Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Футболдағы жоғары соққы стилі
High kick style in football
Бомба, сондай-ақ жоғары лақтыру немесе Гарриуэн деп те аталады, футболдың түрлі нұсқаларында қолданылатын соққы түрі. Аты айтқандай, бұл допты тік жоғары қарай жіберуге бағытталған жоғары соққы, соның арқасында ойыншылар доптың астына тұрып, одан кейін түсіріп алуға мүмкіндік алады (көзілдірілу уақытына қараңыз).
A bomb, also known as an up and under or a Garryowen, is a type of kick used in various codes of football. As the names suggests, it is a high kick intended to send the ball relatively straight up so players can get under it before it comes down (see hang time).
Регби лигасы
Регби лигасындағы бомбалау тактикасы – ойын барысында жоғары соққы беруді білдіреді. Доп көбінесе алға қарай аса ұзаққа ұшпайды, шабуылдаушы командаға күтілетін жерге жетіп, қорғаныс шебі бұзылмаған кезде допты қайта қолға түсіруге мүмкіндік береді. Бомбалау әдетте қақпа сызығына жақын қолданылады, сонда шабуылдаушы команданың ең жақсы секіруге дайын ойыншылары допты ұстап, қақпа аймағына түсіруге тырысады. Нәтижесінде, доп ұшып келіп, айналып түсетін биік доп пайда болады. Соққының биіктігі допты желдің әсеріне сезімтал етеді, оның бағытын өзгертеді. Сонымен қатар, доп жерге жақындаған сайын жылдамдығы артады, бұл айналумен қосылғанда, доптың бағытын өзгертуі мүмкін, қарсыластарға оны таза ұстауды қиындатады. Австралиялық регби лигасында бомбалау тактикасын 1970 жылдары «Easts» және «Parramatta» командаларының ойыншысы Джон «Бомбер» Пирд танымал етті. Алайда, 1980 жылдары бұл тактика теріс немесе көңілсіз деп есептеле бастады, сондықтан оның тиімділігін төмендету үшін ереже өзгертілді: қорғаныстағы команданың қақпа аймағында толық ұстаған бомбасы (немесе кез келген соққысы) автоматты түрде 20 метрлік қайта бастауға алып келді, бұл көбінесе «бомбаны залалсыздандыру» деп аталады. Қазіргі кезде қақпаға қарсы шабуыл жасаудың орнына, көбінесе допты жерге тигізіп соғу (grubber kicks) немесе көлденең соққылар (cross kicks) қолданылады. 1970 жылдары «жоғары және төмен» (up and under) деген тіркес Ұлыбританиядағы регби лигасымен байланысты болды, ол ағылшын регби лигасының жаттықтырушысы, комментаторы және тележүргізушісі Эдди Уорингтің сөздерінен тарады. Соңғы жылдары «Жоғары және төмен» тактикасын Бобби Гулдинг шеберлікпен орындап, «Сент-Хеленс» командасының алғашқы Суперлига титулын жеңіп алуына көмектесті, содан кейін тағы бірнеше рет осы жетістікті қайталады. Бұл тактика «Сентс» командасының айрықша ерекшелігі болды және оның «теріс» сапасы үшін сынға ұшырағанымен (бір уақытта регби одағы да «сауық» ойынына айналғаны үшін ұқсас сынға ілікті), бұл өте тиімді тактика еді. Доптың қауіптілігі (ұстаушы үшін) және оны қуып жететін ойыншылардың оны ұстауға тырысу мүмкіндігі оны көбінесе күлкілі және даулы әрекетке айналдырды, әсіресе қорғаныс ойыншыларының қысымға беріліп, қашқан жағдайларында. Бомбаларды ұстап алу қабілеті фулбэктер мен қанат ойыншылары үшін бағалы сапа болып есептеледі.
The execution of a bomb in rugby league involves putting up a high kick in general play. The ball often does not travel very far forward, giving the attacking team time to run ahead to where it is expected to land, providing the possibility of re gaining possession amongst an un set defensive line. Bombs are often used when close to the try line, so that the attacking team's best jumpers have a chance to leap for the ball and come down with it in the in goal area. The result is a towering ball which should rotate end on end. The height of the kick makes the ball susceptible to wind which causes the ball to change direction. Also, the ball gathers speed as it falls closer to the ground and this combined with the swirling can also cause the ball to change direction, making it difficult for the opposition to take the ball cleanly. In Australian rugby league, the bomb was popularised by Easts' and Parramatta's John "Bomber" Peard in the 1970s. However, by the 1980s, it became increasingly seen as a negative or unexciting tactic, and a rule change was made to lessen its effect: A bomb (or any type of kick) caught on the full in the in goal area by the defending side now resulted in an automatic 20 metre tap restart, sometimes colloquially known as defusing the bomb. Grubber kicks or cross kicks are now often used in preference to bombing into the in goal area. In the 1970s the phrase "up and under" became associated with Rugby League in Britain, when it became the catchphrase of Eddie Waring, an English rugby league coach, commentator and television presenter. In recent times the "Up and Under" was mastered by Bobbie Goulding helping St. Helens to the inaugural Super League title, and several others after that. It was a common feature of the Saints and though it suffered criticism for its 'negative' quality (at the same time rugby union was under similar scrutiny for turning into a 'kicking' game) it was an extremely effective tactic. The risky nature of the ball (for the catcher) and the opportunity for the pursuing players to challenge for it made it an often comical, and controversial move particularly in the case of defensive players 'chickening out' under pressure. Being able to secure bombs is a sought after quality in fullbacks and wingers.
Регби одағы
Регби құрамасында "бомба" термині сирек қолданылады, "жоғары және төмен", "бокс соққысы" немесе Гарриуэн (осы тактиканы танымал еткен Гарриуэн футбол клубының атымен аталған) көбірек қолданылады. Бұл шабуылдаушы командаға қорғаныс шегін бұзуға, қорғаныстан қысымды алып тастауға және қарсыластарына шабуылдық қысым көрсетуге мүмкіндік береді. Дегенмен, тепкілеген команда допты жоғалту қаупіне тап болады, одан кейін қарсы команда қарсы шабуылға шығуы мүмкін. Регбиде қарсыластың 22 метрлік сызығынан кейін доп таза ұсталса, қарсы команда белгі беруге құқылы.
In rugby union, the term 'bomb' is rarely used, with 'up and under', 'box kick', or Garryowen (after the Garryowen Football Club that popularised the tactic) preferred. It allows the attacking team to disrupt the defensive line, take the defence's pressure off themselves and put offensive pressure on their opponents. However, the kicking team risks losing possession of the ball, after which the opposing team may counterattack. In rugby union, the opposing team may choose to call for a mark if the ball is behind the opposition's 22 metre line and caught cleanly.
Австралиялық футбол
Белгі беру үшін 15 метрден астам қашықтыққа соққы талап етілетіндіктен, Австралия футболында жоғары, қысқа соққылар көбінесе мақсатты түрде қолданылмайды. Олар қолданылған жағдайда, әдетте "жоғары және төмен" деп аталады. Дегенмен, "бомба" термині аса ұзын соққыны сипаттау үшін жиі қолданылады, әсіресе, нақты ойыншыға пас беру емес, алаңдағы позицияны жай ғана иелену немесе гол соғуға тырысу мақсатымен жасалған соққыны білдіреді.
Due to the requirement of kicks to travel more than 15 metres before a mark can be awarded, high short kicks are rarely deliberately used in Australian rules football. When they are used they are generally known as up and unders. The term bomb, however, is commonly used to describe a very long kick, especially one designed to just gain field position or an attempt to kick a goal, not as a pass to a specific player.
Желілік
Канада футболында бомбалық соққы, егер соққыны қайтаруға тырысатын ойыншы соққышының артында немесе соққышымен бірдей аула сызығында тұрса, заңды. Бұл арена футболында да заңды болды, онда серік желілер соққының тиімді болуы үшін қажетті бұрышты азайтты; арена футболында допты жерден немесе түсіріп соққыға ұшыру керек болды, себебі допты теппеуге рұқсат жоқ еді. Бомбалық соққылар американдық футболда көбінесе заңды емес, онда ойыншыларға өз командасының соққыларын өздерінің соққы сызығынан кейінгі ойында қайтаруға рұқсат берілмейді. Алайда, егер бомбалық соққы соққы сызығын кесіп өтпесе, оны шабуылдағы кез келген ойыншы қайтарып ала алады, егер ол канадтық немесе американдық ережелерге сәйкес келсе, соққышынан алда немесе артында болса да. Тіпті, оған рұқсат етілген ережелерде де бомбалық соққы сирек кездеседі. Осы ережелердегі алға қарайлап беру бомбалық соққының мақсатын сенімдірек және шабуылдағы командаға аз тәуекелмен орындайды. Стандартты соққы жасау формасындағы барлық ойыншылар соққышынан алда тұрады (осылайша бомбалық соққыны қайтаруға құқығы жоқ) және оны қорғау үшін орналасады.
The bomb kick is legal in Canadian football, under the condition that the person trying to recover the kick start behind or at the same yard line as the kicker. It was also legal in arena football, where rebound nets reduced the required angle needed for the kick to be effective; in arena football, the ball had to be kicked from the ground or through a drop kick, as punts were not legal. Bomb kicks are not generally legal in American football, where players are not allowed to recover their own team's kicks on scrimmage plays past their own line of scrimmage. A bomb kick that does not cross the line of scrimmage can, however, be recovered by any player on the offensive team, regardless of whether it is by Canadian or American rules or whether the player was ahead of or behind the kicker. Even in gridiron codes where it is legal, the bomb kick is rarely encountered. The forward pass in those codes fulfills the purpose of the bomb kick more reliably and with less risk to the offensive team. The standard punt formation has all other players ahead of the punter (and thus not eligible to recover a bomb kick) to provide protection.