Кіріспе

Энтероглюкагон – препроглюкагоннан туындаған пептид гормоны. Бұл асқазан-ішек гормоны, негізінен қос ішек пен соңғы ілеумның шырышты қабықша жасушаларынан бөлінеді. Ол 37 аминқышқылынан тұрады. Энтероглюкагон майлар мен глюкоза кішкентай ішекте болғанда бөлінеді, бұл осы заттардың сіңірілуі үшін жеткілікті уақыт беру мақсатында ішек қозғалысын баяулатады.

Ашылу

1948 жылы Сазерленд және Де Дьюв асқазан шырышты қабығында глюкагонға ұқсас асқазан-ішек материалының бар екенін анықтады, бұл материалды глюкагонмен ұқсас иммунореактивтілігі болғандықтан "энтероглюкагон" деп атады. Жарты ғасырдан кейін Брубейкер мен Друкер проглюкагон генінің экспрессиясын зерттеді және энтероглюкагонның функциясы ішек эпителийінің өсуімен байланысты екенін анықтады.

Функция

Энтероглюкагон – ұсақ ішектегі проглюкагоннан туындаған пептид немесе энтероэндокринді жасушалардан алынған пептид. Препроглюкагон посттрансляциялық модификациядан өтіп, глюкагонға ұқсас пептидтерді (GLP-1 және GLP-2) және ішек L-жасушаларынан алынған басқа молекулаларды бөліп шығарады. GLP-1 инкретин деп аталатын ішек гормондарының класынан туындайды және GLP-1(7-37) және GLP-1(7-36) амид екі түрінде кездеседі. Инкретиннің GLP-1 түрі қандағы глюкоза деңгейі жоғарылаған кезде қан айналымына түседі. Инкретин әсері – глюкоза мен инсулин деңгейі арасындағы теріс кері байланыс, ол бүйрек без аралдарының бета-жасушаларынан инсулин бөлінуін күшейтеді және глюкоза деңгейі жоғары болғанда глюкагонды төмендетеді. Омыртқалы сүтқоректілерде GLP-2 тізбектері ішекте жоғары сақталатындығы байқалады. GLP-2 ұсақ ішекте пролиферациялық және трофикалық әсерге ие, сондықтан ол қысқа ішек синдромымен және басқа ішекке қатысты аурулары бар науқастарды емдеу үшін қолданылады.