Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ақуыздың түрі
Type of protein
Плазминоген активаторлары – плазминогеннің зимаген түрін протеолиздік жарып, плазминге айналдыруын катализдейтін серин протеазалары. Плазмин – фибринолиздің, яғни қан ұю кезінде түзілетін фибрин полимерлерінің ыдырауының маңызды факторы. Плазминогенді белсендіретін екі негізгі түр бар: урокиназа (uPA) және тіндік плазминоген активаторы (tPA). Тіндік плазминоген активаторлары эмболиялық немесе тромбоздық инсульт, миокард инфарктісі және өкпе эмболиясы сияқты қан ұюмен байланысты медициналық жағдайларды емдеу үшін қолданылады.
Plasminogen activators are serine proteases that catalyze the activation of plasmin via proteolytic cleavage of its zymogen form plasminogen. Plasmin is an important factor in fibrinolysis, the breakdown of fibrin polymers formed during blood clotting. There are two main plasminogen activators: urokinase (uPA) and tissue plasminogen activator (tPA). Tissue plasminogen activators are used to treat medical conditions related to blood clotting including embolic or thrombotic stroke, myocardial infarction, and pulmonary embolism.
Ингибициялау
Тін плазминоген активаторы мен урокиназаның негізгі тежегіші – плазминоген активаторының тежегіші 1 (PAI 1). Плазминоген активаторының тежегіші 1 – эндотелийлік жасушалар синтездейтін серин протеазасы, ол тіндік плазминоген активаторын (tPA) және урокиназаны (uPA) ерекше тежейді. Тін плазминоген активаторы және урокиназа плазминогенді активтендіреді, нәтижесінде қан ұйымдыларының ыдырауы (фибринолиз) жүреді. PAI 1 деңгейлері пациенттерде және олардың белгілі бір ауруларға қалай әсер ететіні зерттелді. Семіз адамдарда PAI 1-дің жоғары деңгейі анықталды. PAI 1 деңгейінің жоғарылауы атеро тромбоздық оқиғалар қаупін арттырады және қан тамырлары ауруларын да дамытуы мүмкін. Плазминоген активаторының тежегіші 2 (PAI 2) – tPA және uPA-ны белсенділігін жоятын серин протеазасы. PAI 2 плацентада өндіріледі және жүктілік кезінде қанда жоғары мөлшерде табылады.
The main inhibitor of tissue plasminogen activator and urokinase is plasminogen activator inhibitor 1 (PAI 1). Plasminogen activator inhibitor 1 is a serine protease, synthesized by endothelial cells, that specifically inhibits tissue plasminogen activator (tPA) and urokinase (uPA). Tissue plasminogen activator and urokinase are the activators of plasminogen and results in the breakdown of blood clots (fibrinolysis). PAI 1 levels has also been studied in patients and how they influence certain diseases. Elevated serum levels of PAI 1 have been found in obese individuals. Elevated levels of PAI 1 also seem to increase the risk of atherothrombotic events and may also promote vascular disease. Plasminogen activator inhibitor 2 (PAI 2) is also a serine protease that inactivates tPA and uPA. PAI 2 is produced by the placenta and only found in high quantities in the blood during pregnancy.
Факторлар
XIa және XIIa факторлары плазминоген активаторына қатысатын екі негізгі фактор болып табылады. XI факторы (FXI) – бауырда өндірілетін серин протеазасы және белсенді емес күйде қан айналымында жүреді. XI факторының жетіспеушілігі гемофилия С-ге себеп болады. XIIa факторы – цимогенді XIa факторына айналдыруға қатысатын тағы бір плазма ақуызы. Бұл активация қан ұю каскады үшін маңызды.
Factor XIa and XIIa are two main factors involved in the plasminogen activator. Factor XI (FXI) is a serine protase produced by the liver and circulates in its inactive form. Deficiency in factor XI is known to cause hemophilia C. Factor XIIa is another plasma protein that is involved in the activation of zymogen factor is activated into factor XIa. This activation is important to the coagulation cascade.
Қолданбалар
Фибринолиз процесіне үлес қосатындықтан, тіндік плазминоген активаторы медицинада тромбоздық немесе эмболиялық инсульт, миокард инфарктісі және өкпелік эмболия сияқты қан қыстырумен байланысты ауруларды емдеу үшін қолданылады. Ол рекомбинанттық технологиялармен өндіріледі және альтеплаза, ретеплаза және тенектеплаза ретінде сатылады. Альтеплаза осы препараттардың біріншісі болып нарыққа шықты және tPA-ның нақты құрылымымен сәйкес келеді. Ретеплаза мен тенектеплаза альтеплазадан кейін FDA бекітілімін алды және tPA-дан өзгеше құрылымға ие. tPA-ның осы рекомбинанттық түрлерінің қандағы жартылай ыдырау мерзімі ұзақ екені және тежеуге қарсы тұру қабілеті жоғары екені көрсетілді, нәтижесінде тромболиздік ауруларды емдеу мүмкіндігі артады. Урокиназа да медицинада қолданылады, әсіресе өкпелік эмболияны емдеуде.
Due to its contribution to fibrinolysis, tissue plasminogen activator is used medically to treat blood clot related disorders including thrombotic or embolic stroke, myocardial infarction, and pulmonary embolism. It is manufactured using recombinant techniques and is sold as alteplase, reteplase, and tenecteplase. Alteplase was the first of these versions to go on the market, and has the same exact structure as tPA. Reteplase and tenecteplase both received FDA approval after alteplase, and have nonidentical structures to tPA. These recombinant forms of tPA have been shown to have a longer half life in the blood and a greater resistance to inhibition, resulting in an increased capacity to treat thrombolytic diseases. Urokinase is similarly used in the medical field, specifically for the treatment of pulmonary embolism.
Плазминоген активаторының сүт безі қатерлі ісігінде рөлі
Плазминогенді активтеуші ингибиторы 1 тек ингибитор ғана емес, сонымен қатар ПАИ-1-нің басқа да қызметтері оның қатерлі ісікке қатысуы мүмкін екенін көрсетеді. ПАИ-1-нің басқа қызметтеріне жасушалардың жабысуының төмендеуі, жасушалардың көбеюі, апоптоз және жасушалық сигнал беру жатады. Бұл қызметтер ПАИ-1 экспрессиясы ісік микроортасында ісік жасушаларының прогрессиясын күшейтуі мүмкін екенін ұсынады. Урокиназа плазминоген зимагенін серин протеазасы плазминге ыдыратады. uPA-ның жоғары деңгейі – қатерлі ісіктің көрсеткіші, ол сүт безінің ісігінде табылуы мүмкін. Плазмин клеткадан тыс матрицада (ЭКМ) матрицалық металлопротеаздарды (ММП) белсендіре алады. ММП-ның белсендірілуі ЭКМ компоненттерінің ыдырауы арқылы ісік жасушаларының инвазиясына және метастаздануына ықпал етеді.
Plasminogen activator inhibitor 1 not only functions as an inhibitor, but other roles of PAI 1 could suggest it could contribute to cancer. The other roles of PAI 1 include, cell de adhesion, cell proliferation, apoptosis, and cell signaling. These roles could suggest that PAI 1 expression in the tumor microenvironment enhances tumor cell progression. Urokinase cleaves the zymogen plasminogen into serine protease plasmin. The elevated levels of uPA is an indicator of cancer which could be found in the carcinoma of the breast. Plasmin can activate matrix metalloproteases (MMP's) in the extracellular matrix (ECM). MMP activation contributes to tumor cell invasion and metastasis by degradation of ECM components.