Кіріспе
Латвиядағы қала Гробьиня (; Grobin) - Латвияның Курланд аймағындағы Оңтүстік Курземе муниципалитетіне қарасты қала, Лиепаядан он бір шақырым шығыста орналасқан. Ол 13-ші ғасырда Тевтон рыцарлары құрған. Олардың Гробина қамалының кейбір қираған жерлері әлі күнге дейін көрінеді. Қалаға 1695 жылы жарғы берілді. Ерте орта ғасырларда Гробиня (немесе Гробин) Латвия аумағындағы ең маңызды саяси орталық болды. Балтық теңізінде Скандинавия қонысының орталығы болды, ол көптеген жағынан Хедеби мен Биркамен салыстыруға болады, бірақ олардың екеуінен бұрын болған. Солтүстік Еуропадағы Вендель дәуірінің ең әсерлі қалдықтары сақталған шамамен 3000 қабір үйіндісі бар.
Grobiņa (; Grobin) is a town in South Kurzeme Municipality in the Courland region of Latvia, eleven kilometers east of Liepāja. It was founded by the Teutonic Knights in the 13th century. Some ruins of their Grobina castle are still visible. The town was given its charter in 1695. During the Early Middle Ages, Grobiņa (or Grobin) was the most important political centre on the territory of Latvia. There was a centre of Scandinavian settlement on the Baltic Sea, comparable in many ways to Hedeby and Birka but probably predating them both. About 3,000 surviving burial mounds contain the most impressive remains of the Vendel Age in Northern Europe.
Скандинавиялық қоныстар
Гробиндегі қонысты Биргер Нерман 1929 және 1930 жылдары қазып шығарған. Нерман үш жағынан Аланде өзенімен қорғалған жер қамалының қалдықтарын тапты. Үш Vendel дәуірі зираты 650 және 800 жылдар аралығындағы кезеңге жатады. Олардың бірі әскери сипатта болды және Орталық Швециядағы Мяларен аңғарындағы ұқсас зираттарға ұқсас, ал тағы екеуі "швед әскерилерінің қалқаны артында бейбіт істерді жүргізген готландтықтардың қауымдастығы" бар екенін көрсетеді. Нерманның зерттеулерінен Гробиннің Готландтан шыққан скандинавтық колонияның алғашқы орны болғаны көрінеді. Көптеген жерлердегі қабірлер әйелдер, оларды белбеулер мен брошкалар арқылы Готландтың тумасы ретінде анықтауға болады. Қабірдегі үйінділерде көбінесе скандинавиялық қару-жарақпен ер адамдар болған. Бір қабірден 1987 жылы екі құс тәрізді қаз бейнеленген сурет тасы немесе стела табылды. Мұндай сурет тастары Готландтың ерекшелігі. Оның стиліне қарағанда, ол 7 ғасырдың екінші жартысына жатады. Бір жағындағы ауа райының әсерінен тазартылған бетіне сәнді ою-өрнектер салынған. Готландта бірнеше жүздеген осындай сурет тас табылған. 9 ғасырдың алғашқы жылдары Гробиндегі әйелдер қабірлері аз болды. Кейінгі қабірлер скандинавиялық теңізшілердің қабірлері.
Жою
Нормандықтар Гробинді 9-ғасырдың ортасына дейін бақылауда ұстаған болуы мүмкін, ол кезде Римберттің Vita Ansgari-де айтылғандай Латвияның Курланд аймақтарында тұратын адамдар ұзақ уақыттан кейін швед билеушілерінің табысы ретінде көтерілді. 854 жылы даниялықтардың флоты өз атынан алым-салық төлеуді қайтадан бастауға тырысты, бірақ жеңілді. Содан кейін Швецияның Олоф (I) үлкен әскер жинап, бұрынғы колонияны қайтаруға тырысты, бұл процесте Римберт Сейбург деп атаған жерді жойды, әдетте Гробин деп аталады. Сейбургті қорғауға 7 мың қарулы адам келді, бірақ қала шведтермен тоналып, қиратылды және өртелді. Сол себепті олар кемелерін кері қайтарып, бес күндік жорыққа аттанды. Олар 15000 жауынгерге ие болған Апулия қаласына (қазіргі Апуле, Литваның оңтүстік-шығысында 40 км) жетті. Қала сегіз күн бойы қоршауға алынды, бірақ ешқандай нәтиже жоқ, тіпті норвегтер христиан құдайынан көмек сұрады. Шешімшіл шайқасқа дайындалып жатқанда, курондар кенеттен бейбітшілік туралы талап қойып, олжа ретінде қару-жарақ пен бір жыл бұрын даниялықтардан қолға түскен алтынды берді. Нерманның Апулияның ежелгі бекінісін қазбалауы Вита Ансгаридің баяндамасын растады. Ол 9-ғасырда кең ауқымды қақтығыстың дәлелін тапты, атап айтқанда, ескірген Курния бекінісінің қабырғалары маңында шведтерден жасалған жебе ұштарының үлкен шоғырлануы.