Жалған медицина: Пульс диагностикасының түрлері мен мағынасы

Кіріспе

Псевдомедициналық техника.

Пулс диагностикасы – аюрведа, дәстүрлі қытай медицинасы, дәстүрлі моңғол медицинасы, сиддха медицинасы, дәстүрлі тибет медицинасы және унаниде қолданылатын диагностикалық әдіс. Бұрын көптеген жағымды нәтижелер көрсеткенімен, қазіргі таңда ғылыми негізі жоқ, бірақ зерттеулер жалғасуда. Кейбір туынды мәтіндерде бұл әдіс нақты сипатталмаған және субъективті болып келеді.

Дәстүрлі үнді медицинасы (Аюрведа және Сиддха-Веда)

Аюрведада, жақтастары пульс тексеру арқылы үш Дошада (Вата, Питта және Кафа) тепе-теңсіздіктерді анықтауға болады деп санайды. Аюрведалық пульс сонымен қатар прана, тежас және ожастың тепе-теңдігін анықтауға мүмкіндік береді. Аюрведалық пульсті өлшеу үшін бас бармақ жағындағы (радиалдық стилоид) білезік сүйегінің астына көрсету, ортаңғы және сақина саусақтары қойылады. Көрсету саусағы Вата дошасын көрсетеді. Ортаңғы және сақина саусақтары көрсету саусағының жанына орналастырылып, тиісінше пациенттің Питта және Кафа дошаларын көрсетеді. Пульсті үстіңгі, ортаңғы және терең деңгейлерде өлшеуге болады, осылайша пациенттің энергиялық тепе-теңсіздігі туралы толық ақпарат алуға болады. Екінші тәсіл нақты пульс позицияларына назар аударады, себептерге, симптомдарға емес, пульстің сапасы мен күшінің өзгеруін қарастырады, әр позицияның белгілі бір дене аймағымен байланысы бар. Мысалы, жұпталған пульс позицияларының әрқайсысы торсоның жоғарғы, ортаңғы және төменгі қуыстарын көрсете алады немесе жеке-жеке нақты органдармен байланысты болуы мүмкін. (Мысалы, жұқа ішек сол жақтағы үстіңгі позицияда, ал жүрек терең позицияда сезіледі.) Әртүрлі классикалық мәтіндер органдардың жұпталуына қатысты әртүрлі схемаларды келтіреді, кейбіреулері екінші органды пульстен мүлдем шығарып тастайды, ал басқалары акупунктура арналарын көрсететін органдар жүйесін (Ууксинг, бес фазалық пульстік қатынастар) көрсетеді, ал үшіншілері қытайлық дәрілік өсімдіктерді қолданудағы физикалық органдардың орналасуын (Ли Ши Чжэнь) көрсетеді. Жалпы алғанда, ең көп қолданылатын органдардың қатынастары: сол қолдағы бірінші позицияда жүрек тереңде, ал жұқа ішек үстіңгі жағында, екіншісі бауыр тереңде, өт қабықшасы үстіңгі жағында, үшіншісі бүйрек ині тереңде, ал көкбауыр үстіңгі жағында орналасқан. Оң қолдағы бірінші терең позиция өкпеге, үстіңгі позиция ірі ішекке, екіншісі селеу мен асқазанға, ал үшіншісі бүйрек янға тереңде, жатырға немесе перикардқа және сань-цзяоға сәйкес келеді. Позициялардың күшті және әлсіз жақтары әрқайсысы 3 деңгейде бағаланады: фу (қалқып тұратын немесе үстіңгі, 浮), чжун (орталық, 中) және чэнь (терең, 沉). Бұл 9 позиция пациентті диагностикалау үшін, сондай-ақ пульстің әртүрлі қасиеттері мен жылдамдығын бағалау үшін қолданылады.

In Ayurveda, advocates claim that by taking a pulse examination, imbalances in the three Doshas (Vata, Pitta, and Kapha) can be diagnosed. The ayurvedic pulse also claims to determine the balance of prana, tejas, and ojas. Ayurvedic pulse measurement is done by placing index, middle and ring finger on the wrist. The index finger is placed below the wrist bone on the thumb side of the hand (radial styloid). This index finger represents the Vata dosha. The middle finger and ring finger are placed next to the index finger and represents consequently the Pitta and Kapha doshas of the patient. Pulse can be measured in the superficial, middle, and deep levels thus obtaining more information regarding energy imbalance of the patient. The second approach focuses on individual pulse positions, looking at changes in the pulse quality and strength within the position focused on the cause and not the symptoms, with each position having an association with a particular body area. For example, each of the paired pulse positions can represent the upper, middle and lower cavities of the torso, or are associated individually with specific organs. (For example, the small intestine is said to be reflected in the pulse at the left superficial position, and the heart at the deep position.) Various classic texts cite different arrangements to the pairings of organs, some omitting the second organ from the pulse entirely while others show organ systems reflecting the acupuncture channels (Wuxing, five phase pulse associations), and another the physical organ arrangement used in Chinese herbal medicine diagnosis (Li Shi Zhen). Generally, the commonly used organ associations are: first position on the left hand represents the heart in the deep position and small intestine is in the superficial position, the second, deep is the liver and superficial is the gallbladder, and third the kidney yin is deep and the bladder superficial. On the right hand, the first deep position is representative of the lungs and superficially the large intestine, the second of the spleen and stomach, and the third represents the kidney yang at a deep level and uterus or the pericardium and the san jiao in the deep position. The strengths and weaknesses of the positions are assessed at 3 depths each, namely fu (floating or superficial, 浮), zhong (middle, 中) and chen (deep, 沉). These 9 positions are used to assess the patient diagnostically, along with the different qualities and speed of the pulse.

Ежелгі ислам медицинасында

Пульс диагностикасы, немесе пульсология, ортағасырлық ислам әлемінде медицинаның бір бөлігі болған. 1025 жылы жарық көрген "Медицина канонында" пульсті қалай талдау керектігі туралы нұсқаулар келтірілген. Дәрігерлер осындай тексеру арқылы сарғаю, ісіну, дифтерия, жүктілік және үлкен қысым сияқты ауруларды анықтай алатындарын санады.