Кіріспе
Американдық актриса, спортшы Линда Мелсон Харрисон (26 шілде 1945 жылы туған) – американдық теле және кино актрисасы. Ол 1968 жылғы ғылыми-фантастикалық классика "Маймылдар планетасы" және оның алғашқы жалғасы "Маймылдар планетасының астында" фильмінде Нова рөлін ойнады. Сонымен қатар, ол Тим Бертонның 2001 жылғы түпнұсқаның жаңадан түсірілген нұсқасында эпизодтық рөлде ойнады. 1969-1970 жылдары ол NBC телеарнасының "Брэкеннің әлемі" телесериалының тұрақты актер құрамында болды. Ол кинопродюсер Ричард Д. Зануктың екінші әйелі болды ("Жаулар", "Кокон", "Мисс Дейзиді айдау", "Чарли және шоколад фабрикасы"); оның кіші ұлы – продюсер Дин Занук ("Жолға бату", "Чарли және шоколад фабрикасы").
the sportsperson
Linda Melson Harrison (born July 26, 1945) is an American television and film actress. She played Nova in the science fiction film classic Planet of the Apes (1968) and the first sequel, Beneath the Planet of the Apes; she also had a cameo in Tim Burton's 2001 remake of the original. She was a regular cast member of the 1969–70 NBC television series Bracken's World. She was the second wife of film producer Richard D. Zanuck (Jaws, Cocoon, Driving Miss Daisy, Charlie and the Chocolate Factory); her youngest son is producer Dean Zanuck (Road to Perdition, Charlie and the Chocolate Factory).
Жас шағы мен отбасы
Линда Мелсон Харрисон Мэриленд штатының Берлин қаласында дүниеге келді. Ол балабақшада жұмыс істейтін Айзек Барбидж Харрисон мен оның әйелі Ида Вирджиния Мелсонның бес қызының үшіншісі болды. Ол екі үлкен әпкесі Кей және Глория, екі кіші әпкесі Джейн және Джоанның ортаңғы баласы еді. Харрисондар, Линданың аналық Мелсон әулеті сияқты, Дельмарва аймағында ұзақ тарихы бар. "Ancestry.com" мәліметтері бойынша, Мелсон отбасы 17 ғасырдың ортасында Солтүстік Йоркширдегі Мелсонби Сент-Джеймстен Мэрилендке көшіп келген. Англо-уэльс Харрисондары ұрпақтан ұрпаққа дейін Уэст-Кирбиде, Чеширде тұрған, ал Ричард Харрисон, тағы бір Ричард Харрисонның ұлы, 17 ғасырдың басында Уэст-Кирбиден қазіргі Коннектикуттағы Нью-Хейвен колониясына, содан Мэрилендке көшіп келген. Ричардтың тікелей ұрпағы, Харрисонның әкесінің әкесі Джозеф Г. Харрисон және Джозефтің үлкен ағасы Орландо Харрисон (Берлин қаласының мэрі 1900–1910 және 1916–1918 жылдары, ал Ворчестер округі үшін Мэриленд штатының сенаторы, 1916–1928 жылдары) «Ж.Г. Харрисон және ұлдары» балабақшасын құрды, ол бір кезде Америкадағы ең ірі жеміс ағаштарын өсіретін шаруашылық болып, шамамен бес жүз жұмыскерді жұмысқа алған. Мэриленд университетінің Колледж-парк кампусындағы бұрынғы Харрисон зертханасы, оған Харрисон қысқа уақыт қатысқан, оның әкесінің үлкен ағасы, сенатор Орландо Харрисонның есімімен аталады. «Ол бес жасында жұлдыз болатынын білдім», - деді Айда Харрисон 1969 жылы сұхбат берушіге. Ортаңғы қызын «кішкентай актриса» деп сипаттаған Харрисон ханым оны бес жасында балет және акробатика сабақтарына жазды. Берлиндегі Стивен Декатур орта мектебінде оқыған кезде Харрисон шебер акробатика бишісіне айналды. Харрисон актриса болуды және жұлдызға айналуды армандады. Оның жоспары сұлулық конкурстарында қатысып, жеңіске жеткеннен кейін Калифорнияға барып, көзге түсу еді. Жасөспірім кезінде Харрисон Мэриленд штатының Оушен-Сити қаласындағы Филлипс Краб Хауста официант болып жұмыс істеді. Ол Калифорнияға «Мисс Америка» сұлулық конкурсына ұшқан кезде мейрамхана иелерінің ұлымен кездесіп жүрді. Бір айдан кейін Харрисон өзінің туған қаласын Дельмарва тауық фестивалінде өкілдік етті. Нью-Йоркте Кей мен Линда бір пәтерде тұрды және аналары Иданың кредиттік картасын пайдаланды. Харрисон модель ретінде сәл жетістікке жетті, бірақ Нью-Йорк оған ұнамады және Мэрилендті сағынды. 1965 жылдың тамызында Медавой «20th Century Fox» студиясынан оған «тұлғалық тест» алды. Тестте актерлік өнерге қатысқан жоқ; Харрисон камераға сөйлеген кезде, камерадан тысқарыдан қойылған сұрақтарға жауап берді. Тест оған «Fox» компаниясының стандартты 60 күндік келісімін әкелді, ол 1965 жылдың қарашасында аяқталуға тиіс еді. Премьерадан кейінгі кеште, ол студия тағайындаған серігімен бірге барды, Харрисон өзінің көптен бері құрметтейтін Хестонмен кездескеніне қуанды, ол жақын арада «Апилер планетасында» бірге ойнайтын еді. Премьерада Харрисон Соколовтың бастығы, «Fox» компаниясының өндіріс жөніндегі вице-президенті Ричард Д. Занукпен кездесті. Занук, кейінірек Харрисон айтқандай, бірден «әсерленді» және оған «ессіз ғашық болды», ал ол оған, және олар кездесе бастады. «Осы кезеңде Дик маған «Апилер планетасы» атты керемет кітап туралы айтып берді және ол керемет фильмге айналады деді. Ол: «Мен сізден маймыл рөлін ойнауыңызды сұраймын, доктор Зира» деді. Занук бұл тестті «Fox» компаниясының қаржыгерлеріне, барлық күмәндерге қарамастан, «Апилер планетасы» жобасы жүзеге аспаса, олардың ақшасы босқа кеткенін көрсету үшін қаржылады. Род Серлинг жазған және Франклин Дж. Шаффнер режиссерлік еткен тестте Харрисонның құрметтейтін адамы Чарльтон Хестон және Эдвард Г. Робинсон Хестонның қарсыласы доктор Зайус рөлінде ойнады. Харрисон Зира рөлінде пайда болды, бұл рөлді ақырында Ким Хантер ойнады, ал Харрисонның Талант мектебімен бірге оқитын әріптесі, келісімшарт актері Джеймс Бролин, Родди Макдауэллдің Корнелиус рөлін сомдады. «Менің ойымша, олар мені әрқашан Нова рөліне қарастырған. Бірақ оларға сынаққа қатысуға біреу керек еді, ал сіз әрдайым актерлеріңізді жұмысқа алуға тырысасыз. Сондықтан мен экрандық сынақтан өттім. Маған ең қиын болған нәрсе – бетке гипсті жағу, бетке гипс жағып, ұзақ уақыт сол жерде тыныш жату керек еді. Бақытыма орай, мен акробат болдым, өте жақсы адаммын, көптеген жарыстарда жеңімпаз атандым, сондықтан денемді қалай басқаруды және «тыныш» болуды білетінмін. Сіз мұны істеуге тиіс едіңіз, өте тыныш болуға тиіс едіңіз және «жақсы науқас» болу үшін жату керек едіңіз. Жас актерлер өз бейнесін экранға шығару үшін кез келген нәрсеге барады!» Жене Келли режиссерлік еткен және Уолтер Маттау, Роберт Морс және Ингер Стивенс бас рөлде ойнаған некеден тыс қарым-қатынас туралы комедия. Харрисон Карл Райнермен түскен эпизодын «көңілді» деп сипаттады, өйткені ол оны «барлық әлемді аралап» шықты. «Мен лимузиндерде де, есек және түйе үстінде де болдым». Ол бір шумақ диалог айтқаннан басқа, бес минуттық әлемдік саяхатында әртүрлі костюмдер киді, оның ішінде әсем тігілген бикини, жұқа көйлек және отты қызыл саронг болды.
Маймылдар планетасының астында
Линда Харрисонның ең танымал рөліндегі екінші шығуы "Адамзат планетасының" бірінші жалғасында болды. Ол "бұл бірінші фильмдей жақсы болған жоқ" деп мойындады. Режиссер Тед Пост: "Тед Пост керемет теледидар режиссері болды", – деді, сондай-ақ "Бұл көбінесе ойын-сауық мақсатында жасалған туынды, басқа ештеңе емес" деді. Пост сценарийді қайта жазуды қалады. "Мен сценарийге өте наразы болдым және оның қалай болу керек еді деген ойымнан мүлдем алшақ еді" деді ол. Ол кезде бірінші ұлын күткен Харрисон кейіннен заңсыз жұмыстан босату, келісімшартты бұзу, ар-намысқа тию және эмоционалдық зиян келтіру үшін сотқа жүгінді. Харрисонның есімі күйеуінің 1971 жылғы 1 қарашада Даррилға, Fox компаниясына, студия төрағасы және бас директоры Деннис С. Станфиллге, сондай-ақ Fox атқару комитетінің төрағасы Уильям Т. Госсетке қарсы қозғалған 22 миллион долларлық сот ісінде айтылды. Занук өзінің талабында, өзі, Харрисон және бұрынғы Fox атқарушысы Дэвид Браун заңсыз жұмыстан босатылып, қорланды және ұятқа ұшырады деп мәлімдеді. Сот ісі соттан тыс келісіммен аяқталды. Харрисонның келісімдерінің шарттары мен сомасы жарияланбады.
Кино және теледидар: 1974-1988
1974 жылы бірнеше жылдық үзілістен кейін Харрисон мансабына оралуға тырысты. Ол «Жау» фильмінде Рой Шейдердің әйелі рөлін өте қалап, күйеуінен оған бұл рөлді беруді сұрады. Занук режиссер Стивен Спилбергтен Харрисонды қарастыруын өтінді, бірақ Спилберг телефильмде көрген актриса Лорейн Гэриді артық көріп, оны Харрисонның орнына таңдады, себебі «ол рөлге сай келді». Харрисон Спилбергтің Гэриге деген әуесқойлығына ашуланды, күйеуі оған рөл беруі керек деп ойлады. «Мен Діктің осы жолы мен үшін күрескенін қатты қаладым». Жақсылыққа қарай, Universal компаниясының басшысы Сид Шейнберг, Лорейн Гэридің күйеуі, Харрисонға «Аэропорт 1975» фильмінде Глория Свонсонның жеке көмекшісі Винни рөлін берді. Фильмде Харрисоннің ұзақ жылдар бойы құрмет тұтқан Чарльтон Хестон ойнағанымен, олардың арасында сахналар болмады және «Менің түйіндемемде «Жау» фильмі болғанда жақсы еді». Көп жылдар өткен соң, 2012 жылғы сәуір айындағы сұхбатында Харрисон рөлден айырылу себебін былай түсіндірді: «Олар Рой Шейдер мен сияқты әдемі қызды таба алмайды деді». «Аэропорт 1975» Харрисонның «Аугуста Саммерленд» деген атпен алғаш рет пайда болған фильмі болды, бұл атты оның гуруы таңдаған еді. «Аэропорт 1975» фильмінен кейін Харрисон бірнеше телешоуда эпизодтық рөлдерде ойнады. «Аугуста Саммерленд» ретінде ол «Барнаби Джонс» телесериалының 67-ші эпизодында «Альфа Браво соғысы» (эфирде 24 қазан 1975 ж.); «Switch» телесериалының 24-ші эпизодында «Өлім отряды» (эфирде 6 сәуір 1976 ж.); және тағы да «Барнаби Джонс» телесериалының 114-ші эпизодында «Дамоклдың қаруы» (эфирде 20 қазан 1977 ж.) ойнады. 1980-жылдары Харрисон актерлік өнерді қайта оқып, актерлік мектепке түсті. Мектеп студенттерінің жұмыстарын көрсеткен шарада Харрисон сол кездегі бұрынғы күйеуі және оның үшінші әйелі Лили Фини Занукты шақырды. Зануктер «Cocoon» фильмінің түсірілімінде Барет Оливердің анасын ойнауға орта жастағы актриса іздеді; Харрисонның сахналарын көргеннен кейін, олар оған рөл болуы мүмкін екенін айтты. «Мен Рон Хауардпен сұхбаттастым, ол маған: «Рөл сенікі» деді». Харрисон түсірген кадрлардың көп бөлігі соңғы нұсқадан алынып тасталды, сондықтан «көзді бір жыпылықтатсаң, мені байқамай қаласың. Менің түсірген кадрларымды көп жерде көрсеткенімен, олар кесіліп қалды».
Марапаттар
2008 жылы «Маймылдар планетасы» фильмінің шығуына 40 жыл толуына орай Харрисон Испанияның Каталониясына сапар шекті, онда 11 қазанда Каталонияның Халықаралық фантастикалық кино фестивалінде өміріне арналған «Мария Онорифика» сыйлығымен марапатталды.
Фильмдер
Жыл Фильм Режиссер Рөл 1966 Жұқа шпион Джозеф Кейтс Қазына іздеуші 1966 Алыс-алыс Гордон Дуглас Пегги 1967 Некеге тұрғандарға нұсқаулық Джин Келли Мисс Стардаст 1968 Маймылдар планетасы Франклин Дж. Шаффнер Нова 1970 Маймылдар планетасының төменінде Тед Пост Нова 1974 Әуежай 1975 Джек Смайт Винни (Аугуста Саммерленд деп көрсетілген) 1985 Кокон Рон Говард Сюзан 1988 Кокон: Қайта оралу Даниель Петри Сюзан 1995 Жабайы Билл Уолтер Хилл Мадам 2001 Маймылдар планетасы Тим Бертон Көліктің ішіндегі әйел 2022 Түн ортасындағы қырғын Трэвис Боуэн (бас режиссер) Куинья Брут
Теледидар
Жыл Шоу Эпизод Рөл 1966 Жамандыққа қарсы ерлер Пилот – Мотоциклші қыз 1966 Бэтмен Джокер мектепке барады Чирлидер II 1966 Бэтмен Оның теңдесін кездестіреді, қорқынышты Гул Чирлидер II 1967 Керемет әйел: Диана Принстен кім қорқады? Қысқа Уодерумен – Көрініс (атауы көрсетілмеген) 1969 Түнгі шоу Жонни Карсонмен Шаршембі, 19 қараша 1969 Өзі 1969–1970 Браккеннің әлемі 41 эпизод Полетт Дуглас 1975 Барнаби Джонс "Альфа Браво соғысы" Дори Кальдер (атауы көрсетілген "Аугуста Саммерленд") 1976 Switch Өлім отряды Джилл Мартин (атауы көрсетілген "Аугуста Саммерленд") 1977 Барнаби Джонс Дамоклдың қаруы Ян Редбоу (атауы көрсетілген "Аугуста Саммерленд") 1998 Маймылдар планетасының артында Телевизиялық деректі фильм Өзі 2014 Ішкі басылым Эпизод #25.221 Өзі