Кіріспе
Мендельсон Бартольдидің симфониясы
A минорындағы 3-ші симфония, Op. 56, MWV N 18, «Шотландтық» деп белгілі, Феликс Мендельсонның 1829 және 1842 жылдар аралығында жазылған симфониясы.
Құрамы
Мендельсон бұл симфонияны жазуға 1829 жылы Ұлыбританияға жасаған алғашқы сапары кезінде шабыттанды. Лондондағы бірнеше сәтті қойылымнан кейін Мендельсон өзінің досы Карл Клингеманмен бірге Шотландияға жаяу саяхатқа шықты. 30 шілдеде Мендельсон Эдинбургтегі Холируд сарайындағы Холируд капелласының қираған қалдықтарын аралады, онда ол отбасына хат жазып, шығарма үшін алғашқы шабыт алғанын жеткізді: text=Қараңғы кеште біз бүгін королева Мэри өмір сүрген және сүйген сарайға бардық. Төмендегі капелла қазір шатырсыз. Сол жерде және Мария Шотландияның патшайымы болып тағайындалған сынған құрбандық үстелінде шөп пен қалың жапырақ өсіп-өніп жатыр. Барлығы қираған, шіріген, аспаннан нұр шашырап түсіп жатыр. Менің ойымша, мен сол жерден "Шотландиялық" симфониямның бастауын таптым. Осы сипаттамамен қатар, Мендельсон өз хатында симфонияның ашылу тақырыбы болатын алғашқы ноталар жазылған қағаздың бір бөлігін қосады. Бірнеше күннен кейін Мендельсон және оның серігі Шотландияның батыс жағалауына және Стаффа аралына сапар шекті, бұл композиторды Хебридтерді жазуға жетеледі. Хебридтердің алғашқы нұсқасын аяқтағаннан кейін Мендельсон Италияда гастрольдік сапар кезінде болашақта 3-ші симфония болады деп жоспарланған алғашқы эскиздерінде жұмыс істеуді жалғастырды. Алғашқы орындалыстардан кейін ол сәл өңделді, барлығы 111 такт материал алынып тасталды, және өңделген нұсқа дерлік барлық жерде орындалады. Бұл Мендельсонның симфонияларының бесіншісі және соңғысы болғанымен, ол үшінші болып жарияланды және содан бері 3-ші симфония деп танылды. Алайда, композитордың қайтысынан кейін Шотландияда туғандығы белгілі болғаннан бері, тыңдаушылар бұл шығарманы солтүстіктің жабайы романтикалық пейзаждарын еске түсірмей қоюға тырысады – тіпті осындай көркемдік байланыстар тыңдаушыларды осы симфонияның көптеген басқа музыкалық ерекшеліктерін назардан тыс қалдыруға себеп болды.
text=In the deep twilight we went today to the palace where Queen Mary lived and loved The chapel below is now roofless. Grass and ivy thrive there and at the broken altar where Mary was crowned Queen of Scotland. Everything is ruined, decayed, and the clear heavens pour in. I think I have found there the beginning of my "Scottish" Symphony. Alongside this description, Mendelssohn enclosed in his letter a scrap of paper with the opening bars of what would become the symphony's opening theme. A few days later Mendelssohn and his companion visited the western coast of Scotland and the island of Staffa, which in turn inspired the composer to start the Hebrides. After completing the first version of the Hebrides, Mendelssohn continued to work on his initial sketches of what would become Symphony No. 3 while touring Italy. It was slightly revised after early performances, excising 111 bars of material in total, and the revised version is the one almost universally performed. Although it was the fifth and final of Mendelssohn's symphonies to be completed, it was the third to be published, and has subsequently been known as Symphony No. 3. Ever since the Scottish provenance became known following the composer's death, however, audiences have found it hard not to hear the piece as evoking the wild Romantic landscapes of the north even if such picturesque associations have caused audiences to overlook the many other musical qualities of this symphony.
Премьера
Премьерасы 1842 жылдың 3 наурызында Лейпциг Гевандхаусында болды.
Аспаптар
Бұл шығарма екі флейта, екі гобой, B-flat және A тондары бар екі кларнет, екі фагот, C және A тондары бар екі мүйіз, E, F және D тондары бар екі мүйіз, D тоны бар екі труба, тимпани және скрипкалар тобы үшін жазылған.