Кіріспе

Киклад аралдарындағы халық тұрмайтын арал, Грекия.

Киклад аралдарындағы арал, сондай-ақ Гиура. Гиарос (Γυάρος), жергілікті тұрғындарда Гиура (Γιούρα) деп те аталады, бұл Андрос және Тинос аралдарына жақын орналасқан Солтүстік Киклад аралдарындағы құрғақ, халық тұрмайтын және адам қоныстанбаған грек аралы. Ол негізінен Сирос аралында орналасқан Сирос муниципалитетіне қарайды. Бұл және Эгей теңізіндегі басқа да шағын аралдар ерте Рим империясындағы маңызды тұлғаларға жер аудару орны ретінде қызмет еткен. Рим авторлары Тацит және Ювенал оның шөлдігін мақал ретінде келтірген. 1948 жылдан 1974 жылға дейін бұл Грециядағы солшыл саяси оппозиционерлер үшін жер аудару орны болды. Осы кезеңде аралда кем дегенде 22 000 адам жер аударылып немесе түрмеге қамалған. Аралдың экологиялық маңызы зор, себебі ол Жерорта теңізіндегі монах тырнақалдыларының ең ірі популяциясына қонақжайлық етеді.

Мифология және ерте заман тарихы

Аристотельдік деп саналатын "Таңғажайып естігендер туралы" (25) еңбегінде Гьярос аралында тышқандар темір жейді деген әңгіме келтіріледі. Вергилийдің "Энеидасында" Гиарос пен Миконос есімді екі арал, құдай Аполлон қасиетті Делос аралын Егей теңізінде маңғылыққа жылжып кетпеуі үшін байлапты. Афина патшасы Минос пен Эгей арасындағы соғыс туралы мифті баяндаған ақын Овидий, Гиарос аралын Крит патшасының жорығына қосылудан бас тартқан арал деп сипаттайды. 29 ж.б.д. тарихшы және географ Страбон Коринфке жол тартқанда осы аралда ұзақ уақыт болды. Біздің заманымыздың 1-ші ғасырында Плиний Ескі өзінің "Табиғи тарихы" атты еңбегінде, қаласы бар аралдың көлемі 15 миль (24 км) және Андрос аралынан 62 миль (100 км) қашықтықта екенін жазды. Ол сондай-ақ, Гьярос тұрғындары бір кезде тышқандардың шабуылынан қашқандарын айтады. Арал туралы римдік шешен Цицерон және басқа да көрнекті латын авторлары да айтқан, бұл б.з.д. 1-ші ғасырынан б.з. 2-ші ғасырына дейінгі білімді элитаның арасында Гиарос туралы кеңінен мәлім болғандығын көрсетеді.

ХХ ғасырда жер аударылған арал

Қызыл кірпіштен салынған түрме ғимараты бар, онда 1948-1953 жылдары Грек қарсылық ұйымы Этноэфеферотик Метопо (EAM) қатысқандары үшін шамамен 10 000 адам қамауда болды. Олардың көпшілігі сондай-ақ 1945-1949 жылдар аралығындағы Грекия азаматтық соғысына қатысқан. Христиандық саналы қарсылық білдіргендіктері үшін Ехоба куәгерлері де сол жерге жер аударылды. Бұл түрме 1967-1974 жылдары грек хунтасы тарапынан қайта қолданылды. Құрылыстар ауа райының әсерінен тозып, құлдырауда, ешқандай күтім жасалмайды. Түрме ғимаратының солтүстігіндегі төрт жерде, жаз бен қыс бойына шатырларда тұрған тұтқындардың лагерьлерінің қираған қалдықтары сақталған. Жыл сайын бір рет, саяси көзқарастары үшін бұл аралда түрмеге қамалған, қазір тірі және дені сау (көбінесе 1910-1930 жылдары туған) ерлер мен әйелдер аралға барып, осы аралда көз жұмғандардың зиратында еске алу рәсімі өткізеді. Грекия үкіметі 2000 жылға дейін аралды Грек теңіз күштерінің оқу полигоны ретінде пайдаланды. Қазіргі таңда арал жалпы жұртшылыққа жабық, және жағалау күзеті оған жақындауға немесе жақын жерде балық аулауға тыйым салады.