Кіріспе

Қазіргі Румыниядағы шайқас. 1476 жылы Неамц цитаделінің қоршауы Молдавия тарихындағы маңызды оқиға болды. (Соғыс нақты емес.)

Неамц цитаделі – XIII ғасырда Тевтон орденінің рыцарлары татарлардың шапқыншылығына қарсы қорғаныс үшін салған бекініс деп есептеледі. 1476 жылы Валя Албэ шайқасында Молдавия әскерлерін жеңгеннен кейін Осман империясының сұлтаны Мехмет II Молдавия воеводасы Штефан чел Мареге Неамц цитаделіне шегінуге мәжбүр етті. Алайда, аңыз бойынша, оның анасы оған бекініске кіруге рұқсат бермей, керісінше, қазіргі Буковинаға барып, жаңа әскер жинауға кеңес берді. Штефан Буковинада күш жинап жатқанда, Мехмет II Неамц цитаделін қоршауға алды. Ол артиллериясын жақын маңдағы төбеге орналастырып, қамалға оқ жаудырып, көп зиян келтірді. Молдавия гарнизоны ақырғы шегіне жеткенде, түрмеде ұсталып тұрған неміс тұтқыны төбедегі Осман әскерлеріне қарсы артиллерияны қолдану идеясын ұсынды. Бұл идея іске асырылды, көп ұзамай түрік лагері оққа түсті, нәтижесінде Мехмет II аймақтан кетуге мәжбүр болды. Оқиға Ион Некульценің молдавандық жылнамасында тіркелген.

Иоанн III Собиескидің қоршауы

17 ғасырдың соңы мен 18 ғасырдың басында Молдавияда Димитрий Кантемир билігінің алғашқы жылдарында тарихи, бірақ романтикалық оқиға болған деп айтылады. Әңгіме былай: Молдавияға шабуыл жасап қайтып келе жатқан Польша корольі Иоанн III Собискидің 25 мыңдық әскері Неамц қамалымен кездесті, оны 20 адамнан да аз салдаты қорғап тұрды. Поляктар қамалды шабуылдады, онда қажетті жабдықтама бар деп ойлады. Бір аптадан астам қоршаудан кейін, кішкентай молдавандық гарнизон ақыры мойынсұнды. Аңыз бойынша, осындай шағын күш көрсеткен ерлікке қатты әсерленген Польша монархы гарнизондағы молдавандардың өмірін сақтап, қауіпсіз өтуге рұқсат берді, тіпті оларға Польша армиясының қатарына қосылуды ұсынды. Бірнеше тарихшы осы аңызға толы қоршаудың рас екендігіне күмәнді болғанымен, ол 19 ғасырдағы румыниялық санада маңызды орын алды, оның ең танымал нұсқасын Костаке Негруццидің "Собиески және румындар" (атауының өзі оның сипатталған оқиғаларға деген көзқарасын көрсетеді) атты повесінде, сондай-ақ Георге Кошбуктың "Неамц қамалы" поэмасында кездестіруге болады.