Кіріспе

Майкл Энтони Флеминг, О. С. Ф. (шамамен 1792 – 14 шілде 1850) – Ирландияда туған Францискан минор орденінің мүшесі, Рим-католик шіркеуінің Ньюфаундлендтегі Сент-Джонс епархиясының епискобы. Ол негізінен төрт приходтағы бірнеше дін қызметкерінен тұратын шағын миссияны 40 000-нан астам жамағатқа ие үлкен епархияға айналдырды және 19 ғасырда Ньюфаундленд колониясына келген ең ықпалды ирланд иммигранты болды. Сент-Джонс қаласындағы Әулие Иоанн Баптист соборының негізін қалаушысы ол болды.

Ерте өмір

Флеминг Ирландияның Типперри графтығындағы Каррик-он-Суирден шамамен үш шақырым қашықтықта дүниеге келген. Бала кезінде Флеминг екі жыл бойы Уотерфорд графтығындағы Страдблиде протестант пасторының басшылығымен классикалық білім алды. Оның туысы Мартин Флемингтің ынталандыруымен ол Вексфордтағы францискан монахтарының жатағына қабылданды, содан кейін сол жердегі францискан семинариясына түсті. Флеминг 1815 жылдың 15 қазанында католик дін қызметкеріне куәлік алды, одан кейін туысы басшысы болған Каррикбегтегі монастырға жіберілді. Сол жердегі францискан шіркеуін қайта құруға көмектескен тәжірибесі оны ерте жасынан "құрылысшы" ретінде таныстырды және кейін Ньюфаундлендте атқарар жұмысына негіз болды.

Ньюфаундлендке жіберілген

1823 жылы Томас Скалланның, О.С.Ф., Ньюфаундлендтің апостолдық викарі және Ирландияның қайырымдылық қоғамының шақыруымен Флеминг колонияда дін қызметкері ретінде қызмет ету үшін шақырылды. Бастапқыда Флемингтің мінезі Скалланнан өте ерекше екені байқалды. Ньюфаундлендтегі ирландтар мен католицизмнің орны туралы оның ойлары Ирландиядағы жақын досы Дэниел О'Коннеллдің ұлттық саясатындағы тәжірибесімен қалыптасқан. Көптеген мәселелер бойынша олардың көзқарастары мүлдем әртүрлі болғанына қарамастан, Флеминг Скаллан тарапынан ізбасары ретінде ұсынылып, 1829 жылдың 10 шілдесінде Папа Григорий XVI оны Карпасия титулдық епархиясымен викариаттың коадъютор епископы етіп тағайындады.

Епископ

Флеминг 1829 жылғы 28 қазанда Скалланның Сент-Джон шіркеуінде епископқа кіргізуінен кейін көп ұзамай, өзінің ультрамонтанист идеологиясын іске қосты, қазіргі католик мекемесі – жетімдер үйін оның жай ғана басқарушылары, Ирландияның қайырымдылық қоғамының мүшелерінен өз бақылауына алды. Скалланның 1830 жылғы 29 мамырдағы қайтысынан кейін, ол автоматты түрде оның Апостольдық викарийі болып табысты. Содан кейін ол Ньюфаундлендте католицизмді жүйелі түрде кеңейтуге кірісті. Бұл жаңа приход шіркеулерін салуды, ескі приходтарды жаңа приходтарға бөлуді, ирланд дін қызметкерлерін жұмысқа алуды және жас қыздарды оқыту үшін екі ирланд әйелдерінің діни орденін тартуды қамтыды. Ол Ньюфаундлендтің алыс аудандарына сапар шекті, 1835 жылғы қысында Пети-Харбордағы балықшылар үйінде тұрып, католиктер мен англикан қауымының барлығына шешекке қарсы екпе жасады және дәрігерлер мен басқа дін қызметкерлері бармағандықтан олармен карантинде қалды. Флемингтің ықпалы діни саламен ғана шектелмеді. Апостольдық викарий ретінде, кейіннен епископ болып, ол Ньюфаундлендтің саяси аясында ирланд католиктерінің мүддесін қорғады. Губернаторға және отарлық кеңсеге петициялар жолдау арқылы Флеминг 1832 жылы Ньюфаундлендтегі ирланд католиктеріне эмансипация актісін қолдануға ықпал етті. Сонымен қатар, колонияға өкілдік билік берумен бірге Флеминг саяси процесте белсенділік танытып, католик және протестант үміткерлерін қолдады, олар колониядағы ирланд католик халқы үшін маңызды деп санайтын құқықтар мен жеңілдіктерді ілгерілетуге көмектесті. Шіркеу басқаруында, білім беруде немесе саяси қызметте болсын, Флемингтің батыл әрекеттері мен көзқарасы Ньюфаундленд колониясындағы католик дін қызметкерлері үшін маңызды өзгеріс болды. Өзінің саяси ықпалының нәтижесінде, өзі "ирланд ұлтшылы" болған Флемингті көптеген ағылшындар мен протестанттар Ньюфаундленд саясатындағы бұзылушы күш ретінде қарады, ал оны қолдаған көптеген ирланд қауымдары оны Ньюфаундленд саясатындағы құрылысшы күш деп есептеді. Ол өзін ирланд қауымының жетекшісі деп санады және Англия шіркеуінің өсіп келе жатқан католик ықпалына қарсы әрекет ету әрекеттерінен қорқыныш сезінетіндей, жергілікті британдық билікке қарсы тұрудан тартынбады, дәл сол сияқты оның досы және отандасы Дэниел О'Коннелл өз елінде істегендей. Бұл күрес газеттердегі қыздырып жіберуші мақалаларға және күшін күшейткен қарсыластар арасындағы сот процестеріне ұласты. Екі тараптың да жақтастарының әрекеттері жағдайды одан әрі шиеленістірді. Флеминг белгілі бір адамдардың сайлануына араласты, бұл торилердің санасында Ассамблеяны басып алатын "қасиетшілер партиясының" көрінісін тудырды. Осы кезден бастап шіркеудің ықпалы 1830 жылдардан бастап Ньюфаундленд саясатындағы басты фактор болып қала берді.

Ньюфаундленд триколоры

Халықтық аңыз бойынша, Флеминг Ньюфаундлендтің «қызғылт, ақ және жасыл» үш түсті туын жасаған деп есептеледі. Англикандық және Рим-католик соборлары үшін жыл сайынғы ағаш тасымалы кезінде екі топ арасында қызу бәсекелестік туды. Протестант ағылшындары ағаш үйінділерін жергілікті қоғамның қызғылт туымен белгілесе, католик ирландтары жасыл туларды қолданды. Қауіптің күшті болуына байланысты, епископ Флеминг араласып, оларды ортақ ту қабылдауға көндірді. Бұл туда қызғылт пен жасыл түстер ақ жолақпен бөлініп, бейбітшіліктің символы болды. Қызғылт түс Англияның Тюдор гүлін (протестанттарды) білдірсе, жасыл түс Ирландияның (католиктердің) Әулие Патрик нышаны болды. Ақ түс Әулие Эндрю айқасынан алынған (Әулие Эндрю – балықшылар мен Шотландияның қадірлі қамқоршысы). Алайда, бұл аңыздың символикасы мен шығу тегі тарихи деректермен жоққа шығарылды. Шындығында, Ньюфаундлендтің «қызғылт, ақ және жасыл» үш түсті туы ирланд туы пайда болғаннан кейін кем дегенде 41 жыл өткен соң ғана пайда болды және ол, әлдеқайда көп, ирланд туының негізінде жасалған. Флемингтің ту жасауымен байланысты оның замандастарынан қалған ешқандай дереккөздік тарихи мәлімет табылмады. Мұндай байланыстар таза қиял тудырғандықтан, олардың көп бөлігі ойын-сауық және жазушы Пол О’Ниллдің еңбектерінде кездеседі.

Кеңейту

Флемингтің ең маңызды ішкі жобалары, оны ең жақсы есте сақтайтын істер, – мұғалімдер ретінде жұмыс істеу үшін ирландтық діни әйелдердің екі орденін шақыру және Сент-Джон үшін жаңа собор салу болды. 1833 жылы Флемингтің өтінішімен Презентация қарындастары Галвейден Ньюфаундлендке келіп, балаларға арналған мектеп ашты. Бірнеше апта ішінде қарындастарға көптеген жаңа оқушылар келді, олар Сент-Джон ирландтарының балалары еді, олар білімді экономикалық және әлеуметтік өркендеудің ең жақсы жолы деп қарады. 1842 жылы Флеминг Мейірімді қарындастарды қыздарға білім беруге және католик орта тапты құруға көмектесу үшін шақырды. Флемингтің ықпалымен 1836 жылғы Білім беру заңы білім беру мақсатында діни конфессияларға мемлекеттік қаражат бөлу прецедентін орнатты. 1847 жылы епископ Флеминг ирланд францискан орденінен төрт бауырды Ньюфаундлендке шақырып, Ирландияның қайырымдылық қоғамының мектебінде оқытуға жіберді. 1830 жылдары Флеминг собор салу үшін жер алуға ұмтылды. 1838 жылға қарай жер берілді, және құрылыс 1855 жылға дейін жалғасты. Собор 19 ғасырдағы Ньюфаундлендтегі ең ірі құрылыс жобасы болды, және содан кейін Ньюфаундленд католицизмінің айқын символына айналды. Флеминг 1850 жылы қайтыс болды және оны өз соборында жерледі.

Құрметтер

2005 жылдың 9 қыркүйегінде Флеминг соборының қасиеттілікке берілгеніне 150 жыл толуына орай, Канаданың тарихи орындар және ескерткіштер жөніндегі кеңесі Флемингті Канаданың ұлттық тарихи маңызы бар тұлға деп мойындаған тақта ашылды. Қасиеттілік кезінде Рим-католик шіркеуінің соборы Жаңа дүниедегі ең ірі ирландтық неоклассикалық собор болып саналды.