Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бастапқы прогрессивті афазия (ППА) - тілдік қабілеттер баяу әрі бірте-бірте бұзылатын неврологиялық синдромның түрі. Афазияның басқа түрлеріне ұқсас, ППА-ны қосатын белгілер сол жарымшардың қай бөлігі айтарлықтай зақымдалғандығына байланысты. Алайда, басқа афазиялардан айырмашылығы, ППА ми тінінің үнемі нашарлауынан пайда болады, бұл ерте симптомдардың кейінгі симптомдарға қарағанда әлдеқайда аз зиянды болуына әкеледі. ПАА-мен ауыратын адамдар сөйлеу, жазу, оқу және жалпы тіл түсіну қабілетін баяу жоғалтады. Ақырында, науқастың бәрі дерлік мылқау болып, сөйлеу мен жазу тілін түсінбей қалады. Ол алғаш рет басқа психикалық функциялар сақталған кезде тілдік мүмкіндіктердің бұзылуы ретінде сипатталса да, ППА-ның аурулар мен Альцгеймер ауруының фронтотемпоральді доңғалақтың дегенерациясы спектрімен клиникалық және патологиялық үндестігі бар. Альцгеймер ауруынан зардап шеккендерден айырмашылығы, ППА бар адамдар әдетте өздерін қамтамасыз ете алады.
Primary progressive aphasia (PPA) is a type of neurological syndrome in which language capabilities slowly and progressively become impaired. As with other types of aphasia, the symptoms that accompany PPA depend on what parts of the left hemisphere are significantly damaged. However, unlike most other aphasias, PPA results from continuous deterioration in brain tissue, which leads to early symptoms being far less detrimental than later symptoms. Those with PPA slowly lose the ability to speak, write, read, and generally comprehend language. Eventually, almost every patient becomes mute and completely loses the ability to understand both written and spoken language. Although it was first described as solely impairment of language capabilities while other mental functions remain intact, PPAs have a clinical and pathological overlap with the frontotemporal lobar degeneration spectrum of disorders and Alzheimer's disease. Unlike those affected by Alzheimer's, people with PPA are generally able to maintain self sufficiency.
Себептер
Қазіргі уақытта ППА-ның және басқа да ППА-ға ұқсас дегенеративті ми ауруларының нақты себептері идиопатиялық (белгісіз) деп саналады. Аутопсия кезінде ППА жұқтырған адамдардың миында әртүрлі аномалиялар байқалды. Бұл өлтірулер, сондай-ақ КТ, МРТ, ЭЭГ, бір фотоны шығаратын компьютерлік томография және позитронды шығаратын томография сияқты бейнелеу әдістері, әдетте, аномалиялар тек сол жарты шарда ғана байқалды. Бұл нәтижелер әлі де қайталанып, перспективалық зерттеулер арқылы дәлелденген жоқ. ППА тұқым қуалайтын ауру болып саналмайды. Алайда, фронтотемпоральді доңғалақтың дегенерациясы (ФТДД) бар адамның туыстары, соның ішінде ППА, ППА немесе басқа да жағдайлардың даму қаупі аздап жоғары. ППА диагнозы қойылған пациенттердің төрттен бірінде ППА немесе FTLD ауқымындағы басқа аурулардың бірінің отбасылық анамнезі бар. Генетикалық бейімділік әр түрлі ППА нұсқалары арасында әр түрлі екендігі анықталды, прогрестік ағымсыз афазия (ПНА) логопезиялық прогрессивті афазияға (ЛПА) немесе семантикалық деменцияға (СД) қарағанда көбірек туыстық сипатқа ие. GRN мутациялары байқалған пациенттердің көпшілігі PNFA клиникалық белгілерін көрсетеді, бірақ фенотип атипиялық болуы мүмкін. Миға жарақат алғаннан кейін емес, науқас үнемі басталатын және үнемі өркендейтін афазияны көрсетуі керек, бұл сөйлемнің бұзылуы және / немесе сөзді қолдану, сөйлеуді шығару және түсіну. Бұл аурудың аурудың күнделікті өміріндегі белсенділіктері бойынша функционалдық әлсіреудің жалғыз анықтауышы болуы тиіс. Диагностикалық процедуралар негізінде аталған ауруды нейродегенеративті процеске жатқызу керек. ППА және басқа да афазиялар пациенттегі танымдық бұзылудың жалғыз көзі болып табыла ма, жоқ па, оны бағалау қиын, өйткені: 1) басқа да нейрологиялық дегенеративті аурулар сияқты, мысалы, Альцгеймер ауруы, қазіргі уақытта афазиялар үшін сенімді инвазивті емес диагностикалық тесттер жоқ, сондықтан нейропсихологиялық бағалаулар дәрігерлердің пациенттерді диагностикалау үшін қолданатын жалғыз құралы болып табылады; және 2) афазиялар көбінесе бұл нейропсихологиялық тесттердің басқа, тілдік емес бөліктеріне, мысалы, есте сақтау үшін ерекше. Алғашқы прогрессивті афазияның классикалық Mesulam критерийлерінде екі нұсқа бар: еркін сөйлемейтін типтегі PNFA және еркін сөйлеуші типтегі SD. Алғашқы прогрессивті афазияның үшінші нұсқасы, LPA, қосылды және бұл Альцгеймер ауруының атипиялық түрі. ПНФА үшін диагноз қоюдың негізгі критерийлері аграмматизм мен баяу және ауыр сөйлеуді қамтиды. Сонымен қатар, сөйлеуде жиі кездесетін қателіктер де бар, олар бұрмалау, өшіру және енгізу. Түсіну тұрғысынан алғанда, грамматикалық күрделілікке байланысты синтаксис пен сөйлемді түсінуде кемшіліктер бар, бірақ бір сөзді және объектіні түсіну салыстырмалы түрде сақталады. Альцгеймер ауруынан зардап шеккендерден айырмашылығы, ППА-мен ауыратын адамдар әдетте өздеріне қамқорлық жасау, жұмыс істеу, қызығушылықтары мен хоббилерін жалғастыру қабілетін сақтай алады. Сонымен қатар, Альцгеймер, Пик және Кройцфельдт-Якоб аурулары сияқты ауруларда тіл түсіну мен оны шығарудың бірте-бірте нашарлауы - бұл жадының, қозғалыс қабілеттерінің, ойлау қабілетінің, сананың және визуалды-кеңістіктік қабілеттерінің бірте-бірте төмендеуі сияқты көптеген мүмкін психикалық нашарлаулардың бірі ғана. Алцгеймер ауруы кезінде де қолданылатын анти- TNF емдеу стратегиясы - периспинальді этанерцептпен емделген алғашқы прогрессивті афазиясы бар науқастың сөйлеу қабілеті мен деменция жағдайында тез және тұрақты жақсарғаны туралы хабарланған. Бұл мақаламен бірге науқастың жағдайының жақсарғанын көрсететін бейнеролик жарияланды. Бұл нәтижелер өз бетінше қайталанбаған және әлі де даулы болып келеді.
Currently, the specific causes for PPA and other degenerative brain disease similar to PPA are viewed as idiopathic (unknown). Autopsies have revealed a variety of brain abnormalities in people who had PPA. These autopsies, as well as imaging techniques such as CT scans, MRI, EEG, single photon emission computed tomography, and positron emission tomography, have generally revealed abnormalities to be almost exclusively in the left hemisphere. These results have yet to be replicated or demonstrated by prospective studies. PPA is not considered a hereditary disease. However, relatives of a person with any form of frontotemporal lobar degeneration (FTLD), including PPA, are at slightly greater risk of developing PPA or another form of the condition. In a quarter of patients diagnosed with PPA, there is a family history of PPA or one of the other disorders in the FTLD spectrum of disorders. It has been found that genetic predisposition varies among the different PPA variants, with progressive nonfluent aphasia (PNFA) being more commonly familial in nature than logopenic progressive aphasia (LPA) or semantic dementia (SD). Most patients with observed GRN mutations present clinical features of PNFA, but the phenotype can be atypical. As opposed to having followed trauma to the brain, a patient must show an insidious onset and a gradual progression of aphasia, defined as a disorder of sentence and/or word usage, affecting the production and comprehension of speech. The disorder in question must be the only determinant on functional impairment in the activities of the patient's daily living. On the basis of diagnostic procedures, the disorder in question must be unequivocally attributed to a neurodegenerative process. Whether or not PPA and other aphasias are the only source of cognitive impairment in a patient is often difficult to assess because: 1) as with other neurologically degenerative diseases, such as Alzheimer's disease, there are currently no reliable non invasive diagnostic tests for aphasias, and thus neuropsychological assessments are the only tool physicians have for diagnosing patients; and 2) aphasias often affect other, non language portions of these neuropsychological tests, such as those specific for memory. In the classical Mesulam criteria for primary progressive aphasia, there are two variants: a non fluent type PNFA and a fluent type SD. A third variant of primary progressive aphasia, LPA was then added, and is an atypical form of Alzheimer's disease. For PNFA, the core criteria for diagnosis include agrammatism and slow and labored speech. Inconsistent speech sound errors are also very common, including distortions, deletions, and insertions. In terms of comprehension, there are deficits in syntax and sentence comprehension due to grammatical complexity, but single word and object comprehension is relatively maintained. Unlike those affected by Alzheimer's, people with PPA are generally able to maintain the ability to care for themselves, remain employed, and pursue interests and hobbies. Moreover, in diseases such as Alzheimer's disease, Pick's disease, and Creutzfeldt–Jakob disease, progressive deterioration of comprehension and production of language is just one of the many possible types of mental deterioration, such as the progressive decline of memory, motor skills, reasoning, awareness, and visuospatial skills. Rapid and sustained improvement in speech and dementia in a patient with primary progressive aphasia utilizing off label perispinal etanercept, an anti TNF treatment strategy also used for Alzheimer's, has been reported. A video depicting the patient's improvement was published in conjunction with the print article. These findings have not been independently replicated and remain controversial.
Тарих
М. Марсель Месулам бастапқы прогрессивті афазия терминін енгізді.
M. Marsel Mesulam coined the term primary progressive aphasia.