Кіріспе

Гүлдің бөлігі.

Топырақша (: топырақшалар немесе топырақшалар іздері) – гүлдің гинециумындағы тостағаншаның немесе бірнеше біріккен тостағаншалардың қабылдағыш ұшы.

Сипаттама

Стигма, стиль және жұмыртқалық (әдетте стигма-стиль-жұмыртқалық жүйе деп аталады) бірге гинециумның, яғни өсімдіктің әйел репродуктивті органының бөлігі болып табылатын пестильді құрайды. Стигманың өзі стильдің дистальді бөлігін немесе стилодияны құрайды және стигматикалық папиллярлардан тұрады, олардың жасушалары тозаңды қабылдауға бейім. Бұл стильдің төбесімен шектелуі мүмкін немесе, әсіресе желмен тозаңданатын түрлерде, кең аумақты қамтуы мүмкін. Тозаң ауадан (желмен таралатын тозаң, анемофилия), қонақ жәндіктерден немесе басқа жануарлардан (биотиктік тозаңдану) немесе сирек жағдайларда қоршаған судан (гидрофилия) ұсталуы мүмкін. Стигма ұзын және жіңішкеден бастап, шар тәрізді немесе қауырсын тәрізді болуы мүмкін. Тозаң анадан шыққанда әдетте қатты құрғақ болады. Стигма тозаңды қайта суландыруға және тозаң түтігінің өсуін ынталандыруға көмектеседі. Стигма сондай-ақ тозаңның дұрыс түрінің жабысуын қамтамасыз етеді. Стигма тозаңды ажыратуда белсенді рөл атқара алады және кейбір өз-үйлесімсіздік реакциялары, яғни бірдей немесе генетикалық жақын өсімдіктердің тозаңын қабылдамау, стигма мен тозаң дәнінің бетінің өзара әрекеттесуін қамтиды.

Пішіні

Стигма көбінесе жақтарға бөлінеді, мысалы, трифид (үш жақты), ал кейде шұқаның басына ұқсауы (капита) немесе нүктеге (пунктиформа) дейін келуі мүмкін. Стигманың пішіні айтарлықтай өзгеріп, стильдің табанына дейін созылуы мүмкін. Бұл сепалдың үстіндегі периантты түтікшеден басталатын тіндік қабаттар. Стигма – бұтақтың астыңғы жағындағы жиек немесе шеті, жақтардың жанында орналасқан. Стильдік тармақтар Диеталар, Пардантопсис және Мореяның көптеген түрлерінде кездеседі. Крокуста үш бөлінген стильдік тармақтар түтік құрайды. Hesperantha-да кең жайылған стильдік тармақ бар. Стиль тармақталған емес, жақтарға бөлінген болуы да мүмкін. Гладиолустың екі жақтан бөлінген стильдік тармағы (билобат) бар. Фрезия, Лапеирусия, Ромулеа, Саванносифон және Ватсонияда екіге бөлінген (екі тармақталған) және иілісқан стильдік тармақтар кездеседі.