Кіріспе

Ресей империясындағы саяси партия Трудовиктер (Трудова́я гру́ппа) - ХХ ғасырдың басында Ресейдің демократиялық социалистік саяси партиясы.

Тарих

Трудовиктер Социалистік революциялық партия фракциясынан бөлініп шықты, өйткені олар партияның ұстанымына қарсы шығып, Бірінші Думаға қатысты. Оларды орыс солдаты Алексей Аладин құрып, жетекшілік еткен. 1906 жылы Бірінші Думаға сайланды, бірақ соңғы жылдары Ұлыбританияда сүргінде болды. Аладдин 1873 жылы Симбирск қаласында шаруа отбасында дүниеге келді. Ленин мен Александр Керенскиймен бір гимназияда оқыды. Бұл аграрлық социалистік партия 1905 жылғы Революциядан кейін Ресейдің барлық жерінде пайда болған жүздеген шағын жұмысшылар топтарының бірі болды. Революция патшаны жолатпаса да, оның билігін шектеді, бірақ революционерлер үміттенген демократиялық, либералды қоғамның деңгейіне жетпеді, нәтижесінде партия, аман қалғанымен, кішкентай болып қалды. Трудовиктер 1905 жылғы революциядан кейін патша Николай II құрған мемлекеттік Думадағы орын алуымен танымал. Олар ең алдымен 1906 және 1907 жылдары 1-ші және 2-ші съездерде 100 орынға ие болды. 1917 жылы Уақытша үкімет тұсында Ресейдің премьер-министрі болған Александр Керенский 1912 жылы Төртінші Думаға Трудовик ретінде сайланды.

Екінші Думадағы жұмыс

1907 жылдың қаңтарынан бастап еңбек тобы сайлау науқанын қызу бастады. Ол барлық жерде дерлік солшыл элементтерді біріктіруге тырысты, кейде кадеттермен бірге оңшылдар мен октябристерге қарсы, кейде кадеттерсіз оларға және оңшылдарға қарсы. Санкт-Петербургте барлық солшылдардың кадеттермен блогы сәтсіз аяқталды, бірақ солшылдардың блогы кадеттерсіз, әлеуметтік демократиясыз орын алды. "Меншевиктер". Санкт-Петербургте бұл блок жеңілді, бірақ барлық дауыс берудің 27% жинады және Санкт-Петербург қаласының 12 бөлігінің бірінде (Виборг) сайлаушыларды өткізді. Екінші Думаның алғашқы күндері еңбек тобында 55 белсенді мүше тіркелген, оған қосылған шаруалар одағының 14 мүшесі мен өзін "еңбек тобына жанашыр" деп жариялаған 19 депутаттан басқа. 1907 жылы 15-17 ақпанда Териокиде еңбек тобының екінші съезі өтті, оған әр түрлі бөлімдерден 52 делегат қатысты. Бұл съезде жұмыс тобының шаруалар одағымен бірігуі және "еңбек тобы мен шаруалар одағы" деп аталуы, бірыңғай парламенттік фракцияны, бір комитетпен таныстыру туралы шешім қабылданды. Топтың платформа жобасы қарастырылды, бірақ ол түпкілікті бекітілмеді және ІІІ съезде қайта қаралғанға дейін уақытша әрекет ететін болып танылды. Топтың Орталық комитеті бұрынғыдай, еңбек тобынан, және Думаның Президиумына, жолдас төраға, М. Е. Березинге жүргізілді. Еңбек тобының кездесулеріне келгендердің арасында төрағаның тағы бір жолдасы, Х. Х. Познанский болды (бірақ ол төрағаның жолдастарына сайланғаннан кейін). Мемлекеттік жұмыстың алғашқы күндері Думаның жұмыс тобы саяси қылмыскерлерге арналған рақымшылық жобасын ұсынды, ол өткен жылғы басылыммен біршама өзгертілді. Сонымен қатар, Дума тобы жер реформасының жобасын ұсынды, ол үшін топ өткен жылдың жобасын пайдаланды. Екінші Думаның еңбек тобының спикерлері Березин, Караваев, Булота, Тихвинский, Карташев және басқалар ерекше көзге түсті. Дұмала жұмысшы тобы әрдайым дерлік әлеуметтік революционерлер мен социалистермен бірге әрекет етті. Ол осы үш Дума фракциясының тұрақты блогын құруға, тіпті оларды бір Дума фракциясына біріктіруге тырысты, бірақ олардың әрқайсысының Думадан тыс партиялық тәуелсіздігін жоймады.

Кейінгі Дума

Еңбек тобы парламенттік фракция ретінде ғана өмір сүруін жалғастырды. Үшінші және Төртінші Думаға сайлауда Трудовиктер радикалды демократиялық реформалар негізінде тұрған народниктер ұйымдары мен солшыл күштер блогынан сөйледі. Үшінші Мемлекеттік Думада Трудовиктер 14 орын алды, 4-шіде 10 орын.

Кесу

1907 жылы маусымдағы төңкерістен кейін Трудовиктердің провинцияларда жұмысы тоқтады. 1917 жылғы ақпан революциясы кезінде олар халықтық социалистермен бірігіп, Трудовиктердің алтыншы съезінде Еңбек халықтық социалистік партиясын құрды [17 маусым 23 (30 маусым 6 шілде)) 1917]. Партия Уақытша үкіметті қолдады, 1917 жылғы Қазан төңкерісінен кейін большевиктерге қарсы позиция қабылдады және көп ұзамай ыдырап кетті.