Томас Тэллистің «Spem in alium» – 1570 ж. жазылған 40 дауыстық Ренессанс мотеті. Англияның ерте музыкасының ең ұлы туындысы саналады. Хош иістің пішінінде орындалған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Томас Таллистің музыкалық композициясы.
Musical composition by Thomas Tallis
Spem in alium ("басқада үміт" деген латын сөзі) – Томас Таллистің 1570 жыл шамасында жазылған, әрқайсысы бес дауыстан тұратын сегіз хорға арналған 40 бөлімді Ренессанс мотеті. Кейбір музыка сыншылары оны ағылшынның ерте музыкасының ең ұлы туындысы деп есептейді. Х. Б. Коллинз 1929 жылы оны Таллистің "Жақтауларымен" бірге "ең үлкен жетістігі" деп атады.
Spem in alium (Latin for "Hope in any other") is a 40 part Renaissance motet by Thomas Tallis, composed in c. 1570 for eight choirs of five voices each. It is considered by some critics to be the greatest piece of English early music. H. B. Collins described it in 1929 as Tallis's "crowning achievement", along with his Lamentations.
Сый-сыпаттары
Мотет сегіз хорға бес дауыстан (сопрано, альт, тенор, баритон және бас) жазылған. Талис әншілерін аттың жанындағы пішінде орналастыруды көздеген болуы мүмкін. Бірінші хордың бір дауысымен басталып, басқа дауыстар оны еліктеп қосылады, ал музыка сегіз хордың арасымен қозғалғанда әрқайсысы кезекпен үндемей қалады. 40-шы тақтада барлық қырық дауыс бірнеше тақтаға бірдей бір уақытта қосылады, содан кейін бастапқы үлгі кері қайталанып, музыка сегізінші хордан бірінші хорға өтеді. Одан кейін тағы бір қысқа толық бөлім келеді, сосын хорлар жұптап антифоналдық ән салады, дыбысты олардың арасындағы кеңістікке тартады. Соңында барлық дауыстар туындының биік нүктесі үшін бірігеді. Еліктеу стилінде жазылғанмен, кейде гомофониялық элементтер де бар, бірақ әрбір жеке вокалдық желі өзінің әсем гармониялық құрылымында еркін қимылдайды, осылайша оннан он екі минутқа созылатын орындалу кезінде көптеген жеке музыкалық идеяларды жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Бұл туынды қарама-қайшылықтарды зерттейді: жеке дауыстар кезекпен әндейді де, үндемейді, кейде жалғыз, кейде хормен, кейде шақырып, жауап алады, кейде барлығы бірге, сондықтан монотонды туынды емес, шығарма үнемі өзгеріп, жаңа идеяларды ұсынады.
The motet is laid out for eight choirs of five voices (soprano, alto, tenor, baritone and bass). It is most likely that Tallis intended his singers to stand in a horseshoe shape. Beginning with a single voice from the first choir, other voices join in imitation, each in turn falling silent as the music moves around the eight choirs. At bar 40 all forty voices enter simultaneously for a few bars, and then the pattern of the opening is reversed with the music passing from choir eight to choir one. There is another brief full section, after which the choirs sing in antiphonal pairs, throwing the sound across the space between them. Finally all voices join for the culmination of the work. Though composed in imitative style and occasionally homophonic, its individual vocal lines act quite freely within its elegant harmonic framework, allowing for a large number of individual musical ideas to be implemented during its ten to twelve minute performance time. The work is a study in contrasts: the individual voices sing and are silent in turns, sometimes alone, sometimes in choirs, sometimes calling and answering, sometimes all together, so that, far from being a monotonous mass, the work is continually changing and presenting new ideas.
Мәтін
Мотеттің түпнұсқа латын мәтіні, Сарум рәсіміндегі Юдит кітабынан алынған жауап (Матинде, үшінші сабақта, қыркүйектің бесінші аптасында). Бүгін бұл жауап латын рәсімінің Құдайға арналған қызметінде Оқулар қызметінде (бұрын Матин деп аталатын) жылдың 29-шы аптасының сейсенбісіндегі бірінші сабақтан кейін кездеседі. Латын мәтініне негіз болатын ерте қолжазбалық көздер жоқ: 1610 жылғы көшірмелер ағылшын contrafactum-ның негізін береді, ол 1610 жылы Уэльс принці Генри Фредериктің тағайындалуында орындалған "Sing and glorify" ("Ән салып, даңқтан") (төменде қараңыз), ал латын сөздері төменде келтірілген. Spem in alium Стивен Полиаковтың "Гидеонның қызы" теледрамасында ерекше орын алады. Ол сондай-ақ "Бос кеңістікке тию" фильмінде қолданылады, Ятс пен Симпсон таудың шыңына жеткенде кульминациялық нүктеге жетеді. Ол Франсуа Жирардтың "Бойхор" (2014) фильмінде қайта пайда болады, ол ойдан шығарылған Ұлттық бойхор академиясындағы Стеттің алғашқы оқуында "дөңгелек" пішінде орындалады. 2021 жылы Найджел Шорт оқытып, жетекшілік еткен және Tenebrae әншілері басшылық еткен Self Isolation Choir тобы осы туынды орындады, барлық әншілер өз бөліктерін үйде жеке-жеке жазды. Қолданылған басылым 2020 жылы Хью Кейттің дайындаған және Томас Таллис қоғамымен бірге 70 беттік басылымға кіріспесімен бірге ұсынылды. Сондай-ақ, Қоғам әншінің кез келген дауыс желісін метрономмен және/немесе органмен бірге тыңдай алатын оқу материалдарын дайындады.
The original Latin text of the motet is from a responsory (at Matins, for the 3rd Lesson, during the V week of September), in the Sarum Rite, adapted from the Book of Judith Today the response appears in the Divine Office of the Latin rite in the Office of Readings (formerly called Matins) following the first lesson on Tuesday of the 29th Week of the Year. There is no early manuscript source giving the underlay for the Latin text: the 1610 copies give the underlay for the English contrafactum, sung at the 1610 investiture of Henry Frederick, Prince of Wales, "Sing and glorify" (see below), with the Latin words given at the bottom. Spem in alium features prominently in the Stephen Poliakoff TV drama Gideon's Daughter. It is also used in the film Touching the Void, reaching a climax when Yates and Simpson arrive at the summit of the mountain. It appears again in Francois Girard's Boychoir (2014), performed "in the round" at Stet's early training in the fictional National Boychoir Academy. In 2021 the Self Isolation Choir performed the work, trained and conducted by Nigel Short and led by singers from Tenebrae, with all singers recording their parts individually at home. The edition used was that prepared by Hugh Keyte in 2020 and made available by the Thomas Tallis Society along with Keyte's 70 page introduction to the edition. The Society also made available learning material whereby a singer may hear a recording of any chosen voice line, with metronome and/or organ accompaniment.