Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Бубондық обаның таралуынан туындаған Мәскеудегі тәртіпсіздіктер 1771 жылы 15-17 қыркүйек аралығында Москвада бубондық обаның таралуынан туындаған тәртіпсіздіктер болды. ТОК
Riot in Moscow caused by an outbreak of bubonic plague
The Plague Riot (Чумной бунт) was a riot in Moscow in 1771 between 15 and 17 September, caused by an outbreak of bubonic plague. TOC
Тарих
1770 жылдың соңында Мәскеуде обаның алғашқы белгілері пайда болды, ол 1771 жылдың көктемінде үлкен эпидемияға айналды. Билік тарапынан қабылданған шаралар, мысалы, мәжбүрлі карантин жасау, ластанған мүлікті өтемақысыз немесе бақылаусыз жою, қоғамдық моншаларды жабу азаматтардың арасында қорқыныш пен ашу тудырды. Қаланың экономикасы негізінен тоқтап қалды, өйткені көптеген фабрикалар, базарлар, дүкендер және әкімшілік ғимараттар жабылды. Мұның бәрі қатты азық-түлік тапшылығымен, москвалықтардың көпшілігінің өмір сүру жағдайларының нашарлауымен байланысты болды. Двориандар (орыс дворяндары) және қала тұрғындары обаның таралуына байланысты Мәскеуден кетіп қалды. Билік тарапынан қабылданған шараларға қарсы алғашқы жаппай наразылық акциялары 29 тамыз және 1 қыркүйекте Лефортово маңындағы ауданда болды. Қыркүйек айының басында көтеріліс болатыны туралы хабарлар тарады. Мәскеудің архиепископы Амвросийдің Китай-Городтағы Боголюбово Боголюбской Богоматери иконасына карантин шарасы ретінде жиналған азаматтарды болдырмау әрекеті обалы тонаудың тікелей себебі болды. 15 қыркүйекте москвалықтардың үлкен қалың тобы дабыл қағылғанда Қызыл алаңға қарай ағыла бастады. Олар әскери бөлімді шетке шығарып, Кремльге шабуыл жасап, Чудов монастырын (архиепископтың резиденциясы) және оның шарап қоймаларын қиратты. Архиепископ Амброзий Донской монастырына қашып құтылуға тырысты. 16 қыркүйекте көтеріліс күшейе түсті. Ашулы азаматтар Донской монастырын басып алды, архиепископ Амброзийді өлтірді және екі карантин аймағын (Данилов монастыры мен Серпухов қақпасынан тыс) жойды. Түстен кейін көтерілісшілердің көпшілігі Кремльге жақындап, бірнеше әскери бөлімдермен кездесті. Жиналғандар Пётр Салтыковтың кетуінен кейін Мәскеу істерін бақылап жүрген генерал-лейтенант Петр Еропкиннің берілуін талап етті. Мәскеуліктер Кремльдің Спасские қақпасына шабуыл жасағысы келген кезде, армия қақпадан оқ атып, көпіршікті шашыратады және көтерілісшілердің бір бөлігін тұтқындады. 17 қыркүйек күні таңертең 1000-ға жуық адам Спасск қақпасына жиналып, тұтқынға алынған көтерілісшілерді босатуды және карантинді жоюды талап етті. Әскер тағы да жиналған халықты таратып жіберіп, ақыры көтерілісті басады. 300-ге жуық адам сотқа тартылды. 26 қыркүйекте тәртіпті қалпына келтіру үшін Григорий Орлов бастаған үкіметтік комиссия Мәскеуге жіберілді. Ол обаға қарсы кейбір шараларды қабылдады және азаматтарды жұмыс және тамақпен қамтамасыз етті, бұл ақыры Мәскеу тұрғындарын тыныштандырды. Комиссия карантиндегі қызметтерді жақсартты, мүлікті өртеуді тоқтатты, қоғамдық моншаларды қайта ашты, саудаға рұқсат берді, азық-түлік жеткізуді арттырды және қоғамдық жұмыстарды ұйымдастырды. Сонымен қатар, комиссия АИТВ-ге қарсы шабуылға қатысқандарды қудалаумен айналысты. Олардың төртеуі өлім жазасына кесілді; 165 ересектер мен он екі жасөспірім жазаға тартылды. Салқын ауа райының басталуымен ауру азая бастады. Бұл індет кезінде Мәскеу мен оның маңындағы аудандарда 200 мыңға жуық адам қайтыс болды. Тағы бір ерекше қылмыскер бар еді: дабыл қағып тұрған шіркеу қоңырауы. Екатерина I-нің бұйрығымен, қазалаушы қоңыраудың тілін кесіп тастады. Отыз жылдан астам уақыт бойы қоңырау шалу мұнарасында үнсіз қоңырау ілінеді. Ақырында, 1803 жылы ол алынып тасталып, Арсеналға, ал 1821 жылы Кремль қару-жарағы қоймасына жіберілді.
The first signs of plague in Moscow appeared in late 1770, which would turn into a major epidemic in the spring of 1771. The measures undertaken by the authorities, such as creation of forced quarantines, destruction of contaminated property without compensation or control, and closing of public baths caused fear and anger among the citizens. The city's economy was mostly paralyzed because many factories, markets, stores, and administrative buildings had been closed down. All of this was followed by acute food shortages, causing deterioration of living conditions for the majority of the Muscovites. Dvoryane (Russian nobility) and well off city dwellers left Moscow due to the plague outbreak. The first outbursts of mass protest against the measures undertaken by the authorities took place on 29 August and 1 September in a neighborhood of Lefortovo. By early September, the rumors of an imminent uprising had already been circulating. An attempt by the Archbishop Ambrose of Moscow to prevent the citizens from gathering at the Icon of the Virgin Mary of Bogolyubovo (Икона Боголюбской Богоматери) in Kitai gorod as a quarantine measure served as an immediate cause for the Plague Riot. On 15 September, huge crowds of Muscovites began to flow towards Red Square at the sound of the alarm bell. Pushing aside a military unit, they burst into the Kremlin and destroyed the Chudov Monastery (archbishop's residence) and its wine cellars. Archbishop Ambrosius managed to escape to the Donskoy Monastery. On 16 September the riot gained in strength. Angry citizens captured the Donskoy Monastery, killed Archbishop Ambrosius, and destroyed two quarantine zones (Danilov Monastery and the one beyond the Serpukhov Gates). In the afternoon, most of the rebels approached the Kremlin and were met by a number of military units. The crowd demanded the surrender of Lieutenant General Pyotr Yeropkin, who had been overseeing the affairs of Moscow after Pyotr Saltykov's departure. As soon as the Muscovites tried to attack the Kremlin's Spasskiye Gates, the army opened fire with buckshot, dispersing the crowd and capturing some of the rebels. On the morning of 17 September, around 1000 people gathered at the Spasskiye gates again, demanding the release of captured rebels and elimination of quarantines. The army managed to disperse the crowd yet again and finally suppressed the riot. Some 300 people were brought to trial. A government commission headed by Grigory Orlov was sent to Moscow on 26 September to restore order. It took some measures against the plague and provided citizens with work and food, which would finally pacify the people of Moscow. The commission improved services in quarantines, put an end to the burning of property, reopened public baths, permitted trade, increased food deliveries, and organized public works. At the same time, the commission was engaged in prosecuting those who had taken part in the Plague Riot. Four of them were executed; 165 adults and twelve teenagers were subjected to punishment. With the onset of cold weather, the outbreak began to subside. Around 200,000 people died in Moscow and its outskirts during the plague. There was another unlikely convict: the church bell that was used to start the alarm. By the order of Catherine the Great, an executor cut the tongue from the bell. For more than thirty years, the silent bell hung on the bell tower. Eventually, in 1803, it was removed and sent to the Arsenal and, in 1821, to the Kremlin Armoury.