Кіріспе

Француз физикалық химигі (1830–1901)

Франсуа Мари Рауль (/r//ɑː/'/uː//l/; 1830 жылдың 10 мамыры – 1901 жылдың 1 сәуірі) – ерітінділердің қасиеттерін, әсіресе олардың физикалық қасиеттерін зерттеген француз химигі.

Өмір және жұмыс

Рауль Норд департаментіндегі Фурн қаласында дүниеге келген. Ол 1853 жылы Реймс лицейінде ассистент-репетитор болып жұмыс істеді, ал бірнеше аралық қызметтерден кейін 1862 жылы Сенс лицейінде химия профессоры болып тағайындалды. Ол сол жерде электрмоторлық күш туралы диссертация жазып, келесі жылы Парижде докторлық ғылым кандидаты атағын алды. 1867 жылы Рауль Гренобль университетінде химия сабақтарына жетекшілік етті, үш жылдан кейін химия кафедрасын иеленді және 1901 жылы қайтыс болғанға дейін оны басқарды. Раульдің алғашқы зерттеулері физикалық сипатта болды, көбінесе вольта қабатының құбылыстарымен айналысты. Кейін оның назары таза химиялық мәселелерге ауысты. Раульдің есімі ең көп шешінділерге қатысты жұмыстарымен байланысты, оған өмірінің соңғы екі онжылдығын арнады. Оның шешінділердің қату температурасын төмендетуін сипаттаған алғашқы мақаласы 1878 жылы жарияланды. Судан басқа бензол және сірке қышқылы сияқты әртүрлі еріткіштермен жүргізілген қосымша тәжірибелер оны еріген заттың молекулалық салмағы мен шешіндінің қату температурасы арасындағы қарапайым байланысқа сендірді. Ол бұл байланысты «қатудың жалпы заңы» деп атады, егер бір заттың бір молекуласы кез келген еріткіштің 100 молекуласында ерітілсе, соңғысының қату температурасы 0,63°C-қа төмендейді деді. Рауль зерттеген тағы бір байланыс – ерітіндіге байланысты еріткіштің бу қысымын төмендету, мұндағы төмендеу еріген заттың молекулалық салмағына пропорционалды екені көрсетілді. Бұл қатынас сұйытылған шешінділердегі шекті жағдайда жақсы сақталады. Бұл екі жалпылау еріген заттардың молекулалық салмағын анықтаудың жаңа әдісін ұсынды және Якоб ван 'т Хофф пен Вильгельм Оствальд сияқты басқа химиктер оларды шешінділердегі электролиттік диссоциация гипотезасын қолдау үшін пайдаланды. Раульдің қату температурасын төмендету әдісі Эрнст Отто Бекманның жетілдіргеннен кейін одан да тиімді болды және органикалық заттардың молекулалық салмағын анықтаудың стандартты әдісіне айналды. Раульдің өмірі мен еңбегі туралы баяндаманы ван 'т Хофф 1902 жылғы 26 наурызда Лондон химиялық қоғамында өткен естелік лекциясында жасады.