Кіріспе

Джованни Луиджи Фьески немесе Фьеско (шамамен 1522 – 2 қаңтар 1547) – генуялық ақсүйек, Лаванья графы. Ол Фридрих Шиллердің "Фиеско" пьесасының кейіпкері.

Өмірбаян

Фиескилер Лигурияның белгілі отбасыларының бірі болды, алғаш рет 10 ғасырда айтылған. Оның туған-туыстарының арасында папалар (IV Иннокентий және V Адриан), көптеген кардиналдар, Сицилия патшасы, үш қасиетті кісі, сондай-ақ Генуя және басқа мемлекеттердің көптеген генералдары мен адмиралдары болды. Оның әкесі Синибальдо Фиески Андреа Дорианың жақын досы болған және Генуя республикасына көп қызметтер көрсеткен. 1532 жылы қайтыс болғаннан кейін Джованни тоғыз жасында отбасының басшысы және зор мүліктің иесі болды. Ол әдемі, ақылды, тартымды мінезді және өте амбициялы адам ретінде сипатталды. 1540 жылы ол Массаның маркизасы Элеонора Чибоға үйленді, ол өте әдемі және беделді әйел ретінде танымал болды.

Дория отбасы заговоры

Джованни Луиджи Фиески Дория әулетіне қарсы сәтсіз қастандыққа қатысқандығымен әйгілі. Дория әулетіне деген жеккөрушілігін оятатын көптеген себептер болды; қартайған адмиралдың қол астындағы шексіз билік және оның жүрекжары мен мұрагері, галералардың қолбасшысы Джаннеттино Дорияның кешірімсіздігі, оған және көптеген генуэздіктерге қынжыр келтірді. Джаннеттиноның Фиески әйелімен байланыста болғаны туралы әңгімелер тарады. Сонымен қатар, Фиескилер француздық немесе халықтық партияға жатса, Дориалар аристократтар мен империалисттер болды. Фиескинің Дорияға қарсы қастандығына Рим папасы Павел III, Парма герцогы Пьер Луиджи Фарнезе және Францияның Франциск I-і де қолдау көрсетті. Генуяда оның ағалары Жироламо мен Оттобуоно, Веррина және Р. Сакко да қастандыққа қатысты. Фиески феодалдарынан бірнеше қарулы адамдар құпия түрде Генуяға жеткізілді, және олар 1547 жылдың 2 қаңтарында, жаңа дож сайлануына дейінгі уақыт аралығында порттағы галераларды және қала қақпаларын басып алуға келісті. Жоспардың бірінші бөлігі оңай орындалды, ал қыжылдаған дау-дамайдан алаңдаған Джаннеттино Дория портқа асығып бара жатқанда қаза тапты. Алайда Андреа Дория қаладан зардапсыз қашып кетті. Қастандық жасаушылар үкіметті басып алуға тырысты, бірақ Джованни Луиджи кемежайдан бір галераға өтетін тақтайшадан суға құлап, батып кетті. Оның өлімі туралы хабар Фиески фракциясында үлкен қысым тудырды, ал Жироламо Фиески аз ғана жақтас тапты. Олар сенатпен келісімге келіп, жалпы кешірім алды. Бірақ Дориа 4 қаңтарда Генуяға оралғанда, кешірімге мән бермей, Фиескинің иеліктерін тәркіледі. Жироламо, Веррина, Сакко және басқа да қастандық жасаушылар Монтоджодағы оның қамалында уақыт өткізді, оны генуэздіктер Дорианың ықпалымен қоршап алып, басып алды. Жироламо Фиески мен Веррина сотталды, азапталды және өлім жазасына кесілді; олардың барлық иеліктері, соның ішінде Торрилья тәркіленді, оны Дориа өзіне алды (бірақ бұл және басқа да бірнеше тәркіленген иеліктер ақырында Фиескиге қайтарылды). Қашып кеткен Оттобуоно Фиески сегіз жылдан кейін ұсталды және Дорианың бұйрығымен өлім жазасына кесілді.

Мәдениет

Фиесконың қастандығы көптеген өлеңдер мен драмалардың тақырыбы болды, соның ішінде Фридрих Шиллердің «Фиеско» пьесасы ең белгілісі.