Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Американдық шахматшы (1863–1905)
American chess player (1863–1905)
Самуил немесе Соломон Липшуц Липшуцтің нақты аты жөнінде көп дау бар. Шахмат тарихшысы Эдвард Винтер: «С. Липшуц (1863–1905) – АҚШ чемпионы, бірақ шахмат тарихшылары оның атын әлі күнге дейін нақты анықтай алмай отыр» деп жазады. Липшуцтің қосымшасын қамтитын «Шахматшы нұсқаулығында» оның атының алғашқы әрпі ғана, «С» көрсетілген. «Яһуди энциклопедиясында» (төменде қараңыз) оның аты «Соломон» деп берілген. Джереми Гейджтің 1987 жылғы «Шахмат тұлғалары: биобиблиография» кітабында оның атын «Симон» деп атаған бес дереккөз, «Самуил» деп атаған төрт дереккөз және «Соломон» деп атаған бір дереккөз келтірілген. Алдыңғы кітабында Гейдж: «Оның аты Самуил, Симон немесе Соломон деп әртүрлі айтылады. Деректердің салмағы ешқайсысын анық қолдамайды» деп жазған. Липшуцтің жаңа өмірбаянында Стивен Дэвис оның ресми құжаттарда «Соломон» есімін қолданғанын, бірақ отбасы мен достары оны «Самуил» деп атағанын дәлелдеген. (4 шілде 1863 жылы Унгварда – 30 қараша 1905 жылы Гамбургте) – шахматшы және автор. 1892–1894 жылдары АҚШ шахмат чемпионатының жеңімпазы болды.
Samuel or Salomon LipschützThere is considerable dispute over Lipschütz's first name. Chess historian Edward Winter writes, "S. Lipschütz (1863–1905) was a US champion, but chess historians are still unable to establish with certainty his forename." The Chess Player's Manual, to which Lipschütz contributed the appendix, gives only his first initial, "S". The Jewish Encyclopedia (see below), gives his first name as "Solomon". Jeremy Gaige in his 1987 book Chess Personalia: A Biobibliography lists five sources that give his first name as "Simon", four that give it as "Samuel", and one that gives it as "Solomon". In an earlier book, Gaige wrote, "His first name has been variously given as Samuel, Simon or Solomon. The weight of evidence does not clearly favor any of them." In a new biography of Lipschütz, Stephen Davies establishes that he used "Salomon" for official purposes but that he was called "Samuel" by family and friends. (July 4, 1863 in Ungvár – November 30, 1905 in Hamburg) was a chess player and author. He was chess champion of the United States from 1892 to 1894.
Өмірбаян
Аустрия-Мажарстан империясының Карпат Рутениясы, Унгвар қаласында (қазіргі Украинаның Ужгород қаласы) туған Липшюц 1880 жылы он жеті жасында Нью-Йоркке эмиграциялады. Ол көп кешікпей шахмат ортасында танымал болды және 1883 жылы Нью-Йорк шахмат клубының Филадельфия шахмат клубымен өткен матчада команда құрамына ілікті, екі ойынды да жеңіп алды. 1885 жылы Нью-Йорк шахмат клубының чемпионатында жеңіске жетті, ал келесі жылы Лондонда өткен халықаралық турнирде алтыншы орын алды, онда Йоханнес Цукерторт және Джордж Генри Маккензи сияқты шеберлерді жеңді. 1889 жылы Нью-Йоркте өткен алтыншы американдық шахмат конгресінде Липшюц тағы да алтыншы орынды иеленді және жүлдегерлердің арасындағы жалғыз американдық шахматшы болды. 1892 жылы ол Джексон Уиппс Шоуолтерді жеңіп, жеті жеңіс және бір теңдік нәтижесімен АҚШ шахмат чемпионатында жеңімпаз атанды. "Staats Zeitung" кубогын Манхэттен шахмат клубына үш рет Нью-Йорк штатының шахмат қауымдастығының матчтары мен турнирлерінде жеңіске жетіп, толыққанды иелену құқығын қамтамасыз етті. 1900 жылы Манхэттен шахмат клубында өткен секстангл турнирінде Фрэнк Маршалл мен Шоуолтерден озып жеңіске жетті. Липшюц Эммануэль Ласкермен екі рет ойнады, екі ойын да тең аяқталды. Липшюцтің бірнеше ойындары "Шахмат шеберлерінің ойындарының мысалдары" (New Barnet, 1893) жинағында жарияланды. Ол "Шахматшы нұсқаулығына" (Gossip, 1888) 122 беттік американдық қосымша жазды және "The Rice Gambit", Нью-Йорк, 1898 жылғы басылымын редакциялады. "Шахматшы нұсқаулығына" жазған анонимді рецензияда "Липшюц мырзаның қосымшасы, ашылулардың дамуын қазіргі деңгейге дейін жеткізеді" деп мақтады. Дэвид Хупер мен Кеннет Уайлд "Шахматқа арналған Оксфорд энциклопедиясында" Липшюцтің қосымшасы "осы кітапты сол кездегі стандартты ашылулар кітабының біріне айналдыруға көмектесті" деп жазды. Уильям Эварт Нейпер Липшюцті "сәл денесі нашар, әдепті мінез-құлық пен манерасы бар, және шалқа жазулы, ұзын мұрынды – Шахматтың Сираносы" деп еске алды. Артур Бискуйер мен Эндрю Солтистің пікірінше, "Ол әдістемелік шабуылшы, сонымен қатар таңғажайып жақсы позициялық идеялары мен кейбір нашар идеялары болды". Мысал ретінде олар 1889 жылғы Рю Лопестегі оның теориялық жаңалығын келтіреді: 1. e4 e5 2. Nf3 Nc6 3. Bb5 d6 4. Bxc6+ bxc6 5. d4 f6!, мұны әлем чемпионы Вильгельм Штейниц "керемет және жаңа идея" деп бағалады. Туберкулезбен ауырған Липшюц денсаулығына байланысты бірнеше рет Нью-Йоркке қайтып, негізінен Санта-Феде (1893), Лос-Анджелесте (1893-95) және Флоридада (1904) болды. 1904 жылы ол емделу үшін Гамбургке сапар шекті, онда бірнеше операция жасалды, бірақ емделуден аман қалмады.
Born in Ungvár, Ung County, Carpathian Ruthenia, Austria Hungary (now Uzhhorod, Ukraine), Lipschütz emigrated to New York City in 1880 at the age of seventeen. He soon became known in chess circles and in 1883 he was chosen as one of a team to represent the New York Chess Club in a match with the Philadelphia Chess Club, and won both of his games. In 1885 he won the championship of the New York Chess Club, and the next year he took part in the international tournament held in London, where he came sixth, including wins over Johannes Zukertort and George Henry Mackenzie. At the Sixth American Chess Congress held in New York in 1889, Lipschütz again finished sixth and was the only American player among the prize winners. Lipschütz won the U. S. Chess Championship in 1892 by defeating Jackson Whipps Showalter in a match by seven wins to one with one draw. He secured for the Manhattan Chess Club the absolute possession of the "Staats Zeitung" challenge cup by winning New York State Chess Association matches and tournaments three times. In 1900 he won the Sexangular Tournament at the Manhattan Chess Club ahead of Frank Marshall and Showalter. Lipschütz played Emanuel Lasker twice and drew both games. Several games played by Lipschütz were published in Examples of Chess Master Play (New Barnet, 1893). Lipschütz wrote a 122 page American Appendix to The Chess Player's Manual (Gossip, 1888) and edited The Rice Gambit, New York, 1898. An anonymous reviewer of The Chess Player's Manual in the New York Times praised "Mr. Lipschütz's appendix, which brings the development of the openings almost down to date". David Hooper and Kenneth Whyld write in The Oxford Companion to Chess that Lipschütz's appendix "helped to make this one of the standard opening books of the time". William Ewart Napier recalled Lipschütz as a "frail little man, with a gentlemanly mien and manners and an extravagantly long, pointed nose—the Cyrano of Chess". According to Arthur Bisguier and Andrew Soltis, "He was a methodical attacker with some strikingly good positional ideas—and some terrible ones." As an example of the former, they quote his 1889 theoretical novelty in the Ruy Lopez, 1. e4 e5 2. Nf3 Nc6 3. Bb5 d6 4. Bxc6+ bxc6 5. d4 f6!, which World Champion Wilhelm Steinitz praised as an "excellent and novel idea". Afflicted by tuberculosis, Lipschütz left New York several times for health reasons, principally staying in Santa Fe (1893), Los Angeles (1893–95) and Florida (1904). In 1904 he travelled to Hamburg for treatment, where he had a series of operations but did not survive the treatment.