Бүкіл буын жеткіліксіздігінде қолданылатын қан тазалау әдістері: диализ, гемофильтрация, гемодиафильтрация және бүйрек трансплантациясы. Науқасқа көмек, бірақ толық ем емес.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бүйрек жетіспеушілігі кезінде қолданылатын қан емдеу
Blood treatment used in kidney failure
Бүйрек алмастыру терапиясы (БАТ) – бүйректердің қалыпты қан сүзгілеу функциясын алмастыратын емдеу. Бұл ем бүйректердің жақсы жұмыс істемейтін жағдайларда қолданылады, бұл бүйрек жетіспеушілігі деп аталады және жедел бүйрек зақымдануын және созылмалы бүйрек ауруын қамтиды. Бүйрек алмастыру терапиясы диализді (гемодиализ немесе перитонеалдық диализ), гемофильтрацияны және гемодиафильтрацияны қамтиды, бұл қанды машиналармен немесе оларсыз сүзгілеудің әртүрлі тәсілдері. Бүйрек алмастыру терапиясына сондай-ақ бүйрек трансплантациясы да жатады, ол ескі бүйректі донорлық бүйрекпен алмастырудың ең толыққанды түрі болып табылады. Бұл емдеулер бүйрек ауруын толыққанды емдемейді. Созылмалы бүйрек ауруы жағдайында олар көбінесе өмірді ұзартатын емдеу ретінде қарастырылады, бірақ егер созылмалы бүйрек ауруы диализбен тиімді басқарылса және үйлесімді трансплант ерте табылса және сәтті трансплантацияланса, клиникалық жағдай өте жақсы болуы мүмкін, соның салдарынан өмір сүру ұзақтығы көп жылға созылуы мүмкін. Сол сияқты, кейбір жедел аурулар немесе жарақаттардың нәтижесінде жедел бүйрек зақымдануына ұшыраған адам, диализға жақсы жауап берсе, қажет болған жағдайда бүйрек трансплантациясын орайлы уақытта алса, денесі трансплантацияланған бүйректі қабылдамаса және басқа да маңызды денсаулық проблемалары болмаса, көп жылдар бойы жақсы бүйрек функциясымен өмір сүре алады және қайтадан ем қажет болмайды. Жедел бүйрек жетіспеушілігінде ерте диализ жасау (және қажет болған жағдайда, ерте бүйрек трансплантациясы) көбінесе жақсы нәтижелерге әкеледі.
Renal replacement therapy (RRT) is therapy that replaces the normal blood filtering function of the kidneys. It is used when the kidneys are not working well, which is called kidney failure and includes acute kidney injury and chronic kidney disease. Renal replacement therapy includes dialysis (hemodialysis or peritoneal dialysis), hemofiltration, and hemodiafiltration, which are various ways of filtration of blood with or without machines. Renal replacement therapy also includes kidney transplantation, which is the ultimate form of replacement in that the old kidney is replaced by a donor kidney. These treatments are not truly cures for kidney disease. In the context of chronic kidney disease, they are more accurately viewed as life extending treatments, although if chronic kidney disease is managed well with dialysis and a compatible graft is found early and is successfully transplanted, the clinical course can be quite favorable, with life expectancy of many years. Likewise, in certain acute illnesses or trauma resulting in acute kidney injury, a person could very well survive for many years, with relatively good kidney function, before needing intervention again, as long as they had good response to dialysis, they got a kidney transplant fairly quickly if needed, their body did not reject the transplanted kidney, and they had no other significant health problems. Early dialysis (and, if indicated, early renal transplant) in acute kidney failure usually brings more favorable outcomes.
Бүйрек алмастыру терапиясының тарихы
Тез арада алмастыратын бүйрек терапиясын (ТБТТ) енгізуден бұрын, ауыр науқаста, бірнеше мүшелері жетіспейтін науқастарда, жедел бүйрек жетіспеушілігі (АБЖ) аралық гемодиализ арқылы емделді және өлім-өлтім көрсеткіші өте жоғары болды. Гемодиализ клиренсі мен ультрафильтрация кезінде тиімді, бірақ гемодинамикалық тұрақтылыққа зиянды әсер етеді. 1971 жылы Ли Хендерсон қанды тазарту әдістерінде конвективті тасымалдаудың негізін сипаттады. Кейін 1974 жылы ол конвекция мен диффузияны біріктіретін гемодиафильтрацияны сипаттады. Бұл еңбектер Лебердің созылмалы гемодиафильтрациясын және Питер Крамердің үздіксіз артериовеноздық гемофильтрациясын (CAVH) әзірлеудің негізін құрады. Оның командасымен бірге Питер Крамер (1984 жылы күтпеген жерден қайтыс болды) 1977 жылы Германияда үздіксіз гемофильтрация қолдану туралы алғаш рет хабарлаған. АСАИО-дағы Питер Крамер АРФ-ты емдеуде артериовенозды гемофильтрация қолдануды сипаттайтын мақала ұсынды. Крамер оны диуретиктерге төзімді сұйықтық жүктемесін басқарудың құралы ретінде сынады. Крамер өзінің тәжірибесінде жамбас артериясы мен венасына микропорозды гемофильтрді бекіту және оның арқылы 100 мл/минут жылдамдықпен қан ағып өтуін сипаттады. Ол оны электролит ерітіндісімен ауыстырды. Крамер бұл процедураны үнемі жалғастыруға болатынын, сонда гемодиализдің көлемінің ауысуы мен басқа да проблемалардан аулақ болуға болатынын түсіндірді. Аудиториядағы анурикалық АРФ-пен ауыратын науқастарға күтім жасағандар үшін бұл – найзағайдай әсерлі оқиға болды. Ол бастапқыда созылмалы бүйрек жетіспеушілігі үшін HD-ге балама ретінде жасалған қуыс талшықты “гемофильтрді” қолданды және конвекция арқылы 300-600 мл/сағатта ультрафильтрат өндірді. Бұл қарапайым, сорғысыз жүйе пациенттің жамбас артериясы мен венасына орнатылған уақытша диализ катетерлерін пайдаланады және ауыр науқастарда тез орнатылуы мүмкін. Сұйықтықты алмастыру үшін изотоникалық тұз ерітіндісін қолдану арқылы үздіксіз артериовеноздық гемофильтрация (CAVH) көп ұзамай АРФ-ты емдеуге дейін кеңейтілді. 1982 жылы Крамер өзінің 150-ден астам интенсивті емдеу бөлімінде емделген науқастардағы тәжірибесін Американдық жасанды ішкі органдар қоғамының (ASAIO) кездесуінде ұсынды. Бұған дейін Хендерсон және басқалар мен Кнопп жануарларда гемофильтрацияны және созылмалы бүйрек жетіспеушілігі кезінде диализдің баламасы ретінде зерттеген, бірақ бұл шынымен Питер Крамердің 1982 жылы ASAIO кездесуіндегі баяндамасы, бұл көптеген нефрологтар мен интенсивті дәрігерлерді АЖЖ-де CAVH-ді маңызды бағалауға талпындырды. Алдымен, CAVH-да, талап етілген ультрафильтрация жылдамдығы сүзгі қапшығын дұрыс биіктікке орналастыру арқылы қолмен жүзеге асырылды, осылайша сүзгі бағанынан туындаған теріс қысым өзгерді. Ауыстыратын сұйықтық та қолмен реттеледі. Бірнеше жылдан кейін CAVH бірнеше орталықтарда бірнеше мүшелері жетіспейтін ауыр науқастарда АРФ-ты емдеу үшін әзірленді. 1986 жылы АРФ-те толық тамақтану кезінде CAVH пациенттердің өмір сүруін 9%-дан 38%-ға дейін жақсартатыны туралы хабарланды. Сонымен қатар, 1988 жылы ASAIO-да өткен семинарда үздіксіз гемофильтрацияның дамуы мен рөлі туралы қорытынды жасалды. 1980 жылдардың соңынан бастап тұрақты бүйрек алмастыру терапиясы (ТБТТ) кеңінен зерттелді. 1982 жылы Виченцада CAVH қолдану алғаш рет жаңа туған нәрестеге арнайы минифильтрлер қолдану арқылы кеңейтілді. Екі жылдан кейін CAVH септикалық науқастарды, күйдірілген науқастарды және трансплантациядан кейінгі науқастарды емдеуге, тіпті өңірлік цитрат антикоагуляциясымен жүрек хирургиясынан кейін науқастарды емдеуге арналған. 1986 жылы осы барлық үздіксіз әдістерге үздіксіз бүйрек алмастыру терапиясы термині қолданылды. Технология мен терминология суды алмастырусыз алу үшін баяу үздіксіз ультрафильтрацияны, үздіксіз артериовенозды гемодиализді (CAVHD) және үздіксіз артериовенозды гемодиафильтрацияны қамтиды. Сонымен қатар, CAVH клиникалық және техникалық шектеулері жаңа зерттеулерді және жаңа емдеу әдістерін ашуды ынталандырып, үздіксіз веноздық гемофильтрацияны (CVVH), үздіксіз веноздық гемодиализді (CVVHD) және үздіксіз веноздық гемодиафильтрацияны (CVVHDF) дамытуға әкелді. Диализдің төменгі тазалау тиімділігі диализдің / фильтрлеу бөлмесінде екі порты бар сүзгілерді қолдану арқылы және диализдің қарсы ағымды ағынын пайдалану арқылы жеңілді, бұл диффузияны қосуға және үздіксіз артериовеноздық гемодиафильтрацияны немесе гемодиализді (CAVHDF немесе CAVHD) тудырды. Дамыл жүздік веноздық катетерлер мен перистальдік қан сорғыларының ойлап табылуы CVVH ұсынылған кезде 1980 жылдардың ортасында болды. Шарқыраған бөлігінде теріс қысымды тудыратын сорғының болуы ауаның болуын анықтау құрылмысын және веноздық желіде коагуляция немесе бітелу жағдайында тізбектегі қысымды бақылау сенсорын қосуды қажет етті. Кейін тізбекке ультрафильтрат және алмастыру сорғылары және жылытқыш қосылды. CVVH-ның дамуы алмасу көлемін арттыруға және, демек, тазалау тиімділігін арттыруға мүмкіндік берді. Диализдің қарсы ағымды ағынын пайдалану одан әрі жақсартуларға және CVVHD және CVVHDF тууына әкелді. Қазір ТБТТ көп мүшелі жетіспеушілікпен ауыратын науқастарда бүйрек жетіспеушілігін емдеудің негізгі әдісіне айналды. Ақпараттық технология және дәл медицина жақында ТБТТ-ның эволюциясын одан әрі дамытып, үлкен дерекқорларда деректерді жинау және саясатты бағалау мүмкіндігін ұсынды. Үлкен деректерді талдауға жасанды интеллект пен күшейтілген адам интеллектуалды бағдарламаларын қолдану зерттеу алдыңғы шегін одан әрі жылжытып, науқастардың қанағаттандырылмаған клиникалық қажеттіліктеріне жауап беруге мүмкіндік береді. Науқастың эндофенотипін бағалау мүмкіндігі емдеуді және техникаларды дәлдік концепциясын жүзеге асыру арқылы бейімдеуге мүмкіндік береді. Бұл клиниктерге әртүрлі популяциялар немесе жеке тұлғалар арасында нәтижелерді нормализациялауға және оңтайлы және жекелендірілген күтімді орнатуға мүмкіндік береді.
Before implementing continuous renal replacement therapy (CRRT), acute renal failure (ARF) in critically ill, multiple organ failure patients was managed by intermittent hemodialysis and the mortality rate was very high. Hemodialysis is effective in clearance and ultrafiltration, but it has deleterious effects on hemodynamic stability. In 1971, Lee Henderson described the basis for convective transport in blood purification techniques. Subsequently, in 1974 he described hemodiafiltration combining convection and diffusion. These seminal papers represented the basis for the development of chronic hemodiafiltration by Leber and continuous arteriovenous hemofiltration (CAVH) by Peter Kramer. With his team, Peter Kramer (Died unexpectedly in 1984), had actually first reported the use of continuous hemofiltration in Germany in 1977. Peter Kramer in ASAIO presented a paper describing the use of arteriovenous hemofiltration in the management of ARF. Kramer tried that as a mean of managing diuretic resistant fluid overload. Kramer described his experience of attaching a microporous hemofilter to the femoral artery and vein, and flowing blood through it at around 100 ml/minuets Liters of plasma filtrate poured out. He replaced it with an infusion of electrolyte solution. Kramer explained that this could be done continuously, avoiding the volume shifts and other problems of intermittent hemodialysis. For those in the audience who cared for patients with anuric ARF, this was an epiphany of thunderbolt proportions. He used a hollow fiber “haemofilter” that originally designed as an alternative to HD for chronic renal failure and produced 300 600 ml/hour of ultrafiltrate by convection. The simple, pumpless system made use of temporary dialysis catheters sited in the patient’s femoral artery and vein and could be rapidly established in critically ill patients. Using an isotonic salt solution for fluid replacement, continuous arteriovenous hemofiltration (CAVH) was soon extended to the management of ARF. In 1982, Kramer presented his experience with its use in more than 150 intensive care patients at a meeting of the American Society for Artificial Internal Organs(ASAIO). Before that, Henderson et al and Knopp, had studied hemofiltration in animals and as an alternative to dialysis in chronic renal failure, but it was really Peter Kramer’s report in ASAIO meeting in 1982 that stimulated many of nephrologists and intensivists to undertake the serious evaluation of CAVH in ARF in the ICU. At first, in CAVH, the prescribed ultrafiltration rate was achieved manually by arranging the filtrate bag at the right height, thereby changing the negative pressure caused by the filtrate column. The replacement fluid was also regulated manually. Few years later, CAVH was developed in several centers for managing ARF in critically ill patients with multiple organ failure. In 1986, it has been reported that CAVH improve the patient survival from 9% to 38% with full nutrition in ARF. Moreover, a workshop presented at ASAIO in 1988 summarized the development and role of continuous hemofiltration. Since late 1980s, continuous renal replacement therapy (CRRT) has been studied extensively. In 1982, the use of CAVH in Vicenza was extended for the first time to a neonate with the application of specific minifilters Two years later, CAVH began to be used to treat septic patients, burn patients and patients after transplantation and cardiac surgery, even with regional citrate anticoagulation. In 1986, the term continuous renal replacement therapy was applied to all these continuous approaches. The technology and terminology were expanded to include slow continuous ultrafiltration for fluid removal without replacement, continuous arteriovenous hemodialysis (CAVHD), and continuous arteriovenous hemodiafiltration. Meanwhile, clinical and technical limitations of CAVH spurred new research and the discovery of new treatments, leading to the development of continuous veno venous hemofiltration (CVVH), continuous veno venous hemodialysis (CVVHD) and continuous veno venous hemodiafiltration (CVVHDF). The low depurative efficiency was overcome by applying filters with two ports in the dialysate/filtrate compartment and through the use of counter current dialysate flow, allowing the addition of diffusion and the birth of continuous arteriovenous hemodiafiltration or hemodialysis (CAVHDF or CAVHD). Development of double lumen venous catheters and peristaltic blood pumps was invented in the mid 1980s, when CVVH was proposed. The presence of a pump that generated negative pressure in part of the circuit made it necessary to add a device to detect the presence of air and a sensor to monitor the pressure in the circuit, to avoid, respectively, air embolisms and circuit explosion in case of coagulation or obstruction of the venous line. Later, ultrafiltrate and replacement pumps and a heater were added to the circuit. The development of CVVH allows to increase the exchange volumes, and subsequently, the depurative efficiency. The use of counter current dialysate flow led to further improvements and the birth of CVVHD and CVVHDF. Now Continuous renal replacement therapy has become the mainstay of management of renal failure for multiple organ failure patients in the ICU. Information technology and precision medicine have recently furthered the evolution of CRRT, providing the possibility of collecting data in large databases and evaluating policies and practice patterns. The application of artificial intelligence and enhanced human intelligence programs to the analysis of big data has further moved the front of research ahead, providing the possibility of creating silica trials and finding answers to patients’ unmet clinical needs. The opportunity to evaluate the endophenotype of the patient makes it possible to adjust treatments and techniques by implementing the concept of precision CRRT. This allows clinicians to normalize outcomes and results among different populations or individuals and establish optimal and personalized care
Этикалық талқылаулар
Ақылға қойымдылық үшін жауапкершілік көбінесе бүйрек алмастыру терапиясы бойынша қабылданатын шешімдердің этикалық негізін түсіну үшін қолданылады.
Accountability for reasonableness is often used as a theory of ethics to understand the decision making process behind renal replacement therapy.