Кіріспе

Александр Гамильтонның Федералист қағазы

Федералист №65 – Александр Гамильтонның «Федералист қағаздары» жинағының алпыс бесінші мақаласы. Ол 1788 жылдың 7 наурызында «Публиус» деген псевдониммен, барлық «Федералист қағаздары» осы атпен жарияланған болатын. «Сенаттың өкілеттіктері жалғасты» деп аталатын бұл мақала Джон Джейдің «Федералист №64» мақаласында көтерілген тақырыпты одан әрі дамытады.

Шолу

Публий АҚШ Сенатының импичмент процесінде "сот тәрізді" рөлін талқылаудан бастайды. «Федералист» 65 – «Федералист» қағаздарында Фреймерлердің импичмент және қызметтен шеттету билігінің мақсатты қолданылуы мен мақсатын ерекше көрсететін жалғыз эссе. Конституцияда импичментке негіз болатын құқық бұзушылықтар «елге опасыздық, пара алу немесе өзге де ауыр қылмыстар мен құқық бұзушылықтар» деп анықталады. «Ауыр қылмыстар мен құқық бұзушылықтар» анықтамасы импичмент саласында беймәлімдік пен түрлі түсіндірулерге мүмкіндік тудырды. Алайда Публий импичменттің ауқымын былай белгілейді: «Импичмент [импичмент] қарауына адамдардың жаман мінез-құлқынан, яки қоғамдық сенімді жеңілтек пайдалануынан немесе бұзуынан туындайтын құқық бұзушылықтар жатады. Олар ерекше жағдайда «САЯСИ» деп аталуға лайық, себебі олар негізінен қоғамға тікелей келтірілген зиянға қатысты». Айыпталушының жасаған қылмысы саяси сипатта және қоғамдық сеніммен байланысты болғандықтан, Публий импичменттің өкінішті салдары бүкіл қоғамның ықыласын қоздырып, адамдарды партиялар мен топтарға бөлетінін түсіндіреді. Сондықтан импичмент тергеуі тек жасалған құқық бұзушылыққа ғана емес, сонымен қатар қарсы тараптардың жеке мүдделеріне де негізделеді. Публий «мұндай жағдайларда шешімнің дұрыстығы кінәсіздік немесе кінәлілік туралы нақты дәлелдерге емес, тараптардың күшіне байланысты болу қаупі әрқашан жоғары» дейді. Бұрынғы импичменттер мен импичмент әрекеттерін қарастырғанда, импичментке ұмтылудың бастапқы себептері реніш пен ыстық ықылас болғаны байқалады. Содан кейін Публий Сенаттың мұндай биліктің дұрыс сақтаушысы екендігіне күмән келтіреді. Ол импичмент туралы дауыс беру және сот процесін АҚШ Өкілдер палатасы мен Сенаты арасында бөлудің ұсынылған моделі Конституциялық конвенттің бастапқы идеясы емес, керісінше, британдық парламенттегі жүйеден алынғанын түсіндіреді. Британдық жүйеде Төменгі палата импичмент туралы дауыс береді, ал импичмент болған жағдайда сот Лордтар палатасында өтеді. Бұл жүйе сәтті жұмыс істеді, бірақ Публий бұл модель біздің үкіметімізге сай келе ме деп сұрайды. Ақырында Публий басқа ешбір орган мұндай міндетті орындай алмайтынын айтады. Ол былай дейді: «Қай орган өз жағдайына жеткілікті сенімділікпен қарап, айыпталушы адам мен оны айыптаған халық өкілдері арасында қажетті бейтараптықты сақтай алады?» Публий сот немесе қазылар алқасы ретінде әрекет ете алатын басқа да органдарды қарастырады. Ол Жоғарғы Соттың сот жүргізу үшін айқын таңдау екенін айтады, бірақ одан әрі тексергеннен кейін, кейбір тараптар сот шешіміне қарсылық білдіре алатынын және сайланбаған орган болғандықтан Жоғарғы Соттың сот процесінен туындаған кез келген дауды шешу үшін жеткілікті «құрмет пен өкілеттікке» ие болмауы мүмкін екенін атап өтеді. Сондай-ақ Жоғарғы Сотта адамдардың саны аз; Публий қазылар алқасының саны айыпталушының кінәлі екеніне көптеген адамдардың сенгенін дәлелдеу үшін жеткілікті болуы керек деп мәлімдейді.