етуге шешім қабылдап, екеуін жақындастырып, қақтығысқа итермелейді. Каверин қарсыласын беделсіз етуге тырысады, Беловтың беделін түзейтін үшін "Бірлік билік үшін күреседі" атты қауырсынды плакат шығарылады, онда Белов тапанша ұстаған күйі бейнеленген, содан кейін оны басып шығарған типографияға өрт қойылады. Бір күні Белов отбасымен үйге келгенде, 1990 жылдардың басындағы полиция бақылауының кадрларын көреді, онда "Бригаданың" алаяқтықпен айналысқаны көрсетілген. Беловтың кеңсесінен тыңшы құрылғысы табылады, бірақ ең бастысы, баспасөз конференциясында Каверин Артурды жұртқа таныстырады, ол Беловтың қылмыстық тобының 1991 жылы оны Ресейден қуғандығын және бизнесін тартып алғандығын айтады. Кавериннің ресми өмірбаяны Чеченстанда қаза болған нағыз офицердің өміріне негізделген, оны Введенский берген. Введенский Володяға егер ол онда не істегенін жұрт білсе, ол оған қарсы қолданылатынын ескертеді. Белидің сайлау кампаниясы әлеуметтік мәселелерге көбірек назар аударады. Ол өзінің адамдарына кедейлерге сыйлықтар жеткізуді тапсырады және қолдау табу үшін Шығыс православие шіркеулерінің құрылысын демеушілік етеді. Ол Ольгамен қайта табысуға тырысады, бірге кешкі ас ішкеннен кейін 1989 жылы жасырынған дачаға барады. Сол жерде ол оған ойларын айтады, содан кейін әңгіме махаббатқа ұласады. Сайлау жақындаған сайын екі үміткер теледебатта қатысады, екеуі де бір-біріне өткеніне қатысты өткір сұрақтар қояды. Каверин 1990 жылдардың басындағы жазбалары бар кассетаны ойнауға шешім қабылдайды. Алайда, оның орнына көрермендерді күлдірген "Құдай әкесінен" бір көрініс көрсетіледі. Белов бастаманы қолға алып, ойнатылатын кадрдың мыңдаған кадрдың бірі екенін айтып, өзінің өткеніне мойын бұрады. Ол осындай жағдайға мәжбүр болғанын, мұның үкіметтің жоғарғы эшелондарындағылардың салдарынан болғанын және ол жаңа әлемге ие болған қарапайым құрал болғанын мәлімдейді. Сонымен қатар, ол қазіргі уақытта барлығының жақсы елде өмір сүргісі келетінін, ал өткендегі қажетті әрекеттер онда қалатынын айтады. Көп ұзамай сайлау өтеді, Кавериннің алғашқы үстемдігіне қарамастан, Белов соңғы сәтте аз айырмашылықпен жеңіске жетеді және дауыс береді. Беловтың кеңсесінде той өтеді, Космос Артурдың 1991 жылдан бері олармен жұмыс істеген хатшысы Людаға той жасауға ұсыныс жасайды. Содан кейін Саша мен Ольганың келе жатқанын хабарлаған телефон қоңырауы естіледі. Пчёла мен Космос қарғалы аулаға шығып, оларды қарсы алады, Сашаның қызыл броне көлігін жалғыз Макс жүргізіп келеді, ол екеуін пышақтап өлтіреді. Кейін келген Бели оқиғаға қатты таңғалады. Таң атқанда Белов ауруханада әлі де сауығып жатқан Фил мен оның әйелі Тамара да емханада қаза болғанын біледі. Қабырғаға қанмен "ЖЕЙ, ХАЙУАН" (орысша "ЖРИ ТВАРЬ") деп жазылған. Макс із-түзсіз жоғалып кеткен. Введенскиймен кездескен Саша Максим Карельскийдің Белов үшін сегіз жыл жұмыс істегеніне қарамастан, оны, оның отбасын және Пчёланы Белиден бірнеше рет құтқарып, 1991 жылдан бері Кавериннің тыңшысы болғанын біледі. Бастапқыда ол чечен мафиясымен байланысқа түсіп, Каверин оның құнын төлеген, содан кейін ол оны "Бригадаға" енгізу үшін пайдаланған. Введенский Виктор Петровичпен бірге, барлық қылмыстық әлеммен және тіпті Юрий Ростиславовичпен (Космостың әкесі) Беловтың кек алмауын сұрайды. Саша мұны қабылдай алмайтынын айтады, алдымен ол кек алуды білдіретін ПКМ-мен Кавериннің пәтерін атқылайды. Соңғы трюкте ол өзінің ескі досы, көрермен фильмде көрген каратэ жаттықтырушысы және каскадер Александр Иншаковпен байланысады. Бастапқыда олар 1989 жылы Саша мастиф сатып алған кезде кездескен, содан кейін 1991 жылы олар оған өз адамын оқытуды ұсынған, ол бас тартқан, Иншаков Гордон үшін каскадёрлық жұмыс кезінде Филдің жақын досы болған, ал Гордон қайтыс болғанға дейін аз уақыт бұрын оны каскадёр Филатовқа құрмет көрсету үшін барлық фильм кадрларын алуды сұраған. Саша кейін мәйітке дайындалған төрт табытты алып, достарының қолына үш пистолет салады. Келесі күні Сашаға Космостың түпнұсқа Линкольн Таун-кары көрсетіледі. Бели Шмитті зиратқа жібереді және оның артынан еріп, жаңа қауіпсіздік бастығын таныстырады және оған бәрін кейін түсіндіретінін айтады. Шмит келгенде, жерлеу рәсімі басталады. Белов, Ольга және Иван жолмен келе жатқанда, көлік M72 құрылғысымен атқыланып, өзенге құлайды. Жерлеу рәсімінде Беловтың қаза болғаны туралы хабарлама таралды.

2000 жылдың қыс/көктем

Фильмнің бұл бөлігі бастапқы титрлерде жарияланғанымен, ешқашан ресми түрде хабарланбаған. Беловтың қазасы Макс пен Каверинге тығырынан шығуға мүмкіндік берді. Өмір бойғы қарсыласының соңғы аяқталуын көріп, ол Артурмен бірлесіп бизнес ашады және жақын арада жаңа сауда орталығы болып ашылатын құрылыс алаңын тексеріп қарастырады. Кенеттен Белли пайда болып, Максты, Артурды, олардың бірнеше серіктерін және соңында Каверинді де өлтіреді. Содан кейін ол Иншаковқа өзінің қалай өлгендей болғанын және көліктің жарылғанда өзенге қалай құлағанын түсіндіреді. Фильм көктемде, қар еріген кезде аяқталады, Саша тағы да Sparrow Hills-ке келеді, бұл жолы жалғыз, және тоғыз жыл бұрын бауырлары үшін әрқашан тұруға берген антты еске түсіреді. Ол сол сөздерін қайталап, ағайын дегендерін ешқашан ұмытпайтынына ант етеді, сосын сағатын қоршауға тигізіп, сындырады. Әуежайда Ольга мен Иван Сашаның Ресейден ұшатын ұшағына отыруын күтеді. Ұшаққа соңғы шақыру жарияланғанда, Ольга Сашадан қоңырау алады, ол қазір олармен бірге бара алмайтынын, себебі олар үшін қауіпті, бірақ бірнеше айдан кейін келетінін айтады. Жасымен толған Ольга Иванмен бірге ұшаққа кіреді. Саша көпірде тұрып, ұшақтың көтерілісін бақылайды. Таксиге отырғанда экран қараңғыданады және титрлер басталады.

Сын

Фильмге қатысты негізгі сын – ол жалпы қылмыстық ортаның мүшелері арасындағы қарақшылықты және қарым-қатынастарды романтизациялап, қылмыскерлердің тартымды (әсіресе жас көрермендер үшін) бейнесін көрсетуі. Бұған нақты мысал – сериал режиссерінің ұлы Леонид Сидоровтың тағдыры. Ол 8 жасынан бастап интернатта тәрбиеленді, себебі оның ата-анасы оның біліміне қатысты құқықтарынан айырылды. Өкінішке орай, қиын жасөспірім кезінде, 2000-жылдардың ортасында "Бригада" сериалдың ең танымал шағында, Леонид өзінің айналасына топ жинады. Топ мүшелерінің сыртқы түрі мен бір-бірімен қарым-қатынасы сериалдың басты кейіпкерлерін еліктеді, ал Леонид өзіне "Космос" кейіпін таңдады. Бастапқыда құрдастарын зорлықпен ақша алумен айналысса, кейін қылмыстық топтың қызметі ауыр қылмыстарға дейін жетті. 2006 жылы Леонид көлік ұрлығы үшін сотталды, ал 2008 жылы тонау, қос кісі өлтіру және зорлау қылмыстары үшін 13 жылға бас бостандығынан айырылды. Дегенмен, фильмде оның әйелі мен достары "Саша Уайтты" қылмыстық жолды таңдағаны үшін үнемі кінәлайды. Фильмнің соңы көңіл көтеріңкі емес: төрт дос ішінде үшеуі қаза табады, ал Александр Белов "жасырынып кетеді", таңдаған жолына өкініп, оның салдарынан барлығын жоғалтады. 2018 жылы "Бал арасы" рөлін орындаған Павел Майков "Бригаданы" Ресейге қарсы жасалған қылмыс деп атады, оған өзі қатысқандығын айтты және сериалдың зияны – оның арқасында "балалар қарақшы болғысы келді" деп түсіндірді.

Актерлік құрам

Сериал теледидарда көрсетілгеннен кейін көп ұзамай-ақ актерлер елге танымал болды. Сергей Безруков – Александр Белов (Белый/Ақ) – «Бригада» тобының жетекшісі. Ол ақылды, кәсіби қабілеттері жоғары, бірақ көптеген кемшіліктері бар, мысалы, адалсыздық. Ол үш досына шын ниетпен қамқорлық жасайды, егер олардың біреуі сатқындық жасаған деп есептелсе, оған сенуге қиналмайды. Владимир Вдовиченков – Валерий Филатов (Фил/Фил) – Сашадан кейін топтың ең салмақты мүшесі болып көрінеді. Ол бастапқыда боксшы, кейін каскадер болады. Қастандыққа ұшырағаннан кейін бір жыл бойы комада жатады. Дмитрий Дюжев – Космос Холмогоров (Космос/Ғарыш) – Топтың әзілкеші, көңіл көтерушісі. Ол сонымен қатар ең жарқын, көзге түсетін мүше. Кейін Саша Космосқа сенуі қиын болса да, олар жақын дос болып қалады. Ол кокаинге тәуелді болып қалады. Павел Майков – Виктор Пчёлкин (Пчёла/Арық) рөлінде – Топтың тыныш, сыпайы сөйлейтін мүшесі. Ол әйелдермен қарым-қатынаста табысты, бірақ кейде шатасып қалады. Саша оны кешіріп, ақырында нағыз кінәліні анықтайды. Екатерина Гусева – Ольга Белова (қызметкерлік аты – Сурикова) рөлінде – Сашаның әйелі және жалғыз сүйіктісі. Олар он жыл бойы түрлі дау-жанжалдарды бастан өткереді, кейбіреулері өте ауыр, бірақ соңында махаббаттарын нығайтады. Ол скрипкашы, оны әжесі тәрбиелеген. Андрей Панин – полиция қызметкері Владимир Каверин рөлінде – Сериалдың тұрақты жаман кейіпкері. Ол жиі пайда болып, жоғалып тұрады. Бастапқыда ол Сашаны ұстай алмаған жемқор полицей. Бұл оны ашуға дейін жеткізеді, кейін Сашаның тобына қосылып, кек қайтаруды көздейді. Бірақ ол Чечняда жарақаттанғаннан кейін әскери қызметте қалуға мәжбүр болады. Ол өте ашкөз, жылан сияқты мінезді кейіпкер, оның жалғыз мақсаты – Саша Беловты өлтіру.

Жалғасы

Бастапқы кітаптың авторы Сашаның жаңа топ құруы туралы бірнеше жалғастыру роман жазды, бірақ сыншылардың пікірі көңіл көншітпеді. Олар Саша мен жаңа топ арасында Пхиола, Космос және Филмен болғандай байланыс болмағанын айтты. Дегенмен, кітаптың бірінші бөлігін ұнатып оқығандар үшін әлі де қызықты оқу болып табылады.