Кіріспе

Қант диабетіне арналған дәрі-дәрмек

Прамлинтид (саудалық атауы Симлин) – 1- және 2-типті қант диабетіне арналған инъекциялық амилин аналогы, оны Amylin Pharmaceuticals (қазіргі AstraZeneca толық меншікті еншілес компаниясы) жасаған. Прамлинтид ацетат тұзы түрінде сатылады.

Фармакология

Прамлинтид – амилиннің аналогы, тамақтанғаннан кейін қанға инсулинмен бірге β-жасушалары бөліп шығаратын шағын пептид гормоны. Инсулин сияқты, амилин де 1-типті диабетпен ауыратын адамдарда толығымен жоқ. Эндогенді амилинмен бірлесе әрекет ете отырып, прамлинтид асқазанның босауын баяулату, гипоталамус рецепторлары арқылы қанықтық сезімін күшейту (GLP-1 рецепторларынан өзгеше) және инсулин мен амилиннің әсеріне қарсы келетін катаболикалық гормон – глюкагонның қате секрециясын тежеу арқылы қандағы глюкоза деңгейін реттеуге көмектеседі. Прамлинтид тамақтанғаннан кейін инсулиннің алғашқы фазалық жауабының сезімталдығын арттыруға да әсер етеді. 2-типті қант диабетімен инсулинмен емделіп жүрген және қосымша терапия ретінде прамлинтид қабылдаған науқастарда гликозилденген гемоглобин деңгейінің төмендеуі және салмақ жоғалту байқалды.

Зерттеудің қолданылуы

Ғылыми зерттеулерде прамлинтид потенциалды емдік препарат ретінде зерттелген және қолданылған. Прамлинтид Альцгеймер ауруының егеуқыр модельдерінде бета-амилоид плактарын азайтуға қабілетті екенін көрсетті.

Бекіту

Прамлинтид препараты 2005 жылдың 16 наурызында FDA (Америка Құрама Штаттарының Дәрі-дәрмек басқармасы) инсулин қолданатын 1 және 2 типті диабетпен ауыратын науқастарға қолдануға мақұлдады. Прамлинтид пациенттерге инсулин дозасын азайтуға, орташа қандағы қант деңгейін төмендетуге және тамақтанғаннан кейін диабетпен ауыратын адамдарда байқалатын күрт және денсаулыққа зиянды қант деңгейінің өсуін айтарлықтай төмендетуге мүмкіндік береді. Инсулин аналогтарынан басқа, прамлинтид 1920 жылдардың басында инсулин пайда болғаннан бері 1 типті диабетпен ауыратын науқастарда қандағы қант деңгейін төмендетуге FDA мақұлдаған жалғыз препарат болып табылады.