Кіріспе

Агио (итальянша aggio) – валюта бағамы, жеңілдік немесе қосымша төлем үшін саудада қолданылатын термин.

Валюталық бағамы

Әр түрлі елдердің валюталарындағы белгіленген номиналды құннан немесе айырбас бағамынан болатын ауытқулар. Мысалы, алтын стандартын қолданған көптеген елдерде стандартты монеталардың тазалығының деңгейі біркелкі сақталды. Атап айтқанда, жаңадан соғылған ағылшын фунт стерлингінің басқа елдердің жаңадан соғылған монеталарымен белгілі бір қатынасы болды: 1 фунт = 25.221 франк = 20.429 марка = 4.867 АҚШ доллары, және т.б. Бұл бағам, монета айырбас бағамы деп аталады, міндетті түрде тиісті нарықтық айырбас бағамымен сәйкес келмеді. Елдер арасындағы сауда балансы нақты айырбас бағамын анықтады. Мысалы, егер Англияның Франциямен сауда балансы теріс болса, бірдей сомадағы валюта Францияға жіберіледі, бұл француз валютасына сұранысты арттырады. Осы валютаны алу үшін agio деп аталатын қосымша төлем жасалуы керек. Бұл айырбас бағамымен байланысты.

Валюталық бағамның айырмашылығы

Бұл термин сонымен қатар бір елде күміс монеталар заңды төлем құралы болған жағдайда, екі валютаның айырбастау бағамындағы айырмашылықты көрсету үшін де қолданылған. Кейде, алтынмен ыңғайлырақ төлем жасауға немесе елдің қағаз ақшасының құны оның көрсетілген құнынан төмен болған кезде агиоға рұқсат етілетін.

Премия

Қолданылу барысында монеталар уақыт өте нашарлайды, ал олардың құны номиналдық құнынан төмендейді. Мысалы, фунттың құны 5% төмендесе, Англияда 100 суверенді 100 фунт стерлингтік қарыздың толық төлемі ретінде қабылдауға болады. Бірақ Англиядан тыс жерлерде қарызды төлеу монетаның физикалық күйіне байланысты. Осы жағдайда әрбір монета 0,95 фунт стерлингке бағаланады, ал 100 фунт стерлингтік қарызды төлеу үшін 100 фунт стерлинг / 0,95 фунт стерлинг = 105,26 монета керек, демек 5,26 суверендік қосымша төлем (ажио) талап етіледі.