Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Прибор (Фрайберг) – Чехияның Моравия-Силезия аймағындағы Новый-Йичин ауданындағы қала. Халық саны шамамен 8 400 адамды құрайды. Прибордың тарихи орталығы жақсы сақталған және заңмен қорғалған қалалық ескерткіштер резерваты ретінде қорғалады.
Příbor (; Freiberg (in Mähren)) is a town in Nový Jičín District in the Moravian Silesian Region of the Czech Republic. It has about 8,400 inhabitants. The historic centre of Příbor is well preserved and is protected by law as an urban monument reservation.
Әкімшілік бөлімдер
Hájov және Prchalov ауылдары Příbor қаласының әкімшілік бөлімдері болып табылады.
Villages of Hájov and Prchalov are administrative parts of Příbor.
Этимология
Қала атауының сөзбе-сөз мағынасы "жарақтар" болғанымен, бұл тек қана сәйкестік. Чех тіліндегі "Прибор" атауы неміс тіліндегі "Фрайберг" атауынан бұрын пайда болған және транскрипция арқылы алынған, әлде керісінше ме екені белгісіз. Егер чех атауы көнерек болса, онда ол "прибору" немесе "призбору" сөздерінен туындаған болуы мүмкін, яғни "шыған орманының жанында" / "ескі құрылыстың жанында". Егер неміс атауы көнерек болса, "Фрайберг" – "еркін қамал" немесе "еркін кіретін қамал" дегенді білдіреді. 19 ғасырдағы кейбір неміс тіліндегі карталарда "Прибор" "Фрейберг" деп көрсетілген.
Although the name of the town literally means "cutlery", it is just a coincidence. It is not certain whether the Czech name Příbor originated earlier and the German name Freiberg was derived by transcription, or vice versa. If the Czech name is older, it was probably derived from při boru or při zboru, meaning "at a pine forest" / "at a ruin". If the German name is older, Freiberg means "free castle" or "castle with free access". Some German language maps from the 19th century identify Příbor as Freyberg.
География
Прибор Новы-Йичиннің шамамен шығысында және Остраваның оңтүстік-батысында орналасқан. Ол Моравиялық Силезия алқабында жатыр. Ең жоғары нүктесі теңіз деңгейінен биіктікте. Любина өзені қаладан өтеді.
Příbor is located about east of Nový Jičín and southwest of Ostrava. It lies in the Moravian Silesian Foothills. The highest point is at above sea level. The Lubina River flows through the town.
Тарих
Прибор қаласын 1251 жылы граф Франк фон Хюксваген құрды, бұл факт сол жылы Моравия маркграфы Оттокар II-нің құжатында расталды, онда қала Врибурх деп аталған. Қала алаңы Польшаға қарайтын ежелгі сауда жолы бойында салынды. Граф мұнда мықты қамал салдырды. Оның ұрпақтары 1359 жылға дейін қаланың иесі болды, содан кейін Прибор Оломоуц епископтарының қарамағына өтті. Епископтар қалаға риза болды, әсіресе Франц фон Дитрихштейн қалаға көптеген жеңілдіктер берді. Отыз жылдық соғыс барысында қала үш рет өртенді. 1643 жылы шведтердің шапқыны ең ауыр зардаптарды келтірді. 17 ғасырдың екінші жартысында қала қайтадан жаңарып, өркендеді.
The town of Příbor was founded by Count Frank von Hückeswagen in 1251, which was confirmed in a deed of Moravian margrave Ottokar II from the same year, where the town was called Vriburch. The town square was founded right on an old trade route to Poland. The count built here a solid castle. His descendants owned the town until 1359, when Příbor passed to the Bishops of Olomouc. The bishops liked the town, especially Franz von Dietrichstein, who granted it a number of privileges. During the Thirty Years' War, the town burned down three times. The most destructive was the invasion of Swedes in 1643. In the second half of the 17th century, the town recovered.
Көлік
D48 тас жолы (Еуропалық E462 бағытының бір бөлігі) Новый-Йичиннен Чехия-Польша шекарасына дейін қаладан өтеді. Пшибор Вежовицеден Студенкаға баратын маңызы жергілікті теміржол желісінде жатыр.
The D48 motorway (part of the European route E462) from Nový Jičín to the Czech Polish border passes through the town. Příbor lies on a railway line of local importance heading from Veřovice to Studénka.
Көрікті жерлер
Прибор – аймақтың ең көне қалаларының бірі. Тарихи орталықты дұрыс пішіндес қала алаңы құрайды, оның шетінде негізінен Ренессанс стиліндегі, бірақ барокко элементтерімен өзгертілген қалалық үйлер орналасқан. 1694 жылы Карл II фон Лихтенштейн-Кастелькорн Пиарлар монастырын құрды. Бұл барокко стиліндегі үш бөлімді, бір қабатты ғимарат. Бүгінде онда қалалық мұражай, кітапхана және бастауыш көркемсурет мектебі орналасқан. Қала ішінде төрт шіркеу бар. Ең маңыздысы – Романдық-готикалық стильдегі Құдай ананың тууы шіркеуі, кейіннен Ренессанс және барокко элементтерімен толықтырылған. Шіркеу қаламен бірге салынған, ал қазіргі кірпіштен тұрғызылған ғимарат 14 ғасырға дейін салынған. Бұл өте массивті ғимарат, оған кейіннен көптеген элементтер қосылған, және биік, жұқа мұнарасы басым. Ішінде құнды рококо жиһазы бар. Тарихи орталықтағы басқа шіркеулер – Киелі Крест шіркеуі және бұрынғы Пиарлар шіркеуі – Әулие Валентин шіркеуі. Тарихи орталықтың сыртында Әулие Франциск Ассизский шіркеуі орналасқан.
Příbor is one of the oldest towns in the region. The historic centre is formed by a regular town square lined with burgher houses, which are mainly Renaissance with Baroque alterations. The Piarist monastery was founded here in 1694 by Karl II von Liechtenstein Kastelkorn. It is a Baroque three wing single storey building. Today it houses the town museum, a library and an elementary art school. There are four churches in the town. The most important is the Romanesque Gothic parish Church of the Nativity of the Virgin Mary with later Renaissance and Baroque adaptations. The church was founded together with the town, the current brick building dates from the 14th century. It is a very rugged building with a number of elements added later, dominated by a slender tall tower. The interior contains valuable rococo furniture. Other churches in the historic centre are the Church of the Holy Cross and the former Piarist Church of Saint Valentine. Outside the historic centre is located the Church of Saint Francis of Assisi.