Кіріспе

Чилидің Вальпараисо облысындағы қала

Киллота – Чилидің Вальпараисо облысындағы Аконкагуа өзенінің аңғарында орналасқан қала. Бұл Киллота провинциясының орталығы және ең ірі қаласы. Оны Сан-Исидро, Ла-Пальма, Покочай және Сан-Педро коммуналары қоршап тұрады. Киллота – негізінен авокадо және шеримоя ағаштарының егістіктеріне байланысты маңызды ауыл шаруашылығы орталығы. Киллота Ла-Крус шағын қаласы арқылы Ла-Калера қаласымен байланысқан. Чарльз Дарвин өзінің "Бигл саяхаты" кітабында осы аймақтың ауыл шаруашылығы мен ландшафтын сипаттаған. Жақын орналасқан Ла-Кампана ұлттық паркінде Дарвиннің сапасын еске сақтайтын ескерткіш тақта орнатылған.

Тарих

Квиллота аңғарында шамамен 2000 жылдан бері адамдар қоныстанған. Бастапқыда, Аконкагуа өзенінің оңтүстігіндегі құнарлы жерге тартылған Бато және Лео Лео мәдениеттерінің үндістері осы аймақты мекендеген. Кейіннен оларға мапучелер мен диагиталар да әсер еткен. Диагиталар Аконкагуа аймағының жергілікті мәдениетінің дамуына үлкен үлес қосып, әсіресе керамика өнерімен танымал болған. Соңынан Квиллота митма болып, Оңтүстік Инка империясы – Куласуйудың астанасы болды. Диего де Алмагро 1536 жылы осы аңғарға келді. Инкалардың барлаушылары оны "Киллота" тайпасының тұрған көркейген және құнарлы аңғарға жетеледі. Алмагро келмес бұрын, Перудан келген Гонсало Кальво де Барриентос деген испан сарбазы Киллота тайпасы тарапынан тұтқынға алынып, аңғарда тұтқында болған кезінде жергілікті тіл мен мәдениетті үйренген. Алмагро аңғарды тауып алғанына қуанса да, сапарының мақсаты алтын табу еді. Мақсатына жете алмаған ол Перуға қайтып, кейін өлім жазасына кесілді. 1540 жылы Чили губернаторы атағын алған Педро де Вальдивия Квиллота аңғарына келді. Ол негізінен өзіне жұмыс істейтін құлдар мен үндістер үшін фермалар мен үйлер салды. Қазіргі Квиллота орналасқан жердің көп бөлігі бастапқыда оның жеке меншігі болған. Вальдивия Сан-Педро мен Лимаше арасында бекініс салды, Ла Кампана тауынан алтын өндірді, Раутен аңғары, Ла-Пальма және Боконы игерді. Ол осы аймақтың барлығын жеке меншігі деп жариялады және Сантьягоны құрғанда Мапочо аңғарын астана етіп қалдырды. 1585 жылы Квиллота Иллапель мен Касабланка арасындағы ірі провинция – Коррегименто де Квиллотаның астанасы болып жарияланды. 16 ғасырда Испания тажының талаптарына сай ауыл құруға әрекеттер жасалғанмен, бұл сәтті болмады. Квиллота тек 1717 жылдың 11 қарашасында, Әзіз Мартин күнінде ғана негізделді. Оның бастапқы атауы "Вилла де Сан-Мартин де ла Конча дель-Валле де Квиллота" болды. Қаланың негізін епископ Луис Ромеро мен губернатор Хосе де Сантьяго Конча и Сальватиерра қалады.

Демография

2002 жылғы халық және тұрғын үй санағының деректеріне сәйкес, Квиллотада 75 916 тұрғын болды (ол елдің 65-ші ірі қаласы); олардың 66 025-і (87,0%) қалалық жерлерде, ал 9 891-і (13,0%) ауылдық жерлерде тұрды. Сол кезде 37 191 ер адам және 38 725 әйел адам болды. Квиллота халқының көп бөлігі испандық қоныс жайлаушылары мен метистердің ұрпақтары. Испандық губернаторлардың берген жерлері әлі де бірнеше отбасының қолында бар.

Қалалық жоспарлау

Квиллотаның ұраны "Ciudad creada con cariño" – "Махаббатпен жаратылған қала" дегенді білдіреді. Квиллота Чилидегі ең дәстүрлі қалалардың бірі болып қала береді, оның қала құрылысы әлі де негізінен жеті блоктан тұратын бастапқы испандық отарлық жоспарына сәйкес келеді. Жердің геологиялық құрамы мен жер сілкіністерінің жиілігіне байланысты, қаланың сәулеті төменгі қабатты (максималды биіктігі төрт қабат) және дәстүрлі болып сақталған. Бүгінде коммунаның аумағы 1,5 км² құрайды. Жерінің құнарлылығын ескере отырып, коммуна экономикасы негізінен ауыл шаруашылығына бағытталған және елдегі маңызды өндіріс орталықтарының бірі болып табылады.