Кіріспе

Конгрессмендерді іріктеу кокусы – американдық конгрессмендердің өздерінің саяси партиясынан президенттікке және вице-президенттікке кімді ұсынбаққа келісетін бейресми жиналыстардың атауы.

Тарих

Бұл жүйе Джордж Вашингтон екінші мерзімі аяқталған соң зейнетке шығуын жариялағаннан кейін, Демократиялық-республикалық партия мен Федералистік партияның партиялық принциптер бойынша сайлауға қатыса бастаған кезде енгізілді. Екі партия да 1796 жылы кандидаттарды анықтау үшін бейресми жиналыстар өткізген болуы мүмкін. 1796 жылғы сайлаудағы ұйымсыз дауыс беруден кейін, екі партия да 1800 жылы президенттік кандидаттарды таңдаған ресми жиналыстар (кокустар) өткізді (1804 жылы 12-ші түзетуді қабылдауға дейін әр партия екі президенттік кандидатты ұсынды). Федералистер мамыр айының басында құпия түрде жиналысын өткізді, бірақ кейін президент Джон Адамс пен Чарльз Котесворт Пинкнидің кандидатураларын жариялады. Демократиялық-республикалықтар да мамыр айында құпия кездесіп, Томас Джефферсон мен Аарон Бёррді президенттікке бірдей қолдауға келісті. Федералистер 1800 жылдан кейін тағы кокус өткізбеді. 1804 жылы 12-ші түзету қабылданғаннан кейін Демократиялық-республикалықтар қайтадан жиналды. Кокус барысында Джордж Клинтон Джон Бреккенриджді жеңіп, Джефферсонның вице-президенттікке кандидаттығына ұсынылды. 1808 жылғы кокуста Джеймс Мэдисонның қолдаушылары Клинтон мен Джеймс Монроны Мэдисонның орнына ұсынуға жасалған әрекеттерге қарсы шықты. Клинтон вице-президенттікке кандидат ретінде ұсынылды, бірақ ол кокус жүйесінің заңдылығын сынады, ал Клинтон мен Монро президенттікке үміткер болуды қарастырды. Федералистер бұл арада 1808 жылы Нью-Йоркте ұлттық конвенцияның алғашқы нұсқасын өткізді, онда олар Чарльз Котесворт Пинкни мен Руфус Кингті ұсынды. 1812 жылы Мэдисон партияның толық қолдауымен қайтадан сайлануға ие болды. Алайда, Нью-Йорк заң шығарушы органының Демократиялық-республикалық мүшелері кокус жүйесін заңсыз деп айыптады және оның орнына Джордж Клинтонның туысы ДеУит Клинтонды ұсынды. Федералистер 1812 жылы тағы бір алғашқы конвенция өткізді, онда олар Клинтонды қолдауға келісті. Клинтон сайлауда жеңіліп қалды, бірақ Мэдисонға күшті қарсылық көрсетіп, 89 сайлаушы дауысын алды. 1816 жылы Джеймс Монро Уильям Х. Кроуфордтан партияның кандидаттығын шамалы басымдықпен жеңіп алды. Кокус нәтижесіне наразылық білдірмей, Кроуфорд Монроның кандидатурасын қолдады және болашақ сайлауға дейін күтіп отыруға шешім қабылдады. 1820 жылы тағы бір Демократиялық-республикалық кокус өтті, бірақ кандидатты ұсынбастан таратылды. Монроның 1820 жылғы қайта сайлану кампаниясына ешқандай қарсылық болған жоқ, өйткені федералистер ұлттық деңгейде өте әлсіз болды және ешқандай Демократиялық-республикалық Монроға қарсы шыққан жоқ, бұл Монроны Вашингтондан бері маңызды қарсылықсыз қайта сайланған жалғыз президент етті. 1824 жылы Кроуфорд кокуспен ұсынылды, бірақ тағы үш Демократиялық-республикалық кандидат та президенттікке үміткер болды, олардың бірі Джон Куинси Адамс сайлауда жеңіске жетті. 1824 жылдан кейін Демократиялық-республикалық партия Эндрю Джексонның және Адамстың қолдаушылары арасында бөлінді; екі кандидат та кокус жүйесін сынады және 1828 жылы кокус өткізілмеді. 1831 жылдан бастап Конгресс кокусы ұлттық президенттік конвенциялармен ауыстырылды. 19-ғасырдың басындағы федералистер мен Демократиялық-республикалықтар кейінірек партиялар сияқты штаттық және әсіресе федералдық деңгейде осыншалықты ұйымдасқан емес, сондықтан Конгресс мүшелері ұлттық партиялық лауазымдарды иеленетін жалғыз топ болды. Көптеген адамдар Конституцияда көрсетілмегендіктен кокус жүйесін заңсыз деп сынады. Кокус партия ішіндегі күрес нысанына да айналды, әсіресе 1808 жылы Мэдисонның қарсыластары оның таңдалуын айыптағанда. Кокус жүйесі биліктің бөлінуіне қатысты алаңдаушылықтар тудырды, өйткені заң шығарушы тармақтың мүшелері атқарушы тармақтың басшысын тағайындады. 1812 жылғы соғысқа дейін қайта сайланудың маңыздылығы Мэдисонды соғысқа дейін белсендірек ұстанымға итеруі мүмкін. Кокус жүйесін сынаған көптеген адамдар штаттар кандидаттарды ұсынуда басты рөл атқаруы керек деп ұсынды. Алайда, кокус жүйесінің қолдаушылары бірнеше штаты бар елде ұлттық кандидаттарды таңдау үшін бұл ең жақсы жүйе деп мәлімдеді.