Сперма жуу: сүексіздендіру және көмекші репродукцияда қолданылуы
Sperm washing
Сперма жуу – сперматозоидтарды спермадан бөлу процесі. Сүексіздену (IUI) және ЕКО (IVF) үшін қолданылады, сондай-ақ ЖИТС қаупін азайтады. Сперма сапасын жақсартады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сперма жуу – жеке сперматозоидтардың спермадан бөліну процесі. Жуылған сперматозоидтар жасанды ұрықтандыруда, жатыр ішіндегі ұрықтандыру (ЖІҰ) техникасымен және денеден тыс ұрықтандыру (ДҰҰ) техникасымен қолданылады. Сонымен қатар, бұл қауіпті азайту үшін де қолданылуы мүмкін, егер ер адам ВИЧ жұқтырған болса, онда жуылған сперматозоидтар жасанды ұрықтандыру техникасы арқылы әйелге енгізіледі. Сперма жуу процесіне спермадағы шырыш пен қозғалмайтын сперматозоидтарды жою кіреді, бұл ұрықтану мүмкіндігін арттыруға және спермадағы кейбір ауру тасымалдаушы материалды жоюға көмектеседі. Сперма жуу – сүйексіздікті емдеудің стандартты процедурасы. Ең жылдам сперматозоидтарды бөліп алғаннан кейін, оларды жасанды ұрықтандыру немесе денеден тыс ұрықтандыру үшін қолданбастан бұрын, сынамада ВИЧ вирусының жоқтығын растау маңызды. Жуылғаннан кейін алынған сынама, әдетте ПТР (ПЦР) техникасымен талданады, вирустық бөлшектердің жоқтығы тексеріледі. Егер нәтиже теріс болса, яғни вирус табылмайтын болса, бұл сынама көмекші репродуктивтік емдеулерге қолдануға жарамды. Мұндай сынамалардың көп бөлігінде вирус жоқ болады.
Sperm washing is the process in which individual sperms are separated from the semen. Washed sperm is used in artificial insemination using the intrauterine insemination (IUI) technique and in in vitro fertilization (IVF). It may also be used to decrease the risk of HIV transmission by an HIV positive male, in which case the washed sperm is injected into a female using an artificial insemination technique. Sperm washing involves removing any mucus and non motile sperm in the semen to improve the chances of fertilization and to extract certain disease carrying material in the semen. Sperm washing is a standard procedure in infertility treatment. Once the fastest sperm have been isolated, before using them for artificial insemination or in vitro fertilization, it is important to confirm the absence of HIV virus in the sample. The sample obtained after washing is analysed, usually using the PCR technique, to check that there is no viral particle. If the result is negative, i. e. there is no virus, this sample is suitable for use in assisted reproduction treatments. These samples are usually free of the virus in a high percentage.
Процедура
Сперма донорлықтан кейін зертханада тазартылады. Сперма тығыздық градиентімен центрифугалау арқылы немесе центрифугалау қажет етпейтін "тікелей қозғалыс" әдісімен тазартылуы мүмкін. Қалыпты сперма үлгілерінде центрифугалау сперматозоидтардың ДНК-сына тікелей қозғалыс әдісіне қарағанда артық зиян келтірмейді. Тазартылған сперма L-глутаминсіз Ham's F10 ортасында шоғырландырылады, жылытылады, содан кейін криопротектор деп аталатын химиялық зат қосылады, ол мұздату және еріту процесін жеңілдетеді. Үлгідегі ең белсенді сперматозоидтарды бөліп шығаруға, сондай-ақ бірнеше ұрықтандыруға жететін флакондар жасау үшін үлгіні көбейтуге немесе сұйылтуға арналған қосымша химиялық заттар қосылуы мүмкін.
Sperm washing takes place in a laboratory following sperm donation. Sperm may be washed by density gradient centrifugation or by a "direct swim up" technique that does not involve centrifugation. In normal semen samples, centrifugation causes no more DNA damage to spermatozoa than a direct swim up technique. Washed sperm is concentrated in Ham's F 10 media without L glutamine, warmed to A chemical known as a cryoprotectant is added to the sperm to aid the freezing and thawing process. Further chemicals may be added which separate the most active sperm in the sample, as well as extend or dilute the sample so that vials for a number of inseminations are produced.
АИТВ жұқтырудың төмендеуі
АИТВ жұқтырған еркектерде вирус жұқтыру қаупін азайту үшін сперма жуу әдісі қолданылуы мүмкін, себебі инфекция сперматозоидтар емес, спермалық сұйықтық арқылы таралады. 2005 жылы Италияда жүргізілген зерттеуде, 567 серодискордент жұпқа жуылған спермамен ем жасалғанда, әйелге немесе балаға вирус жұқтырудың (көлденең немесе тік) бірде-бір жағдайы тіркелмеді. Дегенмен, жуылған сперманың вирустан толығымен таза екендігіне 100% кепілдік беруге болмайды. Бұл әдіс Энн Кислинг бастаған көмекші репродукцияның арнайы бағдарламасы арқылы жүзеге асырылды. 1990 жылдардың ортасынан бастап, бұл техника АИТВ-мен әртүрлі жағдайдағы жұптарға, вирус әкеден анаға немесе балаға берілмей жүкті болуға көмектесті. Мақсаты – еркек АИТВ-мен ауырған жағдайда, вирус жұқтыру қаупін азайту. Бірнеше жыл бойы процедураның қауіпсіздігіне қатысты күмәндер болды, сондықтан көптеген жұптар осы процедураны жасау үшін Италия сияқты елдерге баруға мәжбүр болды. Бүгінде жүздеген бала осы әдіс арқылы дүниеге келді.
Sperm washing can be used to decrease the risk of HIV transmission in HIV positive males, because the infection is carried by the seminal fluid rather than the sperm. One Italian study from 2005 of 567 serodiscordant couples treated with washed sperm resulted in no horizontal (to the woman) or vertical (to the child) HIV seroconversion. However, there is no 100% guarantee that washed sperm is free from the virus. through the Special Program of Assisted Reproduction started by Ann Kiessling. Starting in the mid 1990s the technique was used to help HIV discordant couples conceive without passing the virus from the father to the mother or child. The idea is that when the male is HIV positive, the technique will reduce the risk of transmission to the female. For years there were lingering doubts about the safety of the procedure, and many couples had to travel to places that would do the procedure, such as Italy. Today, hundreds of babies have been born through this process.