Кіріспе

Гүлді өсімдік түрі

Tiliacora triandra – Оңтүстік-Шығыс Азияның құрлық бөлігінде өсетін гүлді өсімдік түрі, әсіресе Таиландтың солтүстік-шығысы мен Лаостың тағамдарында кеңінен қолданылады. Таиландтың солтүстік-шығысындағы лао тілінің Исан диалектісінде бұл өсімдік бай янанг немесе бай янанг (ใบย่านาง, әдеби аудармасы "янанг жапырағы") немесе жай ғана янанг (ย่านาง) деп аталады. Лаоста да оны бай янанг (ໃບຢານາງ) деп атайды. Кхмер тілінде бұл өсімдік воар йеав (វល្លិយាវ) деп аталады. Бұл – терең жасыл жапырақтары мен сары гүлдері бар, тек жеңіл аязға төзімді, жоғары өсетін өсімдік.

Ас дайындауда

Солтүстік-шығыс Таиландтың Лао Исан мәдениетінде жапырақтары каенг но май (แกงหน่อไม้, кейде каенг Лао (แกงลาว) деп аталады) дайындауда қолданылады. Бұл этникалық лао халқының көпшілігінен кейін аталған, біріккен Солтүстік-шығыс Таиландтағы ащы дәмді сорпа, ішінде бамбук сабандары, бұрыштар, тұз және кейде оймақ саңырауқұлақтары, қарақұмық саңырауқұлақтары, ча ом немесе басқа да ингредиенттер болады. Жалпы, жапырақтар тұтас пайдаланылмайды, керісінше, жапырақтардан жасалған шырын (немесе экстракт) қолданылады, негізінен оның дәмін емес, қалыңдату үшін. Бұл шырынды жаңадан, жаңа жапырақтардан немесе консервіленген түрінде сатып алуға болады. Вьетнамда бұл өсімдік dây sương sâm деп аталады, одан "sương sâm" деп аталатын желе жасауға болады, кейде сусындар мен десерт ретінде басқа ингредиенттермен біріктіріледі. Камбоджада оны "самлор мачу" деп аталатын қышқыл сорпаның құрамына қосады. Лаоста және Таиландта жапырақтарды екі қолмен алға-артқа сүртіп, жапырақтардың барлық жасыл бөлігі суға шығып кеткенше сумен бөліп алады, бұл "янган суы" дегенді білдіретін nam yanang (; น้ําย่านาง) деп аталады. Янанг суын бамбук сорпасын жасауға пайдаланады.